ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΕΛΛΑΔΑ Ε.Ε. ΚΟΣΜΟΣ ΑΠΟΨΕΙΣ ΚΟΙΝΩΝΙΑ Τουρκία ΠΡΟΣΦΥΓΙΚΟ ΑΣΦΑΛΙΣΤΙΚΟ ΑΡΙΣΤΕΡΑ ΛΑΕ VIDEO ΡΩΣΙΑ ΕΚΛΟΓΕΣ ΑΛ. ΤΣΙΠΡΑΣ ΔΝΤ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ ΣΥΡΙΖΑ ΧΡΕΟΣ Blog συντάκη Κυβέρνηση ΗΠΑ ΜΜΕ ΝΔ Γερμανία Αγρότες ΔΑΝΕΙΣΤΕΣ Χρήστος Γιανναράς Τρομοκρατία ΜΝΗΜΟΝΙΑ ISIS ΘΕΣΜΟΙ Κυρ. Μητσοτάκης Τράπεζες ΚΥΠΡΟΣ ΣΥΡΙΑ Π. ΛΑΦΑΖΑΝΗΣ Ζωή Κωνσταντοπούλου Δ. ΚΑΖΑΚΗΣ ΕΠΑΜ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΔΙΚΑΙΟΣΥΝΗ ΕΥΡΩΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΠΑΣΟΚ Σένγκεν ΑΠΕΡΓΙΑ Αιγαίο ΜΕΤΑΝΑΣΤΕΥΤΙΚΟ Τηλεοπτικές άδειες ΑΝΕΡΓΙΑ Γερμανικός τύπος MEDIA ΒΟΥΛΗ ΚΚΕ ΦΟΡΟΛΟΓΙΚΟ Βαγγέλης Αποστόλου ΕΘΝΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ Εργασιακά ΝΑΤΟ ΠΑΜΕ Γ. Βαρουφάκης ΕΚΤ ΕΡΓΑΣΙΑ Ισλαμικό Κράτος ΔΙΑΦΘΟΡΑ ΕΥΒΟΪΚΑ ΙΤΑΛΙΑ ΓΕΩΠΟΛΙΤΙΚΗ Γιάννης Ανδρουλιδάκης Γιάννης Στουρνάρας ΕΚΚΛΗΣΙΑ Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν ΣΧΕΔΙΟ Β' Σαουδική Αραβία ΑΔΕΔΥ ΑΝΤΑΡΣΥΑ ΒΡΕΧΙΤ Ευρώπη ΙΡΑΝ Ν. ΧΟΥΝΤΗΣ ΠΟΤΑΜΙ Άγκελα Μέρκελ ΓΑΛΛΙΑ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΚΗ ΣΥΜΠΑΡΑΤΑΞΗ ΤΡΟΙΚΑ ΥΠ.ΟΙΚ E.E. ΑΝΕΛ ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΕΝΩΣΗ ΚΕΝΤΡΩΩΝ Κριστίν Λαγκάρντ ΠτΔ Αξιολόγηση Αφιερωματικό Έτος Φιλίας Ελλάδας-Ρωσίας ΓΣΕΕ Δημοσκόπηση Κ. Λαπαβίτσας Μπάρακ Ομπάμα ΟΗΕ Π. Παυλόπουλος Συμβούλιο Πολιτικών Αρχηγών Wikileaks Αγροτική Ανάπτυξη Γ. Δραγασάκης Γιώργος Δελαστίκ Ισραήλ ΚΟΜΙΣΙΟΝ Ματέο Ρέντσι Ντόναλντ Τραμπ ΠΛΕΥΣΗ ΕΛΕΥΘΕΡΙΑΣ ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ ΥΠ.ΕΞ. Φορολογία Βρετανία Βόλφγκανγκ Σόιμπλε Γ. Καραμπελιάς ΔΕΗ ΔΗΜΑΡ Δάνεια Ευκλείδης Τσακαλώτος Κουρδικό ΠΑΙΔΕΙΑ Ρούντι Ρινάλντι Φρανσουά Ολάντ ανασχηματισμός Αλέκος Αλαβάνος Βασίλης Λεβέντης ΔΕΘ ΔΗΜ. ΑΒΡΑΜΟΠΟΥΛΟΣ ΔΗΜΟΣΙΑ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΔΡΑΧΜΗ ΕΘΝΙΚΟ ΝΟΜΙΣΜΑ ΕΝΦΙΑ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΑΛΗΘΕΙΑΣ ΔΗΜΟΣΙΟΥ ΧΡΕΟΥΣ Εκλογικός νόμος Ζ.Κ. Γιούνκερ Ισπανία Λεωνίδας Κουμάκης Μέση Ανατολή ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ Τράπεζα της Ελλάδας Τρύφων Αλεξιάδης ΧΑΛΚΙΔΑ ThePressProject ΑΥΣΤΡΙΑ Αναδημοσιεύσεις ΕΣΡ ΚΙΔΗΣΟ Λίστα Μπόργιανς Μικης Θεοδωράκης Μπλόκα ΟΡΘΟΔΟΞΙΑ ΠΟΥΤΙΝ Πλειστηριασμοί ΥΓΕΙΑ Φωτεινή Μαστρογιάννη Φώφη Γεννηματά προαπαιτούμενα ΑΟΖ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗ ΒΡΥΞΕΛΛΕΣ Βλαντιμίρ Πούτιν ΓΣΕΒΕΕ Δ. Κουτσούμπας Δ. Κωνσταντακόπουλος ΔΙΑΚΥΒΕΡΝΗΣΗ Δρόμος της Αριστεράς ΕΠΕΝΔΥΣΕΙΣ ΕΣΠΑ Ζ. Κ. Γιούνκερ Ιστορία ΚΙΝΑ Κούρδοι ΝΤΑΒΟΣ Νίκος Μπογιόπουλος Ο ΣΤΑΘΗΣ ΣΤΟΝ ΕΝΙΚΟ ΟΑΕΔ Ολγα Γεροβασίλη Πανορθόδοξη Σύνοδος Κρήτης Προεδρικές εκλογές Πρόεδρος της Δημοκρατίας ΣΤΑΘΗΣ ΣΥΝΔΙΚΑΛΙΣΜΟΣ ΣΥΝΤΑΞΙΟΥΧΟΙ Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης καιρός ΑΝΤΙΠΟΛΙΤΕΥΣΗ ΑΠΕ-ΜΠΕ Ανθρώπινα δικαιώματα Βαγγέλης Μεϊμαράκης Βύρων Πολύδωρας Γ. Κατρούγκαλος Γερμανικές αποζημιώσεις Γιώργος Βάμβουκας Γιώργος Καρατζαφέρης Γιώργος Παπανδρέου ΔΟΛ Δημοψήφισμα 2015 ΕΚΠΑIΔΕΥΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΕΤΕ ΕΥΡΩΖΩΝΗ Ζ. Γκάμπριελ Θεόδωρος Κατσανέβας ΙΡΑΚ ΚΟΥΒΑ ΚΥΒΕΡΝΗΤΙΚΟΣ ΕΚΠΡΟΣΩΠΟΣ Κίνηση των «53» Λάκης Λαζοπουλος Λίστα της Ρηνανίας-Βεστφαλίας Μ. Ιγνατίου blog Μάριο Ντράγκι Μάρτιν Σουλτς Ν. Νικολόπουλος Νίκος Κοτζιάς Νίκος Παππάς. Νόαμ Τσόμσκι ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ Πέτρος Παπακωνσταντίνου Πιέρ Μοσκοβισί Πολυτεχνείο Σ. Καλεντερίδης ΣΑΤΙΡΑ ΣΕΒ ΣΥΛΛΑΛΗΤΗΡΙΑ ΣΥΝΤΑΞΕΙΣ Σεργκέι Λαβρόφ Σοφία Σακοράφα Συνθήκης της Λωζάνης Σύνοδος Κορυφής Ε.Ε Τερέζα Μέι Τζιχαντιστές Υπουργικό Φ. Κουβέλης Φετουλάχ Γκιουλέν μήνυμα Standard & Poors ΑΠΟΚΡΑΤΙΚΟΠΟΙΗΣΕΙΣ ΑΣΤΥΝΟΜΙΑ ΑΣΦΑΛΕΙΑ Αντζελίνα Τζολί Αραβική Άνοιξη ΒΑΛΚΑΝΙΑ Γιάννης Τόλιος Γιώργος Κασιμάτης Δ. Καμμένος Δ. Στρατούλης ΔΕΚΟ ΔΗΜΟΣΙΟ Δημοσιοφράφοι Διαδίκτυο ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΕΜΠΟΡΙΟ ΕΣΗΕΑ ΕΥΡΩ ΕΥΡΩΒΑΡΟΜΕΤΡΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΣΟΣΙΑΛΙΣΤΙΚΟ ΚΟΜΜΑ Ενωτική Κίνηση Ευρωπαϊκής Αριστεράς Εξεταστική Επιτροπή Βουλής Επιμελητήριο Ευβοίας Ευρωσοσιαλιστές Θ. Καριώτης ΙΚΑ Κ. Μίχαλος Κοινωνικό Εισόδημα Αλληλεγγύης Κρήτη Κυρώσεις Κωνσταντίνος Φίλης Κώστας Παπουλής Κώστας Χρυσόγονος ΛΙΤΟΤΗΤΑ Λιβύη ΜΕΤΑ Μάρκος Μπόλαρης Μαρία Νεγρεπόντη-Δελιβάνη Ν. Βαλαβάνη Ν. Παππάς Ν. ΧΑΤΖΗΝΙΚΟΛΑΟΥ Νότης Μαριάς ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ ΟΥΚΡΑΝΙΑ ΠΟΡΤΟΓΑΛΙΑ. ΠΡΙΝ Πάνος Καμμένος Πανελλαδική Ιδρυτική Συνδιάσκεψη ΛΑΕ Παραβιάσεις Περικλής Κοροβέσης Πιερ Μοσκοβισί Πρωθυπουργός Ρωσική Εκκλησία ΣΥΝΔΙΚΑΤΑ Σκάνδαλα. Σπύρος Σουρμελίδης ΣτΕ Στέλιος Παπαθεμελής Συντάξεις ΤΟ ΒΗΜΑ Τάκης Μπαλτάκος Τάσος Παπαδόπουλος Τζόζεφ Στίγκλιτς Τσεχία ΥΠΑΙΘ Φ. Κρανιδιώτης Φιντέλ Κάστρο Φοροαποφυγή Φοροδιαφυγή Φράγκος Φραγκούλης λίστα Λαγκάρντ πάπας Φραγκίσκος περιβάλλον τέλη κυκλοφορίας φτώχεια Έγκλημα Έργα υποδομών Ίδρυμα Μπέρτελσμαν Ίμια ΌΧΙ στα Ναι τους Ύφεση ΑΤΕ ΑΥΤΟΚΤΟΝΙΕΣ ΑΦΡΙΚΗ Αναστάσιος - Ιωάννης Μεταξάς Αναστάσιος Αλβανίας Απ. Αποστολόπουλος Απόδημος Ελληνισμός ΒΕΛΓΙΟ ΒΟΣΝΙΑ-ΕΡΖΕΓΟΒΙΝΗ ΒΟΥΛΓΑΡΙΑ ΒΡΕΜΑιΝ Βάσεις 2016 Βασίλειος Μαρκεζίνης Βασίλης Κορκίδης Βασίλης Μπέτσης Βιβλιοπαρουσίαση Γ. Μάζης Γ. Παπαδόπουλος Γ. Σταθάκης Γενική Γραμματεία Δημοσίων Εσόδων Γενοκτονία Αρμενίων Γενς Μπάστιαν Γενς Στόλτενμπεργκ Γεράσιμος Λιβιτσάνος Γερούν Ντέισελμπλουμ Γιάννης Αγγέλου Γιάννης Δούκας Γιάννης Ελαφρός Γιάννης Καλλιάνος Γιάννης Μουζάλας Γιάννης Σμαραγδής Γιαζίντι Γιώργος Μιχαηλίδης Γιώργος Μπουγελέκας Γιώργος Παπανικολάου Γιώργος Παυλόπουλος Γιώργος Σαχήνης Γιώργος Σαχίνης Γιώργος Χουλιαράκης Γραφείο Προϋπολογισμού της Βουλής Δ. Λιάτσος ΔΑΝΙΑ ΔΕΠΑ ΔΗΚΚΙ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΔΙΑΠΛΟΚΗ ΔΙΑΦΑΝΕΙΑ ΔΙΚΤΑΤΟΡΙΑ 1967-1974 ΔΟΕ Δάνης Παπαβασιλείου Δήμος ΧΑΛΚΙΔΕΩΝ Δημ. Παπαδημητρίου Δημήτρης Παπαδημητρίου Δημήτρης Παπαδημούλης Δημοκρατική Ευθύνη Δημοσιονομικά Διεθνής Αμνηστία Δουλεμπόριο ΕΒΕΠ ΕΘΝΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ ΕΙΒ ΕΛΙΑ ΕΛΣΤΑΤ ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ ΕΠΟΧΗ Εθνικά νομίσματα Ελληνικά προϊόντα Εμανουέλ Μακρόν Εναλλακτική για την Γερμανία Εξοπλιστικά Επιτροπή Οικονομικών Υποθέσεων του Κοινοβουλίου Ευρωαραβική Διάσκεψη Ευρωπαϊκός Νότος Ευρωσκεπτικισμός Ηλίας Ι. Νικολόπουλος Ημέρα της Ανεξαρτησίας Θ. Θεοχαρόπουλος Θέμης Τζήμας Θεανώ Φωτίου Θεόδωρος Καρυώτης Θρησκευτικά Ι.Μ.Μ. ΙΔΙΩΤΕΣ ΙΟΒΕ ΙΡΛΑΝΔΙΑ ΙΣΑ ΙΣΛΑΜ Ιβάν Σαββίδης Ιζαμπέλ Αλιέντε Ιντσιρλίκ Ισλαμικό τέμενος Ιωάννης Σακκάς Ιωάννης Χ. Βούλγαρης Κ. ΣΚΑΝΔΑΛΙΔΗΣ Κ. Σταθόπουλος ΚΑΠ ΚΑΠΑ RESEARCH ΚΑΣΤΕΛΟΡΙΖΟ ΚΕΔΕ ΚΕΝΤΡΟ ΚΙΝΗΜΑ ΑΡΔΗΝ. ΚΙΝΗΣΕΙΣ ΠΟΛΙΤΩΝ ΓΙΑ ΤΗ ΣΟΣΙΑΛΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΚΟΕ ΚΟΚΚΙΝΟ ΔΙΚΤΥΟ ΚΡΗΤΗ TV Κίνημα ΔΙΚΑΙΟΣΥΝΗΣ Κίνημα ΠΑΡΑΙΤΗΘΕΙΤΕ" Καρναβάλια Καρτέλ Κατερίνα Ακριβοπούλου Κατεχόμεννα Κουβέιτ Κούλουμα Κτηνοτρόφοιι Κυπριακό Κωστής Χατζηδάκης Κόκκινα δάνεια Κώστας Δουζίνας Κώστας Λαπαβίτσας ΛΑ.Ο.Σ ΛΑΘΡΟΜΕΤΑΝΑΣΤΕΣ Λέανδρος Ρακιντζής Λεωνίδας Βατικιώτης Λογιστές Λυδία Κονιόρδου Μ. Γλέζος ΜΑΧΩΜΕ ΜΙΤ Μάικλ Δουκάκης Μάκης Ανδρονόπουλος Μάλτα Μίρο Τσέραρ Μανουέλ Βαλς Μαουτχάουζεν Μαρίν Λεπέν Μαργαρίτης Σχοινάς Μαριάνα Τσίχλη Ματτέο Ρέντσι Μεγάλη Βρετανία Μηχανισμός των Αντικυθήρων Μηχανογραφικό Μπέπε Γκρίλο Μπέτυ Μπαζιάνα Μπούντεσταγκ Ν. Αναστασιάσης Ν. Μωραϊτης ΝΕΑ ΔΕΞΙΑ ΝΕΑ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΝΙΚΟΣ ΚΑΖΑΤΖΑΚΗΣ Νέο πρόγραμμα σπουδών Νίκος Βούτσης Νίκος Μακαρέζος Νίκος Μαρκάτος Ναυτιλία Νεολαία Ντόρα Μπακογιάννη ΟΑΕΕ ΟΛΜΕ ΟΟΣΑ ΟΥΓΓΑΡΙΑ Οδυσσέας Κωνσταντινόπουλος Οικονομική και Νομισματική Ένωση Οικουμενική Ολυμπιακό Ινστιτούτο Ελιάς Ομοφυλοφιλία Οργάνωσης Ισλαμικής Συνεργασίας. Οργανισμός Σαγκάης Ουμπέρτο Έκο Οφειλέτες Δημοσίου Π. Καμμένος Π. Κουρουμπλής Π. Λιαργκόβας ΠΓΔΜ ΠΟΕΣΥ ΠΟΛΕΜΟΣ ΠΟΛΩΝΙΑ ΠΟΡΤΟΓΑΛΙΑ ΠΡΩΤΟΜΑΓΙΑ ΠΥΡΟΣΒΕΣΤΙΚΟ ΣΩΜΑ Πέτρος Σταύρου Παγκοσμιοποίηση Παγκόσμια Ημέρα Καταναλωτή Παναγιώτης Μαυροειδής Πανεπιστήμιο Μακεδονίας Πανεπιστημίου Δυτικής Μακεδονίας Παντελής Σαββίδης Παντιέρα Παύλος Δερμενάκης Περίπτερα Πολ Καζαριάν Πολιτικό Βαρόμετρο Public Issue Πολυνομοσχέδιο Ποντιακός ελληνισμός Ποσειδώνια 2016 Ποσοτική Χαλάρωση Προγραμματικές 2015 Προϋπολογισμός 2017 Πυρινικά όπλα Πόουλ Τόμσεν ΡΟΔΟΣ Ρεπουμπλικανικό Κόμμα Ρομάνο Πρόντι Ρομπέρτο Γκουαλτιέρι Ροντρίγκο Ράτο Ρόμπερτ Φισκ ΣΚΑΝΔΑΛΑ ΣΚΑΪ ΣΥΝΤΑΓΜΑ Σάββας Ρομπόλης Σήφης Βαλυράκης Σαμίρ Αμίν Σερβία Σλόμπονταν Μιλόσεβιτς Σουηδία Σπύρος Παναγιώτου Σπύρος Στάλιας Σταθερή τηλεφωνία Σταύρος Μαυρουδέας Σταύρος Παπασταύρου Στυλιανός Πατακός Συγκέντρωση Διαμαρτυρίας Συγκυβέρνηση 2012 Συνθήκη Δουβλίνου Σχέδιο Β' στην Ευρώπη Σχέδιο Γιούνκερ Σχέδιο Κοινωνικής Αλλαγής ΤheΡressΡroject ΤΑΙΠΕΔ ΤΕΕ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΤΧΣ Τάφοι Βενιζέλων Ταχίρ Ελτσί Τζάνι Πιτέλα Τζακ Λιου Τζιάνι Πιτέλα Τζορτζ Μόμπιοτ Τηελεοπτικές άδειες Τουρκική εισβολή Τραπεζογραμμάτια Τσάμηδες Τσιμέντα Χαλκίδας Τόρστεν Μπένερ ΥΠ.ΓΕ. ΥΠ.ΕΣ. Υεμένη Φ. Μαστρογιάννη ΦΠΑ Φάνης Ζουρόπουλος Φασισμός Φεστιβάλ Ελληνικού Ντοκιμαντέρ-Docfest Φινλανδία Φοροτεχνικοί Χ. Α. Γκουρία ΧΟΥΝΤΑ ΧΡΗΣΤΙΚΑ Χάρης Θεοχάρης Χίλαρι Κλίντον Χίος Χανιά Χανς Ντίντριχ Γκένσερ Χανς-Βέρνερ Ζιν Χιλή Χρ. Παγώνης Χρήστος Παγώνης Χρηστιανοδημοκρατικό κόμμα αποδοκιμασίες βομβαρδισμοί μητροπολίτης Σισανίου και Σιατίστης κ. κ. Παύλος οικοδομική δραστηριότητα πραξικόπημα πρόεδρος της Βουλής υπουργείο Παιδείας

Η πιο δύσκολη ώρα για τον Ταγίπ Ερντογάν

Αντιμέτωπος με την κατάρρευση του «οικονομικού θαύματος» πάνω στο οποίο έχτισε την πολιτική του καριέρα, ο Ερντογάν δίνει την πιο δύσκολή και άνιση μάχη της καριέρας του...


Η πιο δύσκολη στιγμή για τον Ρ. Τ.  Ερντογάν δεν ήταν όταν ήταν αντιμέτωπος με το πραξικόπημα τον Ιούλιο του 2016 και κατάφερε να βγει νικητής. Η πιο δύσκολη ώρα είναι τώρα που αντιμετωπίζει ταυτόχρονα την κατάρρευση του «οικονομικού θαύματος» πάνω στο οποίο έχτισε τη δημοφιλία του αλλά και την αποτυχία μιας εξωτερικής πολιτικής που στηρίχτηκε σε αλαζονικές και εσφαλμένες εκτιμήσεις.

Η κατάρρευση την οποία αντιμετωπίζει η τουρκική οικονομία, με την λίρα να έχει καταβαραθρωθεί και την τουρκική κρίση χρέους να είναι έτοιμη να εκδηλωθεί στην πλήρη δυναμική της, δεν είναι το αποτέλεσμα κυρίως των αμερικανικών κυρώσεων με αφορμή την υπόθεση του αμερικανού πάστορα Άντριου Μπράνσον.

Οι αμερικανικές κυρώσεις, πολύ σημαντικές καθαυτές και στην οικονομική και στην γεωπολιτική τους διάσταση, λειτούργησαν ως ο καταλύτης για να έρθουν εκρηκτικά στο προσκήνιο όλες οι αντιφάσεις του τουρκικού «αναπτυξιακού μοντέλου». Σαν το γνωστό παραμύθι του Χανς Κρίστιαν Άντερσεν για τα «Καινούρια ρούχα του αυτοκράτορα» είναι η στιγμή που το παιδάκι φωνάζει «ο βασιλιάς είναι γυμνός».

Οι ανοιχτές πληγές της τουρκικής οικονομίας

Πίσω από μια εντυπωσιακή οικονομική ανάπτυξη, που έτρεχε με ετήσιο ρυθμό αύξησης του ΑΕΠ πάνω από 7%, υπήρχαν ανοιχτές οικονομικές πληγές.

Το μοντέλο ανάπτυξης πάνω στο οποίο στήριξε τη δημοφιλία του όλα αυτά τα χρόνια ο Ερντογάν ήταν ένα νεοφιλελεύθερο μοντέλο, στηριγμένο όχι στη δημιουργία δυναμικής ενδογενούς ανάπτυξης, αλλά στις κατασκευές και τα φτηνό δανεισμό σε μια μεγάλη και νεανική χώρα που ρίχτηκε σε έναν παροξυσμό υπερκατανάλωσης που ταυτόχρονα τροφοδοτούσε την ονομαστική ανάπτυξη και μεγέθυνση αλλά και δημιουργούσε διαρκώς αυξανόμενες ανάγκες δανεισμού από το εξωτερικό και μεγάλο βαθμό έκθεσης στις διεθνείς αγορές.

Το αποτέλεσμα ήταν μια οικονομία η οποία παρά τους υψηλούς ρυθμούς ανάπτυξης έχει ταυτόχρονα σημαντική υποχώρηση του μέσου ποσοστού κέρδους, αυξημένο πληθωρισμό που τον Ιούλιο έφτασε το 15,29%, το υψηλότερο ποσοστό από το 2004, σταθερά υψηλό έλλειμμα στο ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών και ως συγκεφαλαίωση όλων των παραπάνω μια ανοιχτή κρίση χρέους.

Το εξωτερικό χρέος της Τουρκίας είναι κοντά στο 50% του ΑΕΠ, όμως πολύ μεγάλο μέρος αυτού είναι βραχυπρόθεσμο χρέος. Μεγάλο μέρος αυτού του χρέους είναι ιδιωτικό χρέος, με επιχειρήσεις και τράπεζες να έχουν μεγάλες υποχρεώσεις αποπληρωμής του μέσα στους επόμενους μήνες. Μόνο οι τράπεζες πρέπει να αποπληρώσουν 51 δισεκατομμύρια δολάρια χρέους μέσα στον επόμενο χρόνο, την ώρα που υποχωρούν τα συναλλαγματικά διαθέσιμα.

Πολύ πριν τις αμερικανικές κυρώσεις, η Τουρκική οικονομία είχε χτυπηθεί από μια άλλη μετατόπιση της αμερικανικής οικονομικής πολιτικής. Η στροφή προς υψηλότερα επιτόκια και η όλη ατμόσφαιρα εμπορικού πολέμου πλήττουν ούτως ή άλλως τις αναπτυσσόμενες οικονομίες, καθώς αντιστρέφεται η τάση και κεφάλαια επιλέγουν την έξοδο από αυτές και την επιστροφή στις αναπτυγμένες οικονομίες. Η αύξηση του κόστους δανεισμού θα κάνει, επομένως, τα πράγματα ακόμη πιο δύσκολα.

Οι τάσεις αυτές ήταν ενεργές και τα προηγούμενα χρόνια, αλλά ο Ερντογάν το 2016 επέλεξε να τονώσει ακόμη περισσότερο την οικονομία με μια πολιτική φτηνού δανεισμού που επέτεινε τα φαινόμενα υπερθέρμανσης της τουρκικής οικονομίας, ανέδειξε τις δομικές της αδυναμίες και την έκανε ακόμη πιο ευάλωτη σε οποιοδήποτε εξωτερικό σοκ.

Όλα αυτά σημαίνουν ότι με τον έναν ή τον άλλο τρόπο και ανεξαρτήτως ρητορικής η τουρκική οικονομία πηγαίνει προς μια μείζονα «διόρθωση». Ήδη υπάρχουν εκτιμήσεις ότι αυτό μπορεί να σημαίνει μια συρρίκνωση της οικονομίας κατά 10%-20%.

Το κοινωνικό κόστος θα είναι τεράστιο, όπως και ο πολιτικός αντίκτυπος. Ο Ερντογάν μπόρεσε να οικοδομήσει μια κοινωνική συμμαχία γύρω από ένα μίγμα αυταρχισμού, ισλαμικού συντηρητισμού και νεοφιλελευθερισμού πάνω σε μια επεκτεινόμενη οικονομία που επέτρεπε την αίσθηση μιας διαρκούς καταναλωτικής αναβάθμισης για σημαντικά κομμάτια της κοινωνία.

Χωρίς το «οικονομικό θαύμα», ο ρόλος του ως αδιαμφισβήτητου ηγέτη θα τεθεί υπό αμφισβήτηση έστω και εάν αυτή τη στιγμή διαθέτει πρωτοφανή συγκέντρωση εξουσίας και δεν υπάρχει πειστικός πόλος αμφισβήτησής του.

Τέλος του παιχνιδιού στη Συρία;

Την ίδια στιγμή ο Ερντογάν δεν έχει να αντιμετωπίσει μόνο το τέλος του «οικονομικού θαύματος» αλλά και το τέλος της προσπάθειάς του να κατοχυρώσει την Τουρκία ως ισχυρή και σχετικά αυτόνομη περιφερειακή δύναμη, προσπάθεια που συμπυκνώθηκε στην επένδυση σε μια ενδεχόμενη «αλλαγή καθεστώτος» στη Συρία.

Οι τελευταίες εξελίξεις στη Συρία, με τις κυβερνητικές δυνάμεις, με την υποστήριξη της Ρωσίας, να έχουν εκκαθαρίσει τους περισσότερους θύλακες ισλαμιστών ανταρτών και πλέον να ετοιμάζονται για την επίθεση στην τελευταία «ζώνη αποκλιμάκωσης» στην Ιντλίμπ, και τους Κούρδους να αναζητούν διαύλους συνεννόησης για την «επόμενη μέρα» με τις κυβερνητικές δυνάμεις, ιδίως εάν «επόμενη μέρα» σημαίνει και αμερικανική απεμπλοκή, σημαίνουν ότι η Τουρκία πιέζεται και στο μέτωπο της Συρίας.

Από τη μια, γιατί χάνει την όποια διαπραγματευτική δύναμη της έδινε η όποια σχέση με ορισμένες από τις ισλαμιστικές ομάδες (ή η συμμετοχή της στη διαχείριση των «ζωνών αποκλιμάκωσης») και συνολικά η διατήρηση στρατιωτικής παρουσίας επί συριακού εδάφους. Από την άλλη, γιατί μια λύση που θα εγγυάτο την κρατική ακεραιότητα της Συρίας αλλά και θα προσέφερε περιθώρια αυτονομίας για τους Κούρδους θα επέτεινε το «υπαρξιακό άγχος» της Τουρκίας για το ενδεχόμενο μιας κουρδικής κρατικής οντότητας και συνολικά για την αναζωπύρωση του κουρδικού ζητήματος και στο έδαφός της.

Και όλα αυτά την ώρα που η αμερικανική πλευρά, όσο αντιφατική και εάν είναι η δική της στάση, σπεύδει να στείλει το πιο ισχυρό μήνυμα προς την Τουρκία ότι δεν είναι τόσο εύκολο να έχει μια à la carte σχέση με Δύση, όπου τη μία στιγμή θα είναι μια χώρα-μέλος του ΝΑΤΟ και την άλλη θα κάνει «διπλωματία ομήρων» απέναντι στην υπερδύναμη. Και το κάνει υπενθυμίζοντας ότι η «διπλωματία των δασμών και των κυρώσεων» μπορεί να έχει μεγαλύτερο αντίκτυπο.

Σε αυτό το φόντο η Τουρκία σπρώχνεται προς την αναζήτηση τακτικών στηριγμάτων στη Ρωσία. Όμως, η τελευταία προσανατολισμένη στο να κατοχυρώσει ότι μπόρεσε να επιλύσει τη συριακή κρίση δεν είναι απαραίτητα διατεθειμένη να καλύψει όλες τις τουρκικές απαιτήσεις, προσφέροντας στην καλύτερη των περιπτώσεων εγγυήσεις για έναν έντιμο συμβιβασμό.

Η Κίνα αγοράζει, αλλά φτηνά

Όλα αυτά φέρνουν την Τουρκία σε ένα κρίσιμο σταυροδρόμι. Η οικονομική κατάρρευση εκ των πραγμάτων θα επηρεάσει τη δυνατότητα της Τουρκία να κάνει τις ίδιες «προβολές ισχύος», ακόμη και εάν επιλέξει να το κάνει τακτικά ως αντιστάθμισμα.

Προφανώς και δεν παύει να είναι μια μεγάλη χώρα, με μεγάλο και νεανικό πληθυσμό και μεγάλο βάθος ως αγορά. Όμως, η διαμόρφωση ενός νέου οικονομικού και κοινωνικού μοντέλου δεν θα είναι τόσο εύκολη και θα υπάρξει κοινωνικό και πολιτικό κόστος.

Όλα αυτά αποτυπώνονται και στο ερώτημα του διεθνούς προσανατολισμού της. Ο Ερντογάν μπορεί να επιδιώκει ως αντιστάθμισμα στον ακυρωμένο «ευρωπαϊκό δρόμο» την ένταξη στις BRICS, αλλά αυτό δεν ακυρώνει το βαθμό έκθεσης στις αγορές, τις πολυεπίπεδες θεσμικές, πολιτικές και οικονομικές διασυνδέσεις με τη Δύση και τα ανοιχτά ερωτήματα για το κοινωνικό μοντέλο.

Η Κίνα μπορεί να έχει και πόρους και διάθεση να επενδύσει και να αγοράσει κατά προτίμηση φτηνά, ιδίως από τη στιγμή αρκετές τουρκικές εταιρείες και περιουσιακά στοιχεία είναι υποτιμημένα εξαιτίας της κατάρρευσης της λίρας και των τιμών των μετοχών. Από τα λιμάνια μέχρι τις τηλεπικοινωνίες υπάρχουν περιθώρια για μεγάλες επενδύσεις και η κινεζική πλευρά έχει καταστήσει σαφή την επιθυμία της. Όμως, είναι ένα ερώτημα πώς θα συνδυαστεί μια τυχόν κινεζική «επενδυτική εισβολή» με το αφήγημα Ερντογάν για μια ισχυρή και αυτοδύναμη Τουρκία.

Ο Ερντογάν έχει επιδείξει και μεγάλη ικανότητα αντοχής και δυνατότητα επιβίωσης. Όμως, αυτή τη στιγμή, κατά μια ιδιότυπη ιστορική σύμπτωση, ο κολοφώνας της ισχύος του συμπίπτει με τη μεγαλύτερη κρίση του οικονομικού και κοινωνικού μοντέλου πάνω στο οποίο στηρίχτηκε.
in.gr

Τουρκία, Ρ. Τ. Ερντογάν,

Ετικέτα:

Δημοσίευση σχολίου

[disqus]

Author Name

Φόρμα επικοινωνίας

Όνομα

Ηλεκτρονικό ταχυδρομείο *

Μήνυμα *

Από το Blogger.