9ο ετήσιο συνέδριο του Κύκλου Ιδεών, με θέμα "Εθνικό σχέδιο δράσης σε συνθήκες παγκόσμιας αβεβαιότητας" (vid)

Metron Analysis: «Ο ένας στους δύο πολίτες βλέπει τη χώρα να οπισθοχωρεί - βαθαίνει η αμφισβήτηση των θεσμών».

1η ημέρα Συνεδρόυ

"Η κοινωνία είναι ανασφαλής, δυσαρεστημένη, φοβισμένη και καχύποπτη απέναντι στο αφήγημα που επιχειρείται να της επιβληθεί", τόνισε ο Ευάγγελος Βενιζέλος στο πλαίσιο του ετήσιο συνεδρίου που διοργανώνει ο "Κύκλος Ιδεών"

__________________________

Το συνέδριο του Κύκλου Ιδεών, που συνδιοργανώνεται με το Οικονομικό Φόρουμ των Δελφών, φιλοξενείται στο ξενοδοχείο «Μεγάλη Βρεταννία» (Πλατεία Συντάγματος) έως τις 20 Μαΐου, υπό τον κεντρικό τίτλο «Η Ελλάδα Μετά ΙΧ: Ή Εθνικό Σχέδιο Δράσης υπό συνθήκες παγκόσμιας αβεβαιότητας». 

Οι εργασίες άνοιξαν χθες Δευτέρα, 18 Μαΐου, στις 14:30 με την παρουσίαση νέας έρευνας της Metron Analysis για το πώς η ελληνική κοινωνία αντιλαμβάνεται τις εξελίξεις και τι προσδοκά για το μέλλον, ενώ στο πρόγραμμα συμμετέχουν κορυφαίες προσωπικότητες από τον χώρο της πολιτικής, της οικονομίας, της διπλωματίας, της ακαδημαϊκής κοινότητας και της δημόσιας ζωής.

Ευάγγελος Βενιζέλος: Η υπερσυγκέντρωση εξουσίας σε ένα πρόσωπο αλλοιώνει τον πολιτικό πολιτισμό - Άννα Διαμαντοπούλου: Πολιτικός αντίπαλος του ΠΑΣΟΚ ως τις εκλογές είναι η Ν.Δ.

Ένας στους δύο πολίτες (50%) θεωρεί ότι η χώρα κάνει βήματα προς τα πίσω (μόλις 25% πιστεύει ότι κινείται προς τα εμπρός), το 53% αξιολογεί χαμηλά τη δημοκρατική ποιότητα διακυβέρνησης της χώρας και παράλληλα το 77% δεν πιστεύει ότι θα αποδοθεί δικαιοσύνη σε όλους όσοι ευθύνονται στην υπόθεση των Τεμπών, το 78% δεν το πιστεύει όσον αφορά στην υπόθεση του ΟΠΕΚΕΠΕ και το 80% όσον αφορά στην υπόθεση των υποκλοπών. Αυτά τα στοιχεία προέκυψαν από πανελλαδική έρευνα της Metron Analysis, που παρουσιάστηκαν από τον Στράτο Φαναρά, πρόεδρο και Διευθύνοντα Σύμβουλο της Metron Analysis, και τον Γιάννη Μπαλαμπανίδη, πολιτικό αναλυτή στο πλαίσιο του ετήσιου Συνεδρίου με τίτλο «Εθνικό Σχέδιο Δράσης υπό συνθήκες παγκόσμιας αβεβαιότητας», που διοργανώνει ο Κύκλος Ιδεών σε συνεργασία με το Οικονομικό Φόρουμ των Δελφών.

Τα στοιχεία της έρευνας αποτυπώνουν ένα κλίμα έντονης κοινωνικής απαισιοδοξίας. Το 62% εκτιμά ότι η Ελλάδα δεν έχει επανέλθει σε μια κανονικότητα μετά την κρίση. Η οικονομία παραμένει το κυρίαρχο πεδίο ανησυχίας. Το 74% αναδεικνύει την ακρίβεια και την εισοδηματική ανεπάρκεια ως σημαντικότερο πρόβλημα, με τη Δικαιοσύνη και το κράτος δικαίου να ακολουθούν με 46%, ενώ 28% αναφέρουν την εκπαίδευση και την υγεία. Στην καθημερινότητα των νοικοκυριών, το 38% δηλώνει ότι τα χρήματα τελειώνουν πριν τελειώσει ο μήνας, το 46% ότι καλύπτει τις υποχρεώσεις του οριακά και μόλις το 16% ότι καταφέρνει να αποταμιεύει. 

Ευάγγελος Βενιζέλου: Η υπερσυγκέντρωση εξουσίας σε ένα πρόσωπο «αλλοιώνει τον πολιτικό πολιτισμό της χώρας»

«Τα ευρήματα της έρευνας δεν περιγράφουν απλώς ένα συγκυριακό κλίμα κοινωνικής δυσφορίας, αλλά ένα βαθύτερο και πιο σύνθετο πρόβλημα πολιτικής και κοινωνικής αντιπροσώπευσης» σημείωσε ο Ευάγγελος Βενιζέλος σε συζήτηση με τη δημοσιογράφο Νίκη Λυμπεράκη όπου επισήμανε πως η έρευνα «αποτυπώνει μια κοινωνία ανασφαλή, δυσαρεστημένη, φοβισμένη και έντονα καχύποπτη απέναντι στο πολιτικό αφήγημα που επιχειρείται να της επιβληθεί». Σε αυτό το πλαίσιο έκανε λόγο για «καταθλιπτική» εικόνα, τονίζοντας ότι η κοινωνία δεν πείθεται πως οι θεσμικοί μηχανισμοί λειτουργούν με τρόπο που διασφαλίζει την απονομή δικαιοσύνης και στάθηκε στην αμφιβολία που καταγράφεται γύρω από υποθέσεις όπως οι υποκλοπές, τα Τέμπη και ο ΟΠΕΚΕΠΕ. «Η κοινωνία πρέπει να πείθεται ότι κινείται μία διαδικασία, ένας θεσμικός μηχανισμός κι όπως φαίνεται δεν πείθεται κανείς», είπε και πρόσθεσε ότι δικαιώνεται δική του παλαιότερη εκτίμηση πως «η χώρα είναι πολύ δύσκολα διακυβερνήσιμη», προσθέτοντας χαρακτηριστικά ότι «υφέρπει ένας βρασμός».

Ερωτηθείς για τη συζήτηση γύρω από τη Δικαιοσύνη και την έννοια της «τοξικότητας», σημείωσε ότι το ζήτημα δεν είναι αποκλειστικά ελληνικό, ωστόσο  επεσήμανε ότι στην ελληνική περίπτωση το πρόβλημα συνδέεται και με την αίσθηση υπερσυγκέντρωσης εξουσίας, «όχι απλώς σε ένα κόμμα αλλά σε ένα πρόσωπο», κάτι που -όπως είπε- «αλλοιώνει τον πολιτικό πολιτισμό της χώρας».

Η συζήτηση επεκτάθηκε και στη συνταγματική αναθεώρηση. Σχολιάζοντας το εύρημα σύμφωνα με το οποίο σημαντικό τμήμα της κοινής γνώμης αντιμετωπίζει την κυβερνητική πρωτοβουλία με δυσπιστία, ο κ. Βενιζέλος υποστήριξε ότι αυτό επιβεβαιώνει τη δική του εκτίμηση πως η σχετική συζήτηση έχει προσχηματικό χαρακτήρα. Όπως ανέφερε, πολλές από τις αναγκαίες θεσμικές αλλαγές μπορούν να γίνουν χωρίς αλλαγή του Συντάγματος. «Ο σεβασμός του Συντάγματος προηγείται της αναθεώρησης του», τόνισε .

Στο πεδίο της εξωτερικής πολιτικής και της εθνικής ασφάλειας, υπογράμμισε ότι η Ελλάδα πρέπει να συμμετέχει ενεργά και πολυδιάστατα σε όλα τα διεθνή σχήματα συνεργασίας, αλλά -όπως είπε- δεν πρέπει σε καμία περίπτωση από ελληνικής πλευράς να χαθεί ο έλεγχος του ρυθμού στις ελληνοτουρκικές σχέσεις που δεν μπορεί να εκχωρηθεί σε οποιοδήποτε τρίτο. Άσκησε επίσης κριτική στη λογική προσωποκεντρικής διαχείρισης κρίσεων, λέγοντας ότι «δεν πρέπει να καλλιεργείται μια αλαζονική και ανιστόρητη αντίληψη σύμφωνα με την οποία όλα κρίνονται από ένα πρόσωπο που θα σηκώσει το τηλέφωνο». Και έθεσε το ερώτημα: «Ποιον θα πάρει τηλέφωνο ο Έλληνας πρωθυπουργός; Ποιο θα είναι το πρώτο δικό του τηλεφώνημα σε περίπτωση κρίσης;».

Τάσος Γιαννίτσης: «Δεν μπορείς να περιμένεις ότι θα πετύχεις σοβαρή οικονομική ανάπτυξη όταν έχεις ζητήματα θεσμών και διαφθοράς στη χώρα»

Την εκτίμηση ότι ο κόσμος βρίσκεται σε μια βαθιά μεταβατική περίοδο, όπου αλλάζουν ταυτόχρονα οι οικονομικές, γεωπολιτικές, τεχνολογικές και στρατηγικές ισορροπίες, διατύπωσε ο Τάσος Γιαννίτσης, Ομότιμος Καθηγητής ΕΚΠΑ και πρώην υπουργός, σε συζήτηση με τη δημοσιογράφο Οντίν Λιναρδάτου. Ο κ. Γιαννίτσης τόνισε ότι η αποσπασματική ανάγνωση των διεθνών εξελίξεων δεν επιτρέπει την κατανόηση της πραγματικής εικόνας, καθώς -όπως είπε- το ζητούμενο είναι να δούμε «το δάσος και όχι το δέντρο». «Βρισκόμαστε σε μια καινούργια φάση», είπε, προσθέτοντας ότι πολλές από τις σημερινές εξελίξεις συνδέονται μεταξύ τους. «Υπάρχει τεκτονική αλλαγή στο παγκόσμιο σύστημα», τόνισε, επισημαίνοντας ότι οι συγκρούσεις στην Ουκρανία και το Ιράν «δεν πρέπει να ιδωθούν ανεξάρτητα», ενώ σημείωσε ότι ακόμη και τοποθετήσεις όπως εκείνες του Ντόναλντ Τραμπ για τη Γροιλανδία και τον Καναδά συνδέονται με βαθύτερες μεταβολές, ακόμη και με την κλιματική κρίση.

Για την Ελλάδα, υπογράμμισε ότι ως μικρός παίκτης οφείλει να κατανοήσει έγκαιρα τις εξελίξεις και να προσαρμοστεί σε αυτές. Παράλληλα, έθεσε ζήτημα θεσμών και ανάπτυξης, λέγοντας ότι «δεν μπορείς να περιμένεις ότι θα πετύχεις σοβαρή οικονομική ανάπτυξη όταν έχεις ζητήματα θεσμών και διαφθοράς στη χώρα».

Πλάμεν Τόντσεφ: Έχουν καταρρεύσει τρεις λάθος παραδοχές

Με διαδικτυακή παρέμβασή του, ο Πλάμεν Τόντσεφ, Επικεφαλής του Τμήματος Ασιατικών Σπουδών του Ινστιτούτου Διεθνών Οικονομικών Σχέσεων (ΙΔΟΣ), υπογράμμισε ότι «η Ασία μεγαλώνει συνεχώς το οικονομικό και γεωπολιτικό της βάρος», σημειώνοντας ότι η Ευρώπη χάνει έδαφος τεχνολογικά και οικονομικά. Όπως είπε, η μεταψυχροπολεμική ευρωπαϊκή στρατηγική στηρίχθηκε σε «τρεις λάθος παραδοχές: το φθηνό ρωσικό φυσικό αέριο, την αμερικανική στρατιωτική προστασία και την απρόσκοπτη πρόσβαση στις ασιατικές αγορές. Αυτές οι παραδοχές έχουν καταρρεύσει», είπε, τονίζοντας ότι τα κράτη-μέλη της ΕΕ πρέπει να κινηθούν πιο συντονισμένα. Για την Ελλάδα, σημείωσε ότι πρέπει να μείνει σταθερή στο δόγμα «ανήκουμε στη Δύση», ενώ οι σχέσεις με την Κίνα πρέπει να διαμορφώνονται με γνώμονα το εθνικό συμφέρον.

Αλεξάνδρα Παπαδοπούλου: Οι κανόνες θα διαμορφώνονται πλέον από δύο υπερδυνάμεις

Τη μετάβαση σε ένα νέο, πιο ασταθές διεθνές σύστημα, όπου ΗΠΑ και Κίνα διαμορφώνουν τους όρους ενός νέου ανταγωνισμού ισχύος, περιέγραψε η Αλεξάνδρα Παπαδοπούλου, υφυπουργός Εξωτερικών, σε συζήτηση με τη δημοσιογράφο Αλεξάνδρα Φωτάκη. Αναφερόμενη στη συνάντηση Τραμπ–Σι, χαρακτήρισε ιδιαίτερα ενδιαφέρον τον τρόπο με τον οποίο η Κίνα έθεσε εξαρχής το πλαίσιο της συζήτησης. «Ο Κινέζος Πρόεδρος έθεσε τους όρους του παιχνιδιού», υπογραμμίζοντας ότι «έχουμε φύγει από την εποχή όπου υπήρχε μόνο μία υπερδύναμη που έθετε τους κανόνες», και προσθέτοντας ότι πλέον οι κανόνες θα διαμορφώνονται από τη συνύπαρξη δύο υπερδυνάμεων, σε μια εξέλιξη που «είναι ταυτόχρονα ενδιαφέρουσα και επικίνδυνη». Για τη Μέση Ανατολή, εμφανίστηκε απαισιόδοξη ως προς μια άμεση στρατηγική εξόδου από την κρίση, επισημαίνοντας ότι η υπόθεση του Ιράν δεν αφορά μόνο τη γεωπολιτική ασφάλεια, αλλά και τον κίνδυνο παγκόσμιας οικονομικής ύφεσης, τις ισορροπίες στον αραβικό κόσμο και τον έλεγχο των Στενών του Ορμούζ. Όπως σημείωσε, «κανείς δεν θα επιθυμούσε ένα failed state στο Ιράν». Αναφερόμενη στις ελληνοτουρκικές σχέσεις, η κ. Παπαδοπούλου είπε ότι η ελληνική πλευρά θα τοποθετηθεί θεσμικά όταν υπάρξει πλήρης εικόνα για το τουρκικό νομοσχέδιο που συνδέεται με τη «Γαλάζια Πατρίδα», επαναλαμβάνοντας ότι η Ελλάδα θα υπερασπιστεί τα συμφέροντά της. Υπογράμμισε ότι υπάρχει σαφής διάκριση ανάμεσα στις διεκδικήσεις και στα δικαιώματα, ενώ περιέγραψε την τουρκική στρατηγική ως προσπάθεια άσκησης επιρροής σε ένα ευρύτερο γεωπολιτικό τόξο, πέρα από τα στενά γεωγραφικά της όρια. «Μια ευρωπαϊκή Τουρκία θα ήταν ό,τι καλύτερο μπορεί να συμβεί στην Ελλάδα, αλλά είμαστε πολύ μακριά από αυτό ακόμα», είπε, ερωτηθείσα σχετικά.

Γιώργος Γεραπετρίτης: «Πιθανώς να υπάρξει αναβάθμιση της έντασης» με την Τουρκία

«Αναλόγως του περιεχομένου πιθανώς να υπάρξει αναβάθμιση της έντασης», προειδοποίησε από την πλευρά του ο υπουργός Εξωτερικών, Γιώργος Γεραπετρίτης, αναφερόμενος στα δημοσιεύματα και τις διαρροές γύρω από την πρόθεση της τουρκικής κυβέρνησης να νομοθετήσει τη «Γαλάζια Πατρίδα», σημειώνοντας ωστόσο ότι «δεν έχει υπάρξει επίσημη τοποθέτηση εκ μέρους της Τουρκίας». «Θα ήθελα να επισημάνω ότι για τα δημοσιεύματα που έχουν κυκλοφορήσει δεν έχει υπάρξει επίσημη τοποθέτηση εκ μέρους της Τουρκίας. Πρόκειται για δημοσιεύματα και διαρροές. Δεν καθίσταμαι συνομιλητής σε διαρροές», ανέφερε χαρακτηριστικά. Όπως επεσήμανε η θέση για τη «Γαλάζια Πατρίδα» μετρά δεκαετίες στην Τουρκία και διευκρίνισε ότι «αναλόγως του περιεχομένου» της νομοθετικής ρύθμισης «πιθανώς να υπάρξει αναβάθμιση της έντασης». Σημείωσε επίσης ότι «ανεξαρτήτως του γεγονότος ότι θα πρόκειται για μία μονομερή ενέργεια και δε θα έχει καμία επίδραση στο διεθνές δίκαιο, αν υπάρξει απόπειρα είναι προφανές ότι θα δημιουργηθεί ένταση». «Η ελληνική πολιτεία έχει πάντα έτοιμα τα σενάρια» τόνισε, προσθέτοντας «η Ελλάδα έχει τα μέσα να το διαχειριστεί και προληπτικά και κατασταλτικά».

Απαντώντας στην κριτική αν οι τελευταίες εξελίξεις είναι αποτέλεσμα της πολιτικής των «ήρεμων νερών», ο κ. Γεραπετρίτης τόνισε ότι η χώρα έχει καταφέρει να προχωρήσει στο θαλάσσιο χωροταξικό σχεδιασμό, τα θαλάσσια πάρκα, την απάντηση επί του πεδίου για την αποστρατικοποίηση και στην ενίσχυση των συμμαχιών με χώρες όπως Ισραήλ, ΗΠΑ, τις χώρες του Κόλπου και την Ινδία χάρη στην πολιτική των ήρεμων νερών. «Το αποτύπωμα της Ελλάδας είναι μεγαλύτερο από ποτέ. Τα ήρεμα νερά δεν είναι αυτοσκοπός, υπάρχουν για να ενδυναμώνουν τη θέση της Ελλάδας» είπε και διευκρίνισε: «Ήρεμα νερά δεν σημαίνει αδράνεια, η αδράνεια είναι πάντα οπισθοδρόμηση» συμπληρώνοντας ότι κάθε φορά που η Ελλάδα υποβαθμίζει μία περίσταση, «βρισκόμαστε σε χειρότερη θέση». «Χρειάζεται μια γνήσια ενεργητική πολιτική» τόνισε. Ο κ. Γεραπετρίτης τόνισε ότι η ελληνική πλευρά επέλεξε την τελευταία τριετία να επενδύσει στη διατήρηση ανοικτών διαύλων επικοινωνίας με την Άγκυρα, παρά τις δυσκολίες και τις πάγιες διαφωνίες. «Ήταν δύσκολη αυτή η προσπάθεια» παραδέχθηκε σημειώνοντας ότι «μέσα σε αυτή την τριετία κατακτήσαμε αρκετά: να έχουμε ανοιχτούς διαύλους επικοινωνίας για να απομειώνουμε τις εντάσεις» σημείωσε. Σύμφωνα με τον ίδιο, υπήρξαν «απτά αποτελέσματα», όπως μειωμένες παραβιάσεις εναέριου χώρου, μείωση μεταναστευτικών ροών, τουριστική άνοδος και εμπορικές σχέσεις. Ωστόσο, ξεκαθάρισε ότι «δε θα υπάρχει βιώσιμη ειρήνη» όσο παραμένει άλυτο το βασικό ζήτημα μεταξύ των δύο χωρών, δηλαδή η οριοθέτηση υφαλοκρηπίδας και ΑΟΖ.

Σε ό,τι αφορά στο οπλισμένο ουκρανικό θαλάσσιο drone που βρέθηκε στη Λευκάδα, ο κ. Γεραπετρίτης χαρακτήρισε το γεγονός «εξαιρετικά σοβαρό», ξεκαθαρίζοντας ότι «δεν είναι λήξαν». Όπως είπε, είναι «αδιανόητο» να βρίσκεται ένα τέτοιο αντικείμενο στις ελληνικές ακτές και ότι πρόκειται για ένα «τεράστιο θέμα για την ασφάλεια, για την οικονομική ζωή και για το περιβάλλον», ενώ προειδοποίησε ότι «η Μεσόγειος δεν αντέχει να καταστεί κέντρο επιχειρήσεων». Ο κ. Γεραπετρίτης ανέφερε ότι αναμένει το τελικό πόρισμα του ΓΕΕΘΑ και διαμήνυσε ότι μόλις το παραλάβει «θα υπάρξουν οι αναγκαίες ενέργειες τόσο διμερώς όσο και πολυμερώς στους διεθνείς οργανισμούς». Παράλληλα, υπερασπίστηκε την επιλογή της Ελλάδας να στηρίξει την Ουκρανία, λέγοντας ότι αποτέλεσε «εθνική στρατηγική της χώρας» και ότι «1000 φορές θα πάρουμε την ίδια θέση γιατί είναι αδιαπραγμάτευτη η θέση της Ελλάδας κατά του αλυτρωτισμού και υπέρ του διεθνούς δικαίου». Υπογράμμισε ακόμη ότι «δεν θα επιτρέψουμε να μεταφερθεί το θέατρο επιχειρήσεων στη Μεσόγειο», προσθέτοντας πως «ένας πόλεμος δεν τελειώνει με την επέκταση του, αντιθέτως επιβαρύνεται».

Άννα Διαμαντοπούλου: Πολιτικός αντίπαλος του ΠΑΣΟΚ μέχρι τις εκλογές είναι η Ν.Δ.

Η Άννα Διαμαντοπούλου, Πρόεδρος του ΔΙΚΤΥΟΥ, πρ. Επίτροπος ΕΕ, πρ. υπουργός και Μέλος Πολιτικού Συμβουλίου του ΠΑΣΟΚ, αφού είπε ότι το κυρίαρχο πρόβλημα της χώρας αυτήν τη στιγμή είναι η οικονομική κατάσταση της πλειοψηφίας των πολιτών, η οποία εδράζεται στην ακρίβεια, στον χαμηλό μισθό και στο στεγαστικό, έθεσε ως κορωνίδα όλων μια «επαναστατική αποκέντρωση της χώρας». «Είναι η στιγμή να κάνουμε κάτι πολύ μεγάλο, να κάνουμε αποκέντρωση». Από εκεί και πέρα, υποστήριξε ότι «εάν δεν μιλήσει η πολιτική ηγεσία με αίσθηση αισιοδοξίας, δεν θα μας ακούσει κανείς», είπε για να προσθέσει: «Ναι θα κάνουμε κριτική, θα μιλήσουμε για τα άσχημα, αλλά πρέπει να βάλουμε και την προοπτική. Πρέπει ο καθένας μας να βγάλει το χαμόγελο, ότι “ναι τα πράγματα θα μπορoύσαν να γίνουν καλύτερα”. Υπάρχουν οι προτάσεις, υπάρχουν και οι άνθρωποι για να αλλάξουμε τα πράγματα». Όσον αφορά τις επόμενες βουλευτικές κάλπες, η κυρία Διαμαντοπούλου ξεκαθάρισε ότι πολιτικός αντίπαλος του ΠΑΣΟΚ μέχρι τις εκλογές είναι η Νέα Δημοκρατία, ενώ χαρακτήρισε ως αυτοκτονία η αξιωματική αντιπολίτευση να λέει ότι θα συνεργαστεί με την κυβέρνηση. Οι εκλογές θα δείξουν τι θα γίνει ώστε η χώρα να έχει κυβέρνηση, συμπλήρωσε.

Νίκος Χριστοδουλάκης: Την επαύριο των εκλογών θα δούμε τι κινήσεις πρέπει να κάνει το ΠΑΣΟΚ

Από την πλευρά του, ο Νίκος Χριστοδουλάκης, Ομότιμος Καθηγητής του Οικ. Παν/μίου Αθηνών και πρώην υπουργός Οικονομικών, εξήγησε ότι η κοινωνία, μετά την οικονομική κρίση, έχει υποστεί πολλές απώλειες με ασύμμετρο τρόπο. «Πρέπει να βρεθούν τρόποι που θα δίνουν μια αίσθηση βελτίωσης και γεφύρωσης. Αντ’ αυτού βλέπουμε αποφάσεις που οξύνουν τις ανισότητες», σημείωσε, προτού εξηγήσει ότι αυτό εκδηλώνει με α) το στεγαστικό, το οποίο «έχει διαλύσει τα οράματα πολλών νέων ζευγαριών», β) τη φυγή πολλών νέων επιστημόνων στο εξωτερικό, και γ) το κύμα αφελληνισμού της οικονομίας με την Golden Visa. «Υπάρχει ένα βραχυχρόνιος ζόφος για τις προοπτικές που αντιμετωπίζουν οι νέοι», επεσήμανε, ενώ ιδιαίτερη μνεία έκανε στο ιδιωτικό χρέος, το οποίο χαρακτήρισε ως ένα από τα πιο επικίνδυνα σχήματα της οικονομίας. Όσον αφορά την κυβερνητική ετοιμότητα του ΠΑΣΟΚ, ο κ. Χριστοδουλάκης υποστήριξε ότι υπάρχει θεμελιωμένη και τεκμηριωμένη πρόταση για τη στέγαση των νέων, για την αύξηση της φορολογίας των μερισμάτων στις εισηγμένες επιχειρήσεις, αλλά και για την ανάταξη της αγροτικής οικονομίας, την οποία χαρακτήρισε ως βασικό θεμέλιο. «Δεν είναι δυνατόν η Ολλανδία να έχει θερμοκηπιακή παραγωγικότητα 5-6 φορές μεγαλύτερη από τη δική μας», σχολίασε δεικτικά. Για τις επόμενες βουλευτικές εκλογές, αφού τόνισε ότι θα ήταν πολιτικά αδόκιμο να λέμε ότι το ΠΑΣΟΚ θα συνεργαστεί με τη Ν.Δ., ανέφερε ότι «θα δούμε την επαύριον των εκλογών πώς θα έχει διαμορφωθεί το φάσμα και αναλόγως θα δούμε τι κινήσεις πρέπει να κάνει το ΠΑΣΟΚ για το καλό και το συμφέρον της χώρας».

Γκίκας Χαρδούβελης: Η μεταμνημονιακή ανάπτυξη θα ήθελα να είναι 5% - 6% και όχι 2% το χρόνο

Για την ανάγκη επιτάχυνσης του ρυθμού ανάπτυξης, ώστε να ξεκινήσει εκ νέου η συζήτηση περί σύγκλισης με την υπόλοιπη Ευρωζώνη, έκανε λόγο ο κ. Γκίκας Χαρδούβελης, πρόεδρος του Διοικητικού Συμβουλίου της Εθνικής Τράπεζας της Ελλάδος και Ομότιμος Καθηγητής στο Πανεπιστήμιο Πειραιώς, που υπενθύμισε ότι «πριν την κρίση οι πολιτικοί τσακώνονταν για το πόσο γρήγορα θα συγκλίνουμε με την Ε.Ε.». Σήμερα, όμως, παρατήρησε, η λέξη «σύγκλιση» έχει χαθεί από το λεξιλόγιο. «Πρέπει να κάνουμε το μεγάλο “μπαμ” για να φτάσουμε εκεί που ήμασταν. Η μεταμνημονιακή ανάπτυξη θα ήθελα να είναι παραπάνω, 5% - 6% και όχι 2% το χρόνο. Αλλά αυτό δεν είναι τόσο απλό», συνέχισε.

Μεταξύ άλλων, υποστήριξε ότι «χρειάζεται δραστική αλλαγή στο πώς σκεφτόμαστε», ενώ σημείωσε ότι «πρέπει να στραφούμε στην ψηφιακή οικονομία». Εκεί βρίσκεται, εξήγησε, η προστιθέμενη αξία. «Η ανάπτυξη θα έρθει αν η οικονομία στραφεί στο ψηφιακό σκέλος κι αν επενδύσουμε σε τομείς που διαθέτουμε συγκριτικό πλεονέκτημα», πρόσθεσε, αναφερόμενος στη μεταποίηση, στα φάρμακα, στην αγροδιατροφή και στη ναυτιλία μεταξύ άλλων. Ερωτηθείς για το αν σκέφτεται τον πολιτικό κίνδυνο, ο κ. Χαρδούβελης, σημείωσε:  «Η πολιτική σταθερότητα ήταν το μεγάλο αβαντάζ των προηγούμενων ετών, αλλά δεν είμαι βέβαιος για τα επόμενα 2-3 χρόνια», συμπλήρωσε. Παράλληλα, εξέφρασε την άποψη ότι όλοι έχουν πλέον διδαχθεί από την προηγούμενη περίοδο και ότι καμία κυβέρνηση δεν πρόκειται να υπαναχωρήσει στο κομμάτι της δημοσιονομικής πειθαρχίας, η οποία όπως σημείωσε, αποτελεί προαπαιτούμενο της ανάπτυξης.

Μαρία Δαμανάκη: «Έχουμε πολλά να κάνουμε»

Μπορεί η τεχνητή νοημοσύνη να λειτουργήσει ως εργαλείο εκδημοκρατισμού ή τελικά ενισχύει τις ανισότητες και τη χειραγώγηση; Πώς αλλάζει η ψηφιακή επανάσταση την οικονομία, την εργασία και την ίδια τη δημοκρατία; Αυτά ήταν μερικά από τα βασικά ζητήματα που τέθηκαν στη συζήτηση της Μαρίας Δαμανάκη, συμβούλου στο Oceans 5, καθηγήτριας στο NOVA University Lisbon και αντιπροέδρου του ΕΛΙΑΜΕΠ και του Ανδρέα Ξηρόκωστα, Διευθύνοντος Συμβούλου της SAP Ελλάδας, Κύπρου και Μάλτας.

«Ζούμε μια περίοδο αβεβαιότητας και μετάβασης, το πού πηγαίνουμε είναι ερωτηματικό. Συντάσσομαι με τους επιστήμονες που υποστηρίζουν ότι οδεύουμε προς μια νέα περίοδο, προς την Ανθρωπόκαινο περίοδο (Anthropocene era). Ζούμε την ψηφιοποίηση της ζωής μας, το ανθρώπινο είδος αλλάζει ολόκληρο τον πλανήτη», ανέφερε η κ. Δαμανάκη, που στάθηκε στις συνέπειες της ψηφιακής επανάστασης, αναφέροντας την ενίσχυση της ισχύος των τεχνολογικών κολοσσών, την όξυνση των ανισοτήτων και την ενίσχυση της αντιπολιτικής στάσης των πολιτών, ενώ εξέφρασε επιφυλάξεις για τον ρόλο της τεχνητής νοημοσύνης ως παράγοντα εκδημοκρατισμού. Αναφερόμενη στην πράσινη μετάβαση και τη σημασία των θαλασσών, υπογράμμισε: «Οι ωκεανοί είναι τα δύο τρίτα του πλανήτη, ο μισός πλανήτης είναι νερά εκτός εθνικής δικαιοδοσίας που εξελίσσονται σε ένα νέο "Ελ Ντοράντο". Πιστεύω ότι ο ΟΗΕ κατάφερε κάτι πολύ σημαντικό: Φέτος μπαίνει σε ισχύ η Παγκόσμια Σύμβαση για την προστασία των Θαλασσών που βρίσκονται εκτός εθνικής δικαιοδοσίας. Έχουμε πολλά να κάνουμε».

Από την πλευρά του, ο κ. Ξηρόκωστας τόνισε ότι «η επιχειρηματικότητα αντιμετωπίζει την αλλαγή ως ευκαιρία. Ο ψηφιακός κόσμος είναι πιο δημοκρατικός από τον προηγούμενο· μικρότεροι οργανισμοί έχουν την ευκαιρία να βγουν με αξιώσεις και να διεκδικήσουν ένα καλύτερο μέλλον σε έναν ευρύτερο ζωτικό χώρο» είπε και χαρακτήρισε την τεχνητή νοημοσύνη «κατώφλι της ευημερίας», εκτιμώντας ότι, παρά τις προσωρινές απώλειες θέσεων εργασίας, θα δημιουργήσει νέες ευκαιρίες και νέα επαγγέλματα.

Κατερίνα Σακελλαροπούλου: Βολές κατά αρχηγών που «λένε ότι δεν εμπιστεύονται τη δικαιοσύνη»

«Δεν μπορούμε να λέμε τη Δευτέρα έχουμε Δικαιοσύνη και την Τετάρτη όχι, ανάλογα με το αν μας αρέσει η απόφαση», τόνισε μεταξύ άλλων η κυρία Κατερίνα Σακελλαροπούλου, τ. Προέδρου της Δημοκρατίας και Προέδρου του Συμβουλίου της Επικρατείας ε.τ., η οποία είπε ότι «άλλο η κριτική σε μια απόφαση κι άλλο η κριτική σ’ έναν θεσμό». Όταν ασκείται κριτική στον θεσμό, τότε είναι σαν να ροκανίζουμε το κλαδί που καθόμαστε, είπε για να προσθέσει, πάντως, πως «προφανώς έχει μερίδιο ευθύνης και η ίδια η δικαιοσύνη, καθώς άνθρωποι είναι και οι δικαστές». Σε αυτό το πλαίσιο, υποστήριξε πως «υπάρχει μια τάση να εμφανίζονται όλα με έναν αρνητικό τρόπο, χωρίς να αντιλέγω ότι δεν υπάρχουν στραβά», σημείωσε. «Δεν είναι δυνατόν να ακούμε πολιτικούς αρχηγούς να λένε ότι δεν εμπιστεύονται τη δικαιοσύνη», συμπλήρωσε.

Όσον αφορά τις μεγάλες υποθέσεις της τρέχουσας περιόδου, όπως τα Τέμπη και ο ΟΠΕΚΕΠΕ, η τ. Πρόεδρος της Δημοκρατίας ξεκαθάρισε ότι δεν μπορούμε να αποφαινόμαστε στο τι θα γίνει σε υποθέσεις που είναι εκκρεμείς στη δικαιοσύνη, ενώ σχετικά με τη συνταγματική αναθεώρηση υποστήριξε ότι θα πρέπει να είναι πολύ προσεκτική. «Μπορούν να προστεθούν κάποιες ρυθμίσεις για την κλιματική αλλαγή και την τεχνητή νοημοσύνη, αλλά μέχρι εκεί», τόνισε. Ερωτηθείσα για το σύστημα επιλογής της ηγεσίας της δικαιοσύνης, η κυρία Σακελλαροπούλου ξεκαθάρισε ότι το υπάρχον σύστημα «είναι μια χαρά, αρκεί να γίνεται προσεκτική επιλογή». Τα πρόσωπα είναι αυτά που φωτίζουν το σύστημα, πρόσθεσε.

Ιωάννης Σαρμάς: Μόνο αν αποκτούσαμε πραγματικό συνταγματικό δικαστήριο θα είχε είχε νόημα η αναθεώρηση

Ο τ. υπηρεσιακός πρωθυπουργός και πρόεδρος του Ελεγκτικού Συνεδρίου ε.τ., Ιωάννης Σαρμάς κ. Σαρμάς, αναφερόμενος στη συνταγματική αναθεώρηση δήλωσε ότι «θα έχει νόημα μόνο αν αποκτούσαμε ένα πραγματικό συνταγματικό δικαστήριο, καθώς τότε θα άλλαζε τελείως το θεσμικό σκηνικό» στην Ελλάδα. Κληθείς να σχολιάσει την πρόταση περί ασυμβίβαστου μεταξύ υπουργικής και βουλευτικής ιδιότητας, σημείωσε ότι «δεν χρειάζεται να αλλοιώσουμε το κοινοβουλευτικό πολίτευμα για να καταπολεμήσουμε το πελατειακό κράτος. Έχουμε άλλους θεσμούς γι’ αυτό».

Μιχάλης Καλογήρου: Να δούμε τη συμπεριφορά της εκτελεστικής εξουσίας για να καταλάβουμε πώς φτάσαμε εδώ με τη δικαιοσύνη

Το έλλειμμα εμπιστοσύνης προς τη Δικαιοσύνη, η ποιότητα του δημόσιου διαλόγου και οι πολιτικές προϋποθέσεις ανασυγκρότησης του προοδευτικού χώρου βρέθηκαν στο επίκεντρο της συζήτησης ανάμεσα στον Μιχάλη Καλογήρου, δικηγόρο και πρώην υπουργό Δικαιοσύνης, και τον Γιάννη Μεϊμάρογλου, επιχειρηματία και εκδότη του ηλεκτρονικού περιοδικού «Μεταρρύθμιση», με συντονίστρια τη Βίβιαν Ευθυμιοπούλου, δημοσιογράφο του Fact News. Ο κ. Καλογήρου στάθηκε ιδιαίτερα στην κοινωνική απαξίωση των θεσμών και ειδικά της Δικαιοσύνης, τονίζοντας ότι το κρίσιμο ζήτημα είναι η κοινωνική πρόσληψη της λειτουργίας της. «Ο δείκτης εμπιστοσύνης προς τη λειτουργία των θεσμών είναι συνεχώς με αρνητικό πρόσημο», ανέφερε, σημειώνοντας ότι η αμφισβήτηση των πολιτών δεν προέκυψε τυχαία. «Πρέπει να δούμε πώς φτάσαμε ως εδώ και ποιος φταίει για αυτή την κατάσταση. Κατ’ αρχάς να ξεκινήσουμε από τους φορείς της εκτελεστικής εξουσίας», είπε, ασκώντας κριτική σε συμπεριφορές που έχουν οδηγήσει σε ευθεία αμφισβήτηση θεσμικών διαδικασιών, ακόμη και απέναντι στην Ευρωπαϊκή Εισαγγελία. Για τη συνταγματική αναθεώρηση, υποστήριξε ότι το πρόβλημα δεν είναι η απουσία θεσμικών κανόνων αλλά η απουσία πολιτικής και πολιτισμικής κουλτούρας σεβασμού των θεμελιωδών αρχών.

Σε ερώτηση για τις πολιτικές εξελίξεις στον προοδευτικό χώρο, υποστήριξε ότι «οι συνθήκες της αβεβαιότητας είναι μία πολιτική πρόκληση» και ότι «υπάρχει κενό στο πολιτικό πεδίο», προσθέτοντας πως «εδώ υπάρχει η απόφαση Τσίπρα να αναλάβει την ευθύνη και την πρωτοβουλία με έναν νέο πολιτικό φορέα και να ανταποκριθεί σε αυτές τις προκλήσεις για να απαντήσει με ένα αξιόπιστο πρόγραμμα διακυβέρνησης για τη χώρα».

επιμέλεια σύνταξης Σπύρος Γκανής