Σένγκεν: Παρατείνονται οι συνοριακοί έλεγχοι μεταξύ Ιταλίας και Ισπανίας λόγω μεταναστευτικών πιέσεων (vid)

Την περασμένη εβδομάδα, η Ισπανία ζήτησε από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή τη συνδρομή της Frontex και της Europol, προκειμένου να ενισχυθούν οι προσπάθειες για τον έλεγχο των μεταναστών που διαμένουν παράνομα στη Θέουτα.

    Την περασμένη εβδομάδα, η Ισπανία ζήτησε από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή τη συνδρομή της Frontex και της Europol, προκειμένου να ενισχυθούν οι προσπάθειες για τον έλεγχο των μεταναστών που διαμένουν παράνομα στη Θέουτα.

Σε ένδειξη της αυξανόμενης πίεσης που δέχεται ο ευρωπαϊκός χώρος χωρίς διαβατήρια της Ζώνης Σένγκεν, η Ιταλία και η Ισπανία αποφάσισαν να παρατείνουν για ακόμη 15 ημέρες τους συνοριακούς ελέγχους, λόγω της κρίσης μαζικής παράνομης μετανάστευσης που εκδηλώθηκε τον Ιούλιο στη Θέουτα, τον ισπανικό θύλακα στη βόρεια Αφρική.

Την περασμένη εβδομάδα, σύμφωνα με το euronews, η Ισπανία ζήτησε από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή τη συνδρομή της Frontex και της Europol, προκειμένου να ενισχυθούν οι προσπάθειες για τον έλεγχο των μεταναστών που διαμένουν παράνομα στη Θέουτα.

 

«Η ΕΕ πρέπει να διαδραματίσει μεγαλύτερο ρόλο»

Ο Ισπανός ευρωβουλευτής των Σοσιαλιστών, Χουάν Φερνάντο Λόπες Αγκιλάρ, υποστήριξε ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση πρέπει να ενισχύσει την παρουσία και τη δράση της στο συγκεκριμένο τμήμα των εξωτερικών συνόρων της.

«Πρόκειται για την απάντηση των ευρωπαϊκών θεσμών, οι οποίοι προσφέρονται να ενισχύσουν την παρουσία τους σε αυτό το συγκεκριμένο, πολύ ιδιαίτερο χερσαίο εξωτερικό σύνορο της ΕΕ με την Αφρική, της Ισπανίας με το Μαρόκο», δήλωσε.

Όπως ανέφερε, ωστόσο, το Μαρόκο πρέπει να διαχειριστεί την κατάσταση, ενώ παράλληλα απαιτείται ενισχυμένη ευρωπαϊκή δράση.

«Αν θέλουμε να επανεκτιμήσουμε τις διμερείς σχέσεις της ΕΕ με το Μαρόκο, απαιτείται η συμμετοχή ολόκληρης της ΕΕ, καθώς έχουμε μια στρατηγική συνεργασία με το Μαρόκο», τόνισε.

Σε ισχύ το νέο Σύμφωνο για τη Μετανάστευση και το Άσυλο

Από τον Ιούνιο έχουν τεθεί πλήρως σε ισχύ οι νέοι κανόνες στο πλαίσιο του Συμφώνου της ΕΕ για τη Μετανάστευση και το Άσυλο.

Ο Λόπες Αγκιλάρ δεν έκρυψε την απογοήτευσή του για τον τρόπο με τον οποίο εφαρμόζεται στην πράξη η αρχή της ευρωπαϊκής αλληλεγγύης.

«Είναι λυπηρό που, μετά από όλη την ταλαιπωρία, όλη την ενέργεια, όλη τη δουλειά που καταβάλαμε για την υιοθέτηση της μετανάστευσης ως θέματος που βασίζεται σε δύο αρχές, την κοινή ευθύνη και τη δεσμευτική αλληλεγγύη, διαπιστώσαμε ότι σε αυτήν την περίπτωση η αλληλεγγύη απουσίαζε», δήλωσε χαρακτηριστικά.

Η παράταση των συνοριακών ελέγχων αναδεικνύει εκ νέου τις προκλήσεις που αντιμετωπίζει η Ζώνη Σένγκεν, καθώς τα κράτη μέλη επιχειρούν να διαχειριστούν τις μεταναστευτικές πιέσεις, ενώ παράλληλα εφαρμόζονται οι νέοι ευρωπαϊκοί κανόνες για τη μετανάστευση και το άσυλο.

επιμέλεια: Σπύρος Γκανής

Η Θαλάσσια ασφάλεια, το Διάστημα και η Ουκρανία στο επίκεντρο άτυπης συνόδου των υπ. Άμυνας ΕΕ ◾️ Ν. Δένδιας για την «Ασπίδα του Αχιλλέα» (vid)

Οι υπουργοί Άμυνας της ΕΕ συγκεντρώθηκαν στην κομητεία Γουίκλοου για μια άτυπη συνάντηση στο πλαίσιο της φιλοξενίας της Ιρλανδίας στην Προεδρία του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου.

    Στην ημερήσια διάταξη της σημερινής Άτυπης Συνόδου των Υπουργών 'Αμυνας της Ε.Ε. στο Γουίκλοου του Δουβλίνου βρίσκονται: το ζήτημα της Θαλάσσιας ασφάλειας, το Διάστημα, η Ουκρανία και τα προβλήματα του Λιβάνου - Ο Νίκος Δένδιας, προσερχόμενος στο αναφέρθηκε στις δυνατότητες της «Ασπίδας του Αχιλλέα» που θα εγκατασταθεί στη Ελλάδα.

Στα ζητήματα που θα συζητήσουν στη σημερινή 'Ατυπη Σύνοδο των Υπουργών 'Αμυνας στην Ιρλανδία αναφέρθηκε η Ύπατη Εκπρόσωπος της ΕΕ για θέματα Εξωτερικής Πολιτικής Κάγια Κάλας, προσερχόμενη στο Συμβούλιο.

Στο επίκεντρο των συζητήσεων των υπουργών, σύμφωνα με το ΑΠΕ-ΜΠΕ, θα βρεθεί το ζήτημα της θαλάσσιας ασφάλειας, με δύο παραμέτρους. Πρώτον, «το ζήτημα των Στενών του Ορμούζ. Η ελευθερία της ναυσιπλοΐας πρέπει να γίνεται σεβαστή. Οι διπλωματικές προσπάθειες συνεχίζονται, αλλά προς το παρόν δεν έχουν υπάρξει αποτελέσματα. Για εμάς είναι σημαντικό να μην υπάρχουν διόδια ή τέλη σ' αυτές τις θαλάσσιες διαδρομές, οι οποίες μέχρι σήμερα ήταν ελεύθερες». Παράλληλα, στο πλαίσιο της θαλάσσιας ασφάλειας θα συζητηθεί η δεύτερη παράμετρος που αφορά την προστασία των κρίσιμων υποθαλάσσιων υποδομών, «τι περισσότερο μπορούμε να κάνουμε από κοινού», όπως τόνισε η κ. Κάλας.

 

Στην ημερήσια διάταξη βρίσκεται και το διάστημα, που αποτελεί βασικό παράγοντα που καθιστά δυνατή την άμυνα, με την Ύπατη Εκπρόσωπο να τονίζει ότι η Ευρώπη πρέπει να εντείνει τις προσπάθειές, «ώστε να εξακολουθήσουμε να είμαστε διαστημική δύναμη, λαμβάνοντας υπόψη όλα όσα συμβαίνουν στον συγκεκριμένο τομέα».

Οι υπουργοί θα συζητήσουν επίσης για τον Λίβανο, σχετικά με μια ευρωπαϊκή αποστολή για την υποστήριξη των ενόπλων δυνάμεων του Λιβάνου, λαμβάνοντας υπόψη την κατάσταση εκεί.

Βασικό θέμα στην ατζέντα είναι και η Ουκρανία και η αντιαεροπορική άμυνά της, καθώς «λείπουν αναχαιτιστικοί πύραυλοι. Θα ήταν, λοιπόν, πολύ καλό να παραχωρηθούν αυτοί στην Ουκρανία, ώστε να μπορέσει να τους χρησιμοποιήσει για την προστασία του λαού της», τόνισε.

Παράλληλα έγινε γνωστό ότι οι υπουργοί 'Αμυνας της ΕΕ θα ενημερωθούν από τον Γερμανό ομόλογό τους για την απόπειρα σαμποτάζ στη Λειψία αυτό το καλοκαίρι, με την Κάγια Κάλας να τονίζει ότι θα δοθούν πληροφορίες από τις γερμανικές υπηρεσίες πληροφοριών, επισημαίνοντας για τις απειλές ότι «υπάρχουν τρόποι με τους οποίους μπορούμε πραγματικά να ενισχύσουμε και να επιταχύνουμε αυτή τη διαδικασία, ώστε να καλύψουμε τα κενά στις δυνατότητές μας και να είμαστε επομένως πιο αξιόπιστοι στην αποτροπή όλων αυτών των επιθέσεων».

Ν. Δένδιας: Η «Ασπίδα του Αχιλλέα» είναι η πρώτη ευρωπαϊκή ολιστική προσπάθεια αντιμετώπισης απειλών και προκλήσεων

Στην χθεσινή υπογραφή της σύμβασης για τον αντιαεροπορικό, anti-drone, αντιβαλλιστικό Θόλο, «Ασπίδα του Αχιλλέα» αναφέρθηκε, μεταξύ άλλων, ο υπουργός Εθνικής Άμυνας Νίκος Δένδιας, προσερχόμενος στο Άτυπο Συμβούλιο των Υπουργών Άμυνας της ΕΕ στο Γουίκλοου του Δουβλίνου.-

«Σήμερα, στο πλαίσιο του Άτυπου Συμβουλίου της Ε.Ε. θα συζητήσουμε εκτός από τη Μέση Ανατολή και την Ουκρανία, τις προκλήσεις που συνιστά για την ευρωπαϊκή Άμυνα και Ασφάλεια μια διάσταση του Διαστήματος, ο Κυβερνοχώρος, οι βαλλιστικοί πύραυλοι, τα drones», δήλωσε χαρακτηριστικά ο κ. Δένδιας.

Στο πλαίσιο αυτό η Ελλάδα, όπως τόνισε, έχει να προσφέρει σε αυτόν τον διάλογο.

Η «Ατζέντα 2030» και η «Ασπίδα του Αχιλλέα» είναι η πρώτη ευρωπαϊκή ολιστική προσπάθεια αντιμετώπισης όλων αυτών των απειλών, υπογράμμισε ο κ. Δένδιας.

Τόνισε, δε, ότι «μετά τη χθεσινή υπογραφή της σύμβασης για τον αντιαεροπορικό, anti-drone, αντιβαλλιστικό Θόλο, η Ελλάδα δημιουργεί σε ευρωπαϊκό έδαφος παραγωγική βάση και δυνατότητα ακριβώς για να αντιμετωπιστούν αυτές οι νέες απειλές».

«Έχω επίσης, την πρόθεση να συζητήσω με τους συναδέλφους, να εξηγήσω την πρόκληση που συνιστά ο αναθεωρητισμός στην Ανατολική Μεσόγειο, στο Αιγαίο, στη Θράκη, για τον ευρωπαϊκό χώρο, για την ευρωπαϊκή άμυνα, για την ευρωπαϊκή ασφάλεια, για την ασφάλεια των Ευρωπαίων πολιτών», κατέληξε ο υπουργός Εθνικής Άμυνας.

επιμέλεια: Σπύρος Γκανής

Περισσότερα «Schakal» για την ανατολική πτέρυγα του ΝΑΤΟ: Γιατί τα θέλει ο στρατός της Γερμανίας

Η Γερμανία παραγγέλνει 35 ακόμη τροχοφόρα «Schakal» από την KNDS, συνολικά 185, με παραδόσεις από τα τέλη 2027 έως το 2031.

    Μαζί με τα οχήματα πρέπει να εκπαιδευτούν στρατιώτες, να διατεθούν ανταλλακτικά και πυρομαχικά, να αναπτυχθούν δομές υποστήριξης και να συγκροτηθούν πλήρως οι νέοι σχηματισμοί. Τα πρώτα Schakal αναμένεται να παραδοθούν από τα τέλη του 2027. Μέχρι να είναι διαθέσιμος ολόκληρος ο στόλος και οι αντίστοιχες δομές, θα χρειαστεί αντίστοιχα περισσότερος χρόνος.

Η Γερμανία παραγγέλνει 35 ακόμη τροχοφόρα «Schakal» από την KNDS, συνολικά 185, με παραδόσεις από τα τέλη 2027 έως το 2031.

Το Schakal είναι κάτι περισσότερο από ένα νέο τεθωρακισμένο όχημα. Αποτελεί βασικό στοιχείο των αποκαλούμενων μεσαίων δυνάμεων του στρατού ξηράς, μιας νέας κατηγορίας δυνάμεων που πρέπει να μπορεί να μεταφέρεται γρήγορα και ταυτόχρονα να διαθέτει σημαντική ισχύ πυρός. Ιδίως σε ό,τι αφορά την ανατολική πτέρυγα του ΝΑΤΟ, αυτή η ικανότητα αποκτά ιδιαίτερη σημασία.

Ταχείες δυνάμεις για την ανατολική πτέρυγα

Η τρέχουσα κατάσταση ασφάλειας στην Ευρώπη έχει αλλάξει εκ βάθρων τις απαιτήσεις από τη Μπούντεσβερ. Στο επίκεντρο βρίσκεται ξανά το ερώτημα πώς γερμανικές μονάδες μπορούν, σε περίπτωση απειλής, να μεταφερθούν γρήγορα σε μια περιοχή επιχειρήσεων και πώς μπορούν εκεί να αντεπεξέλθουν ακόμη και απέναντι σε έναν βαριά οπλισμένο αντίπαλο.

Για το ΝΑΤΟ, ιδιαίτερη σημασία έχει η λεγόμενη ανατολική πτέρυγα. Καθώς η Γερμανία αναλαμβάνει εντός της Συμμαχίας σημαντικό ρόλο στην ενίσχυση και άμυνα αυτής της περιοχής, η Μπούντεσβερ χρειάζεται μονάδες που να μη χρειάζεται να μεταφέρονται με χρονοβόρες και περίπλοκες διαδικασίες, αλλά να μπορούν να καλύπτουν μεγάλες αποστάσεις όσο το δυνατόν ταχύτερα.

Ακριβώς εδώ έρχονται να καλύψουν το κενό οι μεσαίες δυνάμεις.

Στόχος τους είναι να δημιουργήσουν μια ικανότητα που θα τοποθετείται ανάμεσα στις ελαφρές, ιδιαίτερα ευέλικτες μονάδες και στις βαριές τεθωρακισμένες δυνάμεις. Ο Schakal είναι το βασικό όχημα μάχης γι’ αυτή την αποστολή· η Μπούντεσβερ τον περιγράφει ως «ραχοκοκαλιά» των μεσαίων δυνάμεων.

35 οχήματα περισσότερα από όσα είχαν αρχικά παραγγελθεί

Αρχικά, η Γερμανία είχε παραγγείλει 150 τροχοφόρα τεθωρακισμένα οχήματα μάχης Schakal. Τώρα προστίθενται άλλα 35, ανεβάζοντας τη γερμανική παραγγελία συνολικά στα 185 οχήματα. Στη σύμβαση περιλαμβάνονται, πέρα από τα οχήματα, πρόσθετες υπηρεσίες για τη λογιστική υποστήριξη, την εκπαίδευση και τη λειτουργία.

Η χρονική συγκυρία είναι ενδεικτική: η Μπούντεσβερ βρίσκεται ταυτόχρονα σε φάση υλοποίησης πολλών ακόμη μεγάλων προγραμμάτων προμήθειας. Νέα άρματα μάχης, συστήματα πυροβολικού, αντιαεροπορική άμυνα και επιπλέον προστατευμένα οχήματα καλούνται να καλύψουν τα κενά που δημιουργήθηκαν τις τελευταίες δεκαετίες.

Γιατί επιλέγεται ένα τροχοφόρο τεθωρακισμένο όχημα μάχης;

Γιατί δεν βασίζεται η Μπούντεσβερ αποκλειστικά σε βαριά ερπυστριοφόρα οχήματα για αυτή την αποστολή;

Η απάντηση βρίσκεται στην κινητικότητα.

To Schakal βασίζεται στο GTK Boxer, ένα οκτακίνητο προστατευμένο όχημα. Σε αντίθεση με ένα βαρύ ερπυστριοφόρο άρμα, μπορεί να διανύει μεγάλες αποστάσεις στον δρόμο σχετικά γρήγορα με ίδιες δυνάμεις. Αυτή ακριβώς η συνδυασμένη παροχή προστασίας, ισχύος πυρός και ευκινησίας είναι καθοριστική για τις μεσαίες δυνάμεις.

Η λογική πίσω από αυτό είναι απλή: ένας σχηματισμός πρέπει να μπορεί να μετακινείται όσο το δυνατόν ταχύτερα με ίδια μέσα σε άλλη περιοχή επιχειρήσεων, χωρίς να εξαρτάται για κάθε μεγαλύτερη μεταφορά από εκτεταμένες μεταφορικές δυνατότητες.

Αυτό έχει ιδιαίτερη σημασία για μια συμμαχία όπως το ΝΑΤΟ: σε μια κρίση, οι ενισχύσεις δεν αρκεί να υπάρχουν, πρέπει και να φτάνουν εγκαίρως.

To Schakal καλύπτει ένα κενό

Με το νέο όχημα, η Μπούντεσβερ επιχειρεί να καλύψει το κενό ανάμεσα σε διαφορετικές κατηγορίες οχημάτων.

Από τη μία πλευρά βρίσκονται τα βαριά ερπυστριοφόρα τεθωρακισμένα, όπως το τεθωρακισμένο όχημα μάχης Puma. Προσφέρουν υψηλή προστασία και ισχύ πυρός, αλλά δεν είναι σχεδιασμένα για γρήγορες μετακινήσεις σε μεγάλες αποστάσεις.

Από την άλλη πλευρά υπάρχουν τα ελαφρύτερα προστατευμένα οχήματα, όπως το Dingo. Είναι πιο ευκίνητα, αλλά δεν διαθέτουν την ίδια ισχύ πυρός με ένα τεθωρακισμένο όχημα μάχης.

Ο Schakal τοποθετείται ακριβώς ανάμεσα: αρκετά βαρύς για μάχη, αλλά αρκετά ευέλικτος για ταχείες επιχειρήσεις.

Τι μπορεί να κάνει το Schakal;

Το τεθωρακισμένο είναι ένας ασυνήθιστος συνδυασμός σασί και οπλισμού.

Το Schakal χρησιμοποιεί το σασί του Boxer και φέρει έναν μη επανδρωμένο πύργο RCT-30, ο οποίος προέρχεται από το τεθωρακισμένο όχημα μάχης Puma. Κύριο οπλικό σύστημα είναι ένα πυροβόλο ταχείας βολής διαμετρήματος 30 χιλιοστών.

Με αυτό, το όχημα μπορεί μεταξύ άλλων να προσβάλει ελαφρά και μέτρια θωρακισμένους στόχους. Προστίθενται ακόμη δυνατότητες αντιαεροπορικής άμυνας και αντιμετώπισης μη επανδρωμένων αεροσκαφών, καθώς και το ενσωματωμένο αντιαρματικό σύστημα κατευθυνόμενων βλημάτων MELLS για την καταστροφή βαριά θωρακισμένων στόχων.

Αυτή ακριβώς η σύνθεση είναι κρίσιμη για τις μεσαίες δυνάμεις: δεν πρέπει μόνο να είναι γρήγορες, αλλά και ικανές να αντέξουν σε μια έντονη σύγκρουση.

Τα οχήματα φτάνουν, οι δυνατότητες αργούν

Η παραγγελία από μόνη της, βέβαια, δεν καθιστά τα νέα τεθωρακισμένα άμεσα επιχειρησιακά.

Μαζί με τα οχήματα πρέπει να εκπαιδευτούν στρατιώτες, να διατεθούν ανταλλακτικά και πυρομαχικά, να αναπτυχθούν δομές υποστήριξης και να συγκροτηθούν πλήρως οι νέοι σχηματισμοί. Τα πρώτα Schakal αναμένεται να παραδοθούν από τα τέλη του 2027. Μέχρι να είναι διαθέσιμος ολόκληρος ο στόλος και οι αντίστοιχες δομές, θα χρειαστεί αντίστοιχα περισσότερος χρόνος.

Η επέκταση του στόλου Schakal είναι επομένως κυρίως ένα μακροπρόθεσμο εγχείρημα.

Δείχνει όμως και προς ποια κατεύθυνση εξελίσσεται ο γερμανικός στρατός ξηράς: προς μια δύναμη που θέλει να συγκροτήσει εκ νέου μεγαλύτερους σχηματισμούς για μια πιθανή συμβατική σύρραξη στην Ευρώπη.

Το Schakal προορίζεται να προσφέρει μια ικανότητα που φαίνεται να αποκτά ολοένα μεγαλύτερη σημασία για τη Μπούντεσβερ: γρήγορη μεταφορά, συνδυασμό προστασίας και ισχύος πυρός και μεγαλύτερη κινητικότητα σε σχέση με ένα βαρύ ερπυστριοφόρο όχημα.

euronews 

Το AfD θα αποσύρει τη Γερμανία από την ευρωζώνη και τη συμφωνία Σένγκεν αν αναλάβει την εξουσία, λέει η Άλις Βάιντελ

Η Γερμανία ήταν σε πολύ καλύτερη θέση πριν από την εισαγωγή του ευρώ, δήλωσε η συμπρόεδρος του κόμματος «Εναλλακτική για τη Γερμανία» Άλις Βάιντελ.

    Αναφερόμενη στα ζητήματα μετανάστευσης, η ηγέτιδα του AfD, Άλις Βάιντελ, σημείωσε ότι τα προβλήματα ξεκινούν από τα σύνορα. «Θα τα κλείσουμε, θα αποσυρθούμε από τη Συμφωνία Σένγκεν, ώστε οι άνθρωποι από τη Θέουτα να μην μπορούν πλέον να φτάνουν εδώ», είπε, προσθέτοντας ότι σε περίπτωση που το κόμμα της αναλάβει την εξουσία, «όλοι οι Σύροι θα επιστραφούν στην πατρίδα τους» και «οι Αφγανοί δεν θα μεταφέρονται πλέον στη Γερμανία με αεροπλάνα».

Η συμπρόεδρος του κόμματος Εναλλακτική για τη Γερμανία (AfD), Άλις Βάιντελ, επανέλαβε τα σχέδια του κόμματός της να αποσύρει τη Γερμανία από την ευρωζώνη και από τη Συμφωνία Σένγκεν, εάν αναλάβει την εξουσία.

Προτεινόμενες αλλαγές πολιτικής

Έξοδος από το ευρώ: Αντικατάσταση του ενιαίου νομίσματος και επιστροφή σε μια σταθερή εθνική ή παράλληλη νομισματική δομή.
Λήξη της Συμφωνίας Σένγκεν: Αποχώρηση από τη Συμφωνία Σένγκεν για την επιβολή μόνιμων, αυστηρών ελέγχων σε όλα τα γερμανικά σύνορα.
Σκληρά μέτρα για τη μετανάστευση: Κλείσιμο των συνόρων για τον τερματισμό της παράνομης μετανάστευσης και διενέργεια σαρωτικών απελάσεων, με στόχο ειδικά τους Σύρους υπηκόους για επιστροφή στην πατρίδα τους.

Οι δηλώσεις της Άλις Βάιντελ βασίζονται στην ευρύτερη πλατφόρμα του ακροδεξιού κόμματος AfD σχετικά με την ευρωπαϊκή ολοκλήρωση, η οποία στο παρελθόν είχε συμπεριλάβει εκκλήσεις για δημοψήφισμα τύπου «Dexit» σχετικά με την ένταξη στην Ευρωπαϊκή Ένωση, εάν οι Βρυξέλλες δεν παραχωρήσουν σημαντική κυριαρχία πίσω στα κράτη μέλη. Τα κυρίαρχα γερμανικά πολιτικά κόμματα διατηρούν ένα αυστηρό πολιτικό «τείχος προστασίας» αρνούμενα τη συνεργασία με το AfD, αν και το κόμμα συνεχίζει να έχει ισχυρή παρουσία στις δημοσκοπήσεις σε διάφορες περιφερειακές και εθνικές προοπτικές.

«Η Γερμανία ήταν πολύ καλύτερη πριν από την εισαγωγή του ευρώ. Βλέπουμε εκτεταμένη φτώχεια σε μεγάλα τμήματα του εργαζόμενου πληθυσμού», δήλωσε σε συνέντευξή της στο τηλεοπτικό κανάλι ZDF.

Τώρα, σύμφωνα με την Βάιντελ, «η Γερμανία δεν έχει πλέον ισχυρό νόμισμα, ενώ ένα αδύναμο ευρώ προκαλεί ζημίες στους απλούς πολίτες».

Αναφερόμενη στα ζητήματα μετανάστευσης, η ηγέτιδα του AfD σημείωσε ότι τα προβλήματα ξεκινούν από τα σύνορα. «Θα τα κλείσουμε, θα αποσυρθούμε από τη Συμφωνία Σένγκεν, ώστε οι άνθρωποι από τη Θέουτα να μην μπορούν πλέον να φτάνουν εδώ», είπε, προσθέτοντας ότι σε περίπτωση που το κόμμα της αναλάβει την εξουσία, «όλοι οι Σύροι θα επιστραφούν στην πατρίδα τους» και «οι Αφγανοί δεν θα μεταφέρονται πλέον [στη Γερμανία] με αεροπλάνα».

Η Εναλλακτική για τη Γερμανία -AfD, βρίσκεται αυτή τη στιγμή στην κορυφή της κατάταξης των πολιτικών κομμάτων στη Γερμανία.

επιμέλεια: Σπύρος Γκανής

Προκόπης Παυλόπουλος / «Η ευθεία σύμπραξη της Ευρωπαϊκής Ένωσης στην διαδικασία οριοθέτησης της Ευρωπαϊκής Αποκλειστικής Οικονομικής Ζώνης

 «Είναι θεσμικώς αυτονόητο ότι η Αποκλειστική Οικονομική Ζώνη (ΑΟΖ) των Κρατών-Μελών είναι και ΑΟΖ της ίδιας της Ευρωπαϊκής Ένωσης», τονίζει στο πρόλογο του άρθρου του ο πρώην πρόεδρος της Ελληνικής Δημοκρατίας, Προκόπης Παυλόπουλος.

    Στο άρθρο που ακολουθεί ο πρώην Πρόεδρος της Δημοκρατίας, Ακαδημαϊκός και Πανεπιστημιακός, Προκόπης Παυλόπουλος, προτείνει την σύμπραξης της Ευρωπαϊκής Ένωσης στην όλη διαδικασία οριοθέτησης της ΑΟΖ κάθε Κράτους-Μέλους κυρίως με τρίτα προς αυτήν Κράτη, δοθέντος ότι δεν έχει, από πλευράς έννομων συνεπειών, την ίδια νομική σημασία και αξία η σύμπραξή της και στην διαδικασία οριοθέτησης της ΑΟΖ μεταξύ Κρατών-Μελών, όπως συνέβη προσφάτως με την συμφωνία μεταξύ Ελλάδας-Ιταλίας.

 

Προκόπης Παυλόπουλος*

Δικαίου της Θάλασσας του ΟΗΕ εις βάρος της Κυριαρχίας και των Κυριαρχικών Δικαιωμάτων της Ελλάδας η Χώρα μας όφειλε να θέσει το ζήτημα πρωτίστως σε Ευρωπαϊκό επίπεδο, δοθέντος ότι τέτοιες παραβιάσεις αφορούν και οιονεί Κυριαρχικά Δικαιώματα της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Στις 25/6/2020, και ενόψει των μεγάλων ερωτηματικών που δημιουργούσε η μάλλον πρόχειρα προετοιμασμένη τότε πρωτοβουλία των «Διερευνητικών Επαφών» με την Τουρκία, ο πρώην ΠτΔ και Ακαδημαϊκός κ. Προκόπης Παυλόπουλος είχε δημοσιεύσει ένα άρθρο του με τίτλο: «Η ευθεία σύμπραξη της Ευρωπαϊκής Ένωσης στην διαδικασία οριοθέτησης της Ευρωπαϊκής Αποκλειστικής Οικονομικής Ζώνης». Στο άρθρο αυτό ο κ. Παυλόπουλος τόνιζε ότι σε περίπτωση που η Τουρκία συνεχίσει τις παραβιάσεις του Δικαίου της Θάλασσας του ΟΗΕ εις βάρος της Κυριαρχίας και των Κυριαρχικών Δικαιωμάτων της Ελλάδας η Χώρα μας όφειλε να θέσει το ζήτημα πρωτίστως σε Ευρωπαϊκό επίπεδο, δοθέντος ότι τέτοιες παραβιάσεις αφορούν και οιονεί Κυριαρχικά Δικαιώματα της Ευρωπαϊκής Ένωσης. 

Το άρθρο αυτό δίνει και σήμερα την λύση για την αντιμετώπιση των νέων προκλήσεων της Τουρκίας στο Αιγαίο προτείνοντας να στραφεί η Ελλάδα αμέσως προς τα κορυφαία όργανα της Ευρωπαϊκής Ένωσης (Ευρωπαϊκό Συμβούλιο, Ευρωπαϊκή Επιτροπή) ώστε και αυτά να αναλάβουν τις ευθύνες τους. Με αυτό το σκεπτικό αναδημοσιεύουμε το ως άνω άρθρο του κ. Παυλόπουλου. (Επισημαίνεται ότι το άρθρο συμπεριλαμβάνεται στην 4η έκδοση του βιβλίου του κ. Παυλόπουλου «Μελέτες για τα Εθνικά Θέματα και το Κυπριακό Ζήτημα», σελ. 289 επ.)

Πρόλογος

Είναι θεσμικώς αυτονόητο ότι η Αποκλειστική Οικονομική Ζώνη (ΑΟΖ) των Κρατών-Μελών είναι και ΑΟΖ της ίδιας της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Και υπ’ αυτό το πρίσμα τίθεται το νομικό -και, κατ’ επέκταση, πολιτικό- ζήτημα της δυνατότητας και της μορφής σύμπραξης της Ευρωπαϊκής Ένωσης στην όλη διαδικασία οριοθέτησης της ΑΟΖ κάθε Κράτους-Μέλους κυρίως με τρίτα προς αυτήν Κράτη, δοθέντος ότι δεν έχει, από πλευράς έννομων συνεπειών, την ίδια νομική σημασία και αξία η σύμπραξή της και στην διαδικασία οριοθέτησης της ΑΟΖ μεταξύ Κρατών-Μελών, όπως συνέβη προσφάτως με την συμφωνία μεταξύ Ελλάδας-Ιταλίας.

Α. Για ν’ αναχθούμε, υπό αυστηρώς νομικούς όρους, στην γενική θεωρία του Δημόσιου Δικαίου, οι μεταξύ των Κρατών-Μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης συμφωνίες οριοθέτησης της ΑΟΖ λειτουργούν «ενδοστρεφώς», ήτοι εντός του πεδίου της Ευρωπαϊκής Έννομης Τάξης και του Διεθνούς Δικαίου -εν προκειμένω της «Σύμβασης του Montego Bay», που αποτελεί μέρος του Ευρωπαϊκού Κεκτημένου κατά τα εκτιθέμενα στην συνέχεια- οπότε η αυτοτελής σύμπραξη της Ευρωπαϊκής Ένωσης σε αυτές παρίσταται, κανονιστικώς, σχεδόν δευτερεύουσα. Πολλώ μάλλον όταν τα επιμέρους αρμόδια όργανα της Ευρωπαϊκής Ένωσης έχουν, ούτως ή άλλως, υποχρέωση εποπτείας της lege artis -δηλαδή σύμφωνα με το σύνολο του Ευρωπαϊκού Δικαίου και του Ευρωπαϊκού Κεκτημένου- κατάρτισης και εφαρμογής των ως άνω συμφωνιών οριοθέτησης της ΑΟΖ, με αντισυμβαλλόμενα μέρη Κράτη-Μέλη της. Επιπλέον, και όπως ήδη υπονοήθηκε, η σύμπραξη αυτή της Ευρωπαϊκής Ένωσης νοείται στο σύνολο της διαδικασίας οριοθέτησης της ΑΟΖ με τα τρίτα Κράτη, ήτοι από το προκαταρκτικό στάδιο του προσδιορισμού των εκατέρωθεν ακτών ως το κύριο στάδιο, που καταλήγει στην σύναψη της αντίστοιχης συμφωνίας, ύστερα από την χάραξη, αναλόγως, της μέσης γραμμής ή της μέσης απόστασης μεταξύ των Κρατών, από την εξέταση της ιδιομορφίας της ad hoc περιοχής και από την εντεύθεν αναζήτηση της, επίσης ad hoc, δίκαιης λύσης.

Β. Η ανάλυση του ζητήματος μιας τέτοιας σύμπραξης της Ευρωπαϊκής Ένωσης στην οριοθέτηση της Ευρωπαϊκής ΑΟΖ καθίσταται εξαιρετικά επίκαιρη κατά την σημερινή κρίσιμη συγκυρία. Τούτο οφείλεται στο ότι πολλαπλασιάζονται, και δη γεωμετρικώς, κυρίως από την πλευρά της Τουρκίας, τα «κρούσματα» αυθαίρετης ερμηνείας της «Σύμβασης του Montego Bay», δημιουργώντας έναν άκρως ορατό και διαβρωτικό κίνδυνο υπό δύο, μάλιστα επόψεις, οι οποίες επενεργούν συμπληρωματικώς: Πρώτον, υπό την έποψη του αυθαίρετου περιορισμού της ΑΟΖ Κρατών-Μελών -δηλαδή της Ελλάδας και της Κύπρου- και, συνακόλουθα, της ΑΟΖ της ίδιας της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Και, δεύτερον, υπό την έποψη -σε περίπτωση ανοχής έστω και μίας αυθαιρεσίας εν προκειμένω- της δημιουργίας αρνητικού προηγουμένου, ικανού να πλήξει την οριοθέτηση της ως άνω ΑΟΖ σε όλο το φάσμα του θαλάσσιου χώρου της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

I. Η προσχώρηση στην «Σύμβαση του Montego Bay».

Η υπό τις προμνημονευόμενες προϋποθέσεις σύμπραξη της Ευρωπαϊκής Ένωσης στην οριοθέτηση της ΑΟΖ των Κρατών-Μελών με τρίτα Κράτη πρέπει να ερευνάται, βεβαίως, υπό το φως της αυτοτελούς νομικής προσωπικότητάς της. Kαι τούτο διότι η Ευρωπαϊκή Ένωση, κατά την διάταξη του άρθρου 47 της Συνθήκης της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΣΕΕ), έχει δική της νομική προσωπικότητα, η οποία την καθιστά αυτοτελή νομική οντότητα. Στο σημείο αυτό είναι χρήσιμο να επισημανθεί ότι ούτε στο πλαίσιο της θεωρίας ούτε στο πλαίσιο της νομολογίας, τόσο του Δικαστηρίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης όσο και των Δικαστηρίων των Κρατών-Μελών, έχουν αναδειχθεί επαρκώς οι νομικές και πολιτικές επιπτώσεις και, πρωτίστως, τα πλεονεκτήματα, που η αυτοτελής νομική οντότητα της Ευρωπαϊκής Ένωσης παράγει προς όφελός της και προς όφελος των Κρατών-Μελών. Ιδίως δε προς την κατεύθυνση της επιτάχυνσης της Ευρωπαϊκής Ενοποίησης και, επέκεινα, της Ευρωπαϊκής Ολοκλήρωσης.

A. Η νομική προσωπικότητα της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Η διάταξη αυτή, λοιπόν, του άρθρου 47 της ΣΕΕ θεσπίζει και διακηρύσσει την ανεξάρτητη και αυτοτελή νομική οντότητα της Ευρωπαϊκής Ένωσης, πέραν της νομικής οντότητας των Κρατών-Μελών.

1. Η διάταξη του άρθρου 47 της ΣΕΕ αποκτά βαρύνουσα σημασία κυρίως κατά την δράση της Ευρωπαϊκής Ένωσης στο πλαίσιο της Διεθνούς Κοινότητας, πάντοτε όμως υπό το πρίσμα των σχετικών αρμοδιοτήτων που της αναγνωρίζονται στο πεδίο αυτό από τις επιμέρους διατάξεις κατ’ εξοχήν των Συνθηκών, κατ’ ουσίαν δε από το πρωτογενές Ευρωπαϊκό Δίκαιο στο σύνολό του. Βαρύνουσα σημασία, υπό την έννοια ότι η αυτοτελής νομική οντότητα της Ευρωπαϊκής Ένωσης της παρέχει τα μέσα και τα εχέγγυα να διαδραματίσει καθοριστικό ρόλο στο πεδίο της Διεθνούς Κοινότητας και, κατ’ επέκταση, του διεθνούς γίγνεσθαι.

2. Ειδικότερα, στο πεδίο τούτο η αυτοτελής νομική προσωπικότητα της Ευρωπαϊκής Ένωσης της επιτρέπει να διαπραγματεύεται και να συνάπτει Διεθνείς Συμβάσεις, να προσχωρεί σε Διεθνείς Συμβάσεις -εφόσον είναι, κατά την φύση τους, συμβάσεις προσχώρησης- και να καθίσταται μέλος Διεθνών Οργανισμών. Μέσα σε αυτό το θεσμικό πλαίσιο, η Ευρωπαϊκή Ένωση είναι, ως προς τις συγκεκριμένες αρμοδιότητες που της απονέμει η Έννομη Τάξη της, αυτοτελές μέλος της Διεθνούς Κοινότητας. Αυτός είναι ο λόγος, για τον οποίο τονίσθηκε προηγουμένως ότι η αυτοτελής νομική οντότητα της Ευρωπαϊκής Ένωσης την καθιστά ρυθμιστικό παράγοντα στο πεδίο της Διεθνούς Κοινότητας, κάτι το οποίο δεν είναι σε θέση να διασφαλίσει ένα Κράτος-Μέλος μονομερώς, όποιο και αν είναι το «ειδικό βάρος» του εντός του Ευρωπαϊκού Οικοδομήματος.

Β. Η Ευρωπαϊκή Ένωση ως μέλος της Διεθνούς Κοινότητας.

Το κατά τ’ ανωτέρω θεσμικό πλαίσιο επέτρεψε στην Ευρωπαϊκή Ένωση να προσχωρήσει, αυτοτελώς ως νομικό πρόσωπο και πέραν των Κρατών-Μελών, στην Σύμβαση για το Δίκαιο της Θάλασσας, τον Απρίλιο του 1998.

1. Η Σύμβαση για το Δίκαιο της Θάλασσας του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών -γνωστή και ως «Σύμβαση του Montego Bay»- (“UNCLOS”, «United Nations Convention of the Law of the Sea») συνήφθη στις 10 Δεκεμβρίου 1982 κατά την Διάσκεψη του Montego Bay, στην Τζαμάικα, και τέθηκε σε πλήρη ισχύ στις 16 Δεκεμβρίου 1994. Η «Σύμβαση του Montego Bay» κωδικοποίησε και συμπλήρωσε, ουσιωδώς, προϊσχύουσες αποσπασματικές ρυθμίσεις ως προς το Διεθνές Δίκαιο της Θάλασσας εν γένει. Σύμφωνα δε με την νομολογία του Διεθνούς Δικαστηρίου της Χάγης, και λόγω της σταδιακής προσχώρησης σε αυτήν μεγάλου αριθμού Κρατών-Μελών της Διεθνούς Κοινότητας, δεσμεύει, στο ακέραιο, και Κράτη τα οποία δεν έχουν προσχωρήσει σε αυτήν. Η ως άνω δέσμευση επέρχεται είτε κατ’ εθιμικούς κανόνες του Διεθνούς Δικαίου είτε -όπερ και νομικώς ορθότερο- με την μορφή γενικώς παραδεδεγμένων κανόνων του Διεθνούς Δικαίου, πάντοτε υπό τους όρους και τις προϋποθέσεις της νομολογίας του Διεθνούς Δικαστηρίου της Χάγης.

2. Το νομικό πλαίσιο της «Σύμβασης του Montego Bay» θέτει κανόνες για την χρήση των θαλασσών και των ωκεανών, για την προστασία του θαλάσσιου περιβάλλοντος και για την διαχείριση του θαλάσσιου πλούτου, θεωρώντας -και ορθώς- ότι τα σχετικά με την θάλασσα ζητήματα είναι αλληλένδετα και αλληλοεξαρτώμενα, άρα πρέπει ν’ αντιμετωπίζονται ρυθμιστικώς με την μέθοδο της ολιστικής συστημικής κατάστρωσης των οικείων κανόνων δικαίου και του μέσω αυτών διαμορφούμενου κανονιστικού πλαισίου. Μια τέτοια ολιστική συστημική κατάστρωση ενισχύει, οπωσδήποτε, το κύρος και την ισχύ του Δικαίου της Θάλασσας εν γένει, όταν μάλιστα είναι γνωστό πως, κατά την φύση του ρυθμιζόμενου αντικειμένου στην συγκεκριμένη περίπτωση, οι επιμέρους κανόνες δικαίου εμφανίζουν μεγάλες κανονιστικές αδυναμίες, και λόγω της, οιονεί «φυσικής», γενικότητάς τους αλλά και λόγω της πανσπερμίας των περιπτώσεων, τις οποίες καλούνται να πλαισιώσουν ρυθμιστικώς.

ΙΙ. Η εφαρμογή της «Σύμβασης του Montego Bay».

Μετά την προμνημονευόμενη προσχώρηση της Ευρωπαϊκής Ένωσης, τον Απρίλιο του 1998, στην «Σύμβαση του Montego Bay», το δίκαιο που αυτή καθιερώνει κατέστη, αυτοθρόως, μέρος του Ευρωπαϊκού Κεκτημένου («Acquis Communautaire»). Άρα, το δίκαιο αυτό πρέπει να γίνεται σεβαστό από την ίδια την Ευρωπαϊκή Ένωση, απ’ όλα τα Κράτη-Μέλη της αλλά, επιπροσθέτως, και από τα τρίτα Ευρωπαϊκά Κράτη που επιδιώκουν την ένταξή τους στην Ευρωπαϊκή Ένωση.

Α. Η «Σύμβαση του Montego Bay» ως αναπόσπαστο μέρος του Ευρωπαϊκού Κεκτημένου.

Με άλλες λέξεις και πέραν των άλλων, ουδέν υποψήφιο προς ένταξη Ευρωπαϊκό Κράτος μπορεί να καταστεί μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης αν -φυσικά τηρουμένων και των λοιπών προϋποθέσεων- δεν έχει, προηγουμένως, προσχωρήσει και στην «Σύμβαση του Montego Bay». Τούτο έχει καθοριστική σημασία για την ενταξιακή πορεία της Τουρκίας, η οποία όχι μόνο δεν έχει προσχωρήσει στην «Σύμβαση του Montego Bay», αλλά τα τελευταία ιδίως χρόνια την αμφισβητεί ευθέως, ερμηνεύοντας τις διατάξεις της κατά το δοκούν και κατά τρόπο που τις παραβιάζει καταφώρως, με χαρακτηριστικότερο παράδειγμα την ερμηνεία των διατάξεών της, οι οποίες αφορούν την οριοθέτηση της ΑΟΖ. Επιπροσθέτως, η Ευρωπαϊκή Ένωση -αλλά τόσον ο ΟΗΕ όσο και η Διεθνής Κοινότητα- δεν επιτρέπεται να παραβλέπουν ότι η Τουρκία, σε όλο το φάσμα εφαρμογής του Δικαίου της Θάλασσας -είτε αυτό αφορά την αιγιαλίτιδα ζώνη, είτε την υφαλοκρηπίδα είτε και την ΑΟΖ- έχει καταστήσει, αμέσως ή εμμέσως, σαφές πως δεν το αναγνωρίζει, μεταξύ άλλων και ως βάση για την προσφυγή στα διεθνή δικαστικά fora. Με κορυφαίο παράδειγμα το Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης, ως προς την επίλυση των διαφορών της με τα γειτονικά της Κράτη. Υπό τις συνθήκες αυτές η Διεθνής Κοινότητα και η Ευρωπαϊκή Ένωση έχουν χρέος ν’ αντιληφθούν ότι η Τουρκία συμπεριφέρεται ως κοινός υπονομευτής του Διεθνούς Δικαίου, έχοντας ως μόνο γνώμονα συμπεριφοράς την πραγμάτωση των «νεοοθωμανικών» της φαντασιώσεων.

1. Για να επανέλθουμε στο πεδίο της εν προκειμένω γενικής ανάλυσης, οι διατάξεις του άρθρου 49 της ΣΕΕ καθορίζουν τις γενικές αρχές, υπό τις οποίες ένα τρίτο Ευρωπαϊκό Κράτος μπορεί να υποβάλει υποψηφιότητα για να καταστεί μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Κατ’ εφαρμογή των διατάξεων αυτών εκδόθηκε, στην Σύνοδο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου του 1993 στην Κοπεγχάγη, η Πράξη που καθορίζει τα κριτήρια προσχώρησης τρίτων Ευρωπαϊκών Κρατών στην Ευρωπαϊκή Ένωση («Κριτήρια της Κοπεγχάγης»), με τις τροποποιήσεις, τις οποίες υπέστη μεταγενεστέρως, κυρίως δε κατά την Σύνοδο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου στην Μαδρίτη, το 1995. Αλλά και με τις τροποποιήσεις οι οποίες, όπως είναι αναμενόμενο, θα επέλθουν στο μέλλον, εξαιτίας της ραγδαίας μεταβολής των συνθηκών, που διαμορφώνουν τις εξελίξεις ως προς τις προϋποθέσεις για την περαιτέρω διεύρυνση της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Δοθέντος μάλιστα ότι οι προϋποθέσεις αυτές θα γίνονται ολοένα και αυστηρότερες αφού, με βάση την σημερινή συγκυρία και το μέλλον που προοιωνίζεται, η διεύρυνση της Ευρωπαϊκής Ένωσης πρέπει να επιχειρείται δίχως να θιγεί, ούτε κατ’ ελάχιστο, η τόσον επιτακτική προοπτική της άμεσης προώθησης της Ευρωπαϊκής Ενοποίησης και, κατά λογική ακολουθία, της Ευρωπαϊκής Ολοκλήρωσης.

2. Οι διατάξεις του άρθρου 6 της ως άνω Πράξης περί των «Κριτηρίων της Κοπεγχάγης» ορίζει ότι, μεταξύ των άλλων προϋποθέσεων προσχώρησης, περιλαμβάνεται και η προηγούμενη προσχώρηση κάθε υποψήφιου Κράτους στις Διεθνείς Συμβάσεις προσχώρησης, που ήδη αποτελούν μέρος του Ευρωπαϊκού Κεκτημένου. Όπως δε αναλύθηκε εκτενώς, μέρος του Ευρωπαϊκού Κεκτημένου είναι και η «Σύμβαση του Montego Bay». Γεγονός το οποίο τεκμηριώνει το προμνημονευόμενο συμπέρασμα, πως κάθε υποψήφιο προς ένταξη Ευρωπαϊκό Κράτος πρέπει, πριν την ολοκλήρωση της διαδικασίας ένταξης, να έχει προσχωρήσει και στην «Σύμβαση του Montego Bay». Και δεν πρέπει, κατ’ ουδένα τρόπο, να υποτιμάται το γεγονός ότι η οριοθέτηση της Ευρωπαϊκής ΑΟΖ, υπό όρους πλήρους εφαρμογής της «Σύμβασης του Montego Bay», συνιστά conditio sine qua non όχι μόνο για την οικονομική «ευρωστία» της Ευρωπαϊκής Ένωσης αλλά και για το ίδιο το διεθνές της κύρος. Αφού κάθε ανοχή, εκ μέρους της, σε αυθαίρετους περιορισμούς των κατά το Δίκαιο της Θάλασσας δικαιωμάτων της αποτελεί δείγμα αδυναμίας υπεράσπισης και του Διεθνούς Δικαίου, το οποίο αποτελεί αναπόσπαστο μέρος του Ευρωπαϊκού Κεκτημένου.

Β. Η διαδικασία οριοθέτησης της Ευρωπαϊκής ΑΟΖ.

Από τα όσα εκτέθηκαν για την εφαρμογή της «Σύμβασης του Montego Bay», εντός της Έννομης Τάξης της Ευρωπαϊκής Ένωσης με την μορφή μέρους του Ευρωπαϊκού Κεκτημένου, συνάγονται και τα εξής:

1. Η οριοθέτηση της ΑΟΖ μεταξύ Κράτους-Μέλους της Ευρωπαϊκής Ένωσης και τρίτου προς αυτήν Κράτους, γίνεται πάντοτε σύμφωνα με τις διατάξεις της «Σύμβασης του Montego Bay». Μετά δε την ολοκλήρωση της όλης διαδικασίας οριοθέτησης και την σύναψη της σχετικής συμφωνίας, η κατ’ αυτόν τον τρόπο προκύπτουσα θεσμικώς ΑΟΖ καθίσταται και ΑΟΖ της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Έχοντας όμως προσχωρήσει και αυτοτελώς, ως νομικό πρόσωπο, στην «Σύμβαση του Montego Bay», η Ευρωπαϊκή Ένωση προφανώς νομιμοποιείται, επικαλούμενη ίδιο έννομο συμφέρον, να συμμετέχει, επίσης αυτοτελώς, στην όλη διαδικασία οριοθέτησης της ΑΟΖ -ήτοι σε όλα τα προαναφερθέντα στάδια της διαδικασίας, ως και στην ολοκλήρωση της τελικής συμφωνίας δια της υπογραφής της- μεταξύ Κράτους-Μέλους και τρίτου, μη μέλους, Κράτους.

α) Διευκρινίζεται, ότι τον κύριο ρόλο στην τελική διαμόρφωση της συμφωνίας οριοθέτησης της ΑΟΖ διαδραματίζει πάντοτε το Κράτος-Μέλος, στο πλαίσιο άσκησης των lato sensu κυριαρχικών του δικαιωμάτων, ιδίως κατά τις διατάξεις των άρθρων 4 και 5 της ΣΕΕ. Γεγονός το οποίο συνεπάγεται ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση, ως νομικό πρόσωπο που συμμετέχει στην όλη διαδικασία οριοθέτησης της ΑΟΖ, ουδόλως νομιμοποιείται να διατυπώσει θέσεις αντίθετες προς εκείνες του Κράτους-Μέλους, πολλώ δε μάλλον να το υποκαταστήσει, αμέσως ή εμμέσως. Και είναι εντελώς διαφορετικό το ζήτημα του πλήρους σεβασμού των αρχών της καλόπιστης συνεργασίας μεταξύ της Ευρωπαϊκής Ένωσης και των Κρατών-Μελών, κυρίως κατά τις διατάξεις του άρθρου 4 παρ. 3 της ΣΕΕ, οι οποίες βεβαίως και δεν θίγουν τα κατά το πρωτογενές Ευρωπαϊκό Δίκαιο δικαιώματα κάθε Κράτους-Μέλους.

β) Η προαναφερόμενη σύμπραξη της Ευρωπαϊκής Ένωσης στην όλη διαδικασία οριοθέτησης της ΑΟΖ των Κρατών-Μελών προϋποθέτει, κατά τις σχετικές διατάξεις του Διεθνούς Δικαίου, συναίνεση του τρίτου Κράτους, η οποία, κατά την τελεολογική και bona fide ερμηνεία και εφαρμογή των διατάξεων τούτων, πρέπει να παρέχεται στην αρχή και καλύπτει όλα τα στάδια της ως άνω διαδικασίας. Να σημειωθεί, ότι θα είναι δύσκολο να μην παρασχεθεί εκ μέρους του τρίτου Κράτους η κατά τ’ ανωτέρω συναίνεσή του, όταν είναι γνωστό το διεθνές κύρος της Ευρωπαϊκής Ένωσης, κατ’ εξοχήν δε αν το τρίτο Κράτος είναι υποψήφιο ή σκοπεύει να θέσει υποψηφιότητα προς ένταξη σε αυτήν, ως Ευρωπαϊκό Κράτος. Και τούτο διότι απέναντι σε μια τέτοια αρνητική στάση του τρίτου Ευρωπαϊκού Κράτους, η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει κάθε δικαίωμα να καταστήσει σαφές πως η αντίδρασή του αυτή επιφέρει όλες τις συνέπειες, τις οποίες παράγει η κάθε μορφής, άμεση ή έμμεση, αμφισβήτηση του κύρους της και των κατά το Ευρωπαϊκό και το Διεθνές Δίκαιο δικαιωμάτων της.

2. Στην πραγματικότητα, η ίδια η Ευρωπαϊκή Ένωση οφείλει, και για την υπεράσπιση των δικών της έννομων συμφερόντων ως αυτοτελούς νομικού προσώπου, να επιδιώκει την σύμπραξή της στην διαδικασία οριοθέτησης της ΑΟΖ -που, αυτονοήτως, είναι και Ευρωπαϊκή ΑΟΖ- μεταξύ Κράτους-Μέλους της και τρίτου Κράτους. Πολλώ μάλλον όταν μια τέτοια σύμπραξη προσθέτει στο κύρος και στην δεσμευτικότητα των σχετικών συμφωνιών οριοθέτησης της ΑΟΖ, αφού και κατά την διαδικασία οριοθέτησης αλλά και κατά την μεταγενέστερη εφαρμογή των συμφωνηθέντων η Ευρωπαϊκή Ένωση μπορεί να προβάλλει το δικό της ενισχυμένο θεσμικό και πολιτικό βάρος, ως προς την εν προκειμένω τήρηση των διατάξεων του Διεθνούς Δικαίου εν γένει, πρωτίστως όμως των διατάξεων της «Σύμβασης του Montego Bay». Αλλά, υπό το φως των διαπιστώσεων αυτών, και κάθε Κράτος-Μέλος έχει αυτονόητο συμφέρον να επιδιώκει την σύμπραξη της Ευρωπαϊκής Ένωσης στην διαδικασία οριοθέτησης της ΑΟΖ με τρίτο Κράτος, με την έννοια ότι μια τέτοια σύμπραξη είναι ιδιαιτέρως ενισχυτική για το Κράτος-Μέλος και κατά το στάδιο των διαπραγματεύσεων.

Επίλογος

Την οδό της απαίτησης της ευθείας σύμπραξης -υπό τους όρους που αναλύθηκαν προηγουμένως- της Ευρωπαϊκής Ένωσης οφείλουν ν’ ακολουθήσουν, ιδίως η Ελλάδα και η Κύπρος, κατά την οριοθέτηση της ΑΟΖ, π.χ. με την Αίγυπτο, το Ισραήλ και, κυρίως, με την Τουρκία, όταν μάλιστα η τελευταία, όπως ήδη τονίσθηκε, φιλοδοξεί να έχει ευρωπαϊκή προοπτική ή, τουλάχιστον, να συνάψει μια ειδική σχέση με την Ευρωπαϊκή Ένωση, φυσικά υπό τις προϋποθέσεις του Ευρωπαϊκού Δικαίου, πρωτογενούς και παραγώγου.

Α. Αν μη τι άλλο, υπό την σημερινή εξαιρετικά κρίσιμη συγκυρία η Ευρωπαϊκή Ένωση οφείλει ν’ αναλάβει απέναντι στην Τουρκία και τις δικές της ευθύνες, όταν η τελευταία παραβιάζει -όπως ήδη επισημάνθηκε- καταφώρως το Διεθνές Δίκαιο και, πρωτίστως, την «Σύμβαση του Montego Bay» ως προς την οριοθέτηση της ΑΟΖ Κρατών-Μελών της. Δηλαδή, εν τέλει, ως προς την οριοθέτηση της Ευρωπαϊκής ΑΟΖ. Το παράδειγμα του παντελώς ανυπόστατου νομικώς -και, εκ τούτου, μη παράγοντος έννομα αποτελέσματα- λεγόμενου «τουρκολιβυκού μνημονίου» βεβαιώνει του λόγου το ασφαλές: Και γιατί το «μνημόνιο» αυτό παραβιάζει, προκλητικώς μάλιστα, την «Σύμβαση του Montego Bay» και γιατί μπορεί να δημιουργήσει, αν εφαρμοσθεί ως έχει, ένα εξαιρετικά αρνητικό προηγούμενο για την ΑΟΖ των Κρατών-Μελών και της Ευρωπαϊκής Ένωσης, σε όλο το φάσμα των θαλάσσιων περιοχών του Ευρωπαϊκού χώρου, ιδίως δε στις βόρειες θαλάσσιες περιοχές της, με τις επιπρόσθετες συνέπειες του Brexit.

Β. Και, εν κατακλείδι, η Ευρωπαϊκή Ένωση πρέπει να έχει προ οφθαλμών την εξής πραγματικότητα, σχετικά με την ΑΟΖ στον θαλάσσιο χώρο της Μεσογείου: Μέσω της πίεσης προς την Ελλάδα και την Κύπρο, ως προς την οριοθέτηση της ΑΟΖ που τους αναλογεί κατά την «Σύμβαση του Montego Bay» -άρα ως προς την οριοθέτηση της ΑΟΖ της Ευρωπαϊκής Ένωσης- η Τουρκία επιδιώκει, στο πλαίσιο των «νεοοθωμανικών» της φαντασιώσεων, να καταστεί ρυθμιστικός «παράγοντας» στην ανατολική Μεσόγειο και στην Μέση Ανατολή, «ισότιμος συνομιλητής» με τις ΗΠΑ, την Ρωσία αλλά και με την Ευρωπαϊκή Ένωση. Με άλλες λέξεις, «παράγοντας» ο οποίος, επιχειρώντας να υποβαθμίσει, από πλευράς Διεθνούς Δικαίου, την Ελλάδα και την Κύπρο, «συνομιλεί» ευθέως με την Ευρωπαϊκή Ένωση. Γεγονός το οποίο, βεβαίως, κάθε άλλο παρά ενισχύει το κύρος της Ευρωπαϊκής Ένωσης και την στρατηγική της επιρροή στην όλη περιοχή, κάτι που πρέπει να λάβουν πολύ σοβαρά υπόψη τους και τα ισχυρά Κράτη-Μέλη τα οποία, ως τώρα, δυστυχώς ανέχονται την τουρκική προκλητικότητα. Αλλά και κάτι που επίσης πρέπει να λάβουν σοβαρά υπόψη τους τρίτα Κράτη, όπως η Αίγυπτος και το Ισραήλ, τα οποία, κατά τις συζητήσεις με την Ελλάδα και την Κύπρο για την οριοθέτηση της ΑΟΖ εμφανίζονται, τουλάχιστον προς το παρόν, κάπως διστακτικά στο ν’ αντιτάξουν, έναντι της Τουρκίας, την πλήρη και χωρίς ίχνος υποχώρησης εφαρμογή της «Σύμβασης του Montego Bay». Ευτυχώς, Ελλάδα και Κύπρος έχουν καταστήσει σαφές, urbi et orbi, ότι δεν πρόκειται ν’ ανεχθούν, έναντι πάντων και κυρίως έναντι της Τουρκίας, οιαδήποτε «έκπτωση» ως προς τα πλήρη δικαιώματα που τους παρέχει η «Σύμβαση του Montego Bay» για την οριοθέτηση της ΑΟΖ, η οποία τους αναλογεί και, εν τέλει, αναλογεί και στην Ευρωπαϊκή Ένωση.

*Ο Προκόπης Παυλόπουλος είναι πρώην Πρόεδρος της Δημοκρατίας, Ακαδημαϊκός, Πανεπιστημιακός)

αναδημοσίευση από dnews.gr

επιμέλεια: Σπύρος Γκανής

Βλαντιμίρ Πούτιν / Η Ρωσία θα απαντήσει «αναλόγως» εάν ευρωπαϊκές χώρες κατασχέσουν ρωσικά εμπορικά πλοία

O Ρώσος πρόεδρος Βλαντίμιρ Πούτιν δήλωσε σήμερα ότι η Ρωσία θα απαντήσει «αναλόγως» εάν ευρωπαϊκές χώρες κατασχέσουν ρωσικά εμπορικά πλοία, μετέδωσε το κρατικό πρακτορείο ειδήσεων TASS.

    Οι δηλώσεις Πούτιν  έρχονται καθώς η ΕΕ εντείνει την πίεση στον λεγόμενο «σκιώδη στόλο» της Ρωσίας, επεκτείνοντας τις κυρώσεις σε εκατοντάδες πλοία και κρατώντας ορισμένα από αυτά, καθώς και τα πληρώματά τους, για ελέγχους. Ορισμένες ευρωπαϊκές κυβερνήσεις έχουν δηλώσει ότι εξετάζουν αυστηρότερα μέτρα ελέγχου στη θάλασσα εναντίον πλοίων που θεωρούνται ύποπτα για παράκαμψη των κυρώσεων.

«Φυσικά, αυτό δεν είναι τίποτα λιγότερο από πειρατεία και ληστεία. Και εάν αυτό εφαρμοστεί στην πράξη, θα αναγκαστούμε να απαντήσουμε αναλόγως»

O Ρώσος πρόεδρος Βλαντίμιρ Πούτιν δήλωσε σήμερα ότι η Ρωσία θα απαντήσει «αναλόγως» εάν ευρωπαϊκές χώρες κατασχέσουν ρωσικά εμπορικά πλοία, μετέδωσε το κρατικό πρακτορείο ειδήσεων TASS.

Οι δηλώσεις έρχονται καθώς η ΕΕ εντείνει την πίεση στον λεγόμενο «σκιώδη στόλο» της Ρωσίας, επεκτείνοντας τις κυρώσεις σε εκατοντάδες πλοία και κρατώντας ορισμένα από αυτά, καθώς και τα πληρώματά τους, για ελέγχους. Ορισμένες ευρωπαϊκές κυβερνήσεις έχουν δηλώσει ότι εξετάζουν αυστηρότερα μέτρα ελέγχου στη θάλασσα εναντίον πλοίων που θεωρούνται ύποπτα για παράκαμψη των κυρώσεων, σύμφωνα με το Reuters.

Σχέδια της Δύσης για κατάσχεση ρωσικών εμπορικών πλοίων

Ορισμένες δυτικές χώρες επιχειρούν να περιορίσουν την κυκλοφορία των ρωσικών εμπορικών πλοίων, κάτι που παραβιάζει το ναυτικό δίκαιο: «Θα ήθελα να επιστήσω την προσοχή στις πρόσφατες αποφάσεις της ΕΕ. Βλέπουμε ότι οι αρχές ορισμένων χωρών επιχειρούν να περιορίσουν την κυκλοφορία των πλοίων των οικονομικών μας φορέων, παραβιάζοντας το διεθνές ναυτικό δίκαιο. Θέλω να τονίσω ότι αυτά τα πλοία είναι ειρηνικά. Πρόσφατα, έχουν εξετάσει ακόμη και το ενδεχόμενο κατάσχεσης των πλοίων μας και πώλησης της κλεμμένης περιουσίας μας».

Τα σχέδια της Δύσης να κατασχέσει ρωσικά εμπορικά πλοία δεν είναι τίποτα άλλο παρά «πειρατεία και ληστεία»: «Φυσικά, αυτό δεν είναι τίποτα λιγότερο από πειρατεία και ληστεία».

Η Ρωσία θα προβεί σε αντίποινα εάν οι δυτικές χώρες κατασχέσουν τα εμπορικά της πλοία: «Εάν αυτό αρχίσει να συμβαίνει στην πράξη, θα αναγκαστούμε να απαντήσουμε με τον ίδιο τρόπο».

Αυτό δεν θα λάβει χώρα απαραίτητα στα ύδατα όπου σχεδιάζονται επιδρομές σε ρωσικά πλοία: «Θα δράσουμε όπου το κρίνουμε απαραίτητο και σκόπιμο, συμπεριλαμβανομένης της περιοχής ευθύνης του Στόλου του Ειρηνικού».

TASS

επιμέλεια Σπύρος Γκανής

Ασφάλεια στα σύνορα: Πώς η ατζέντα της ασφάλειας κατέληξε να κυριαρχεί στην πολιτική μετανάστευσης της ΕΕ

«Το αποτέλεσμα της αντιμετώπισης της μετανάστευσης ως προβλήματος ασφάλειας με ολοένα και πιο κατασταλτικά μέτρα είναι η ενίσχυση του κοινωνικού αποκλεισμού και της περιθωριοποίησης, ενώ παράλληλα ποινικοποιείται η αλληλεγγύη προς τους μετανάστες»

   Μια δεξιά προσέγγιση στη μετανάστευση που θέτει σε προτεραιότητα την ασφάλεια έχει γίνει κυρίαρχη. Η μαζική εισροή μεταναστών στη Θέουτα έδειξε ότι το πιο προοδευτικό μοντέλο της Ισπανίας έχει γίνει εξαίρεση στην Ευρώπη, με ακόμη και αριστερά κόμματα να υιοθετούν διατύπωση υπέρμαχων της ασφάλειας.

Η εισροή μεταναστών από τη Θέουτα αποκάλυψε πώς η πολιτική δεξιά κυριαρχεί πλέον στην μεταναστευτική πολιτική της ΕΕ, με ακόμη και αριστερούς ηγέτες να υιοθετούν μια προσέγγιση που δίνει προτεραιότητα στην ασφάλεια, καθώς οι προοδευτικές πολιτικές απομονώνονται ολοένα και περισσότερο.

Μια δεξιά προσέγγιση στη μετανάστευση που θέτει σε προτεραιότητα την ασφάλεια έχει γίνει κυρίαρχη. Η μαζική εισροή μεταναστών στη Θέουτα, σύμφωνα με το euronews, έδειξε ότι το πιο προοδευτικό μοντέλο της Ισπανίας έχει γίνει εξαίρεση στην Ευρώπη, με ακόμη και αριστερά κόμματα να υιοθετούν διατύπωση υπέρμαχων της ασφάλειας.

Στα τέλη Ιουλίου, δεκάδες χιλιάδες παράτυποι μετανάστες πέρασαν από το Μαρόκο στον ισπανικό θύλακα της Θέουτα, που βρίσκεται στη βόρεια Αφρική, ένα περιστατικό που άφησε πίσω του περίπου 100 νεκρούς και επανέφερε την μεταναστευτική πολιτική στο επίκεντρο της ευρωπαϊκής πολιτικής.

Το επεισόδιο όχι μόνο άνοιξε μια βαθιά διπλωματική ρήξη μεταξύ Ρώμης και Μαδρίτης σχετικά με τον τρόπο διαχείρισης της μετανάστευσης, αλλά αποκάλυψε και την αυξανόμενη απομόνωση της Ισπανίας, καθώς οι δεξιές πολιτικές δυνάμεις κυριαρχούν στη συζήτηση.

Μια μετατόπιση προς τα δεξιά

Το γεγονός ότι οι δεξιές δυνάμεις κερδίζουν έδαφος σε όλη την Ευρώπη δεν είναι μυστικό. Στις τελευταίες εκλογές του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, τα κεντροδεξιά κόμματα κέρδισαν σχεδόν 60 περισσότερους ευρωβουλευτές, με το μεγαλύτερο μέρος της αύξησης να οφείλεται σε ακροδεξιά, συντηρητικά και εθνικολαϊκιστικά κόμματα.

Η μετατόπιση του κέντρου βάρους αντικατοπτρίστηκε στην κατανομή εξουσιών εντός των θεσμικών οργάνων της ΕΕ, με το κεντροδεξιό Ευρωπαϊκό Λαϊκό Κόμμα (ΕΛΚ) να αντιπροσωπεύει για πρώτη φορά 14 από τα 27 μέλη της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.

Αλλά η άνοδος της δεξιάς δεν έχει σταματήσει εκεί. Το ακροδεξιό κόμμα Εναλλακτική για τη Γερμανία (AfD) βρίσκεται αυτή τη στιγμή στις δημοσκοπήσεις ως το κορυφαίο κόμμα της χώρας, ο ακροδεξιός Εθνικός Συναγερμός είναι το φαβορί για τη νίκη στις γαλλικές προεδρικές εκλογές του επόμενου έτους, και ακόμη και η συντηρητική Ιταλίδα Τζόρτζια Μελόνι αντιμετωπίζει ανταγωνισμό από ένα νέο κόμμα με επικεφαλής τον πρώην στρατηγό του στρατού Ρομπέρτο ​​Βαννάτσι.

Ούτε η Ευρώπη αποτελεί μεμονωμένη περίπτωση: οι δεξιοί πολιτικοί βρίσκουν υποστήριξη από την κυβέρνηση των ΗΠΑ, κυρίως στη Νότια Αμερική, όπου ο Πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ στήριξε ανοιχτά τον δεξιό υποψήφιο Αμπελάρντο ντε λα Εσπριέλα ενόψει της εκλογής του ως προέδρου της Κολομβίας.

Η μετανάστευση ιστορικά ήταν ένα ζήτημα που κυριαρχούνταν από τη δεξιά πτέρυγα, επομένως δεν αποτελεί έκπληξη το γεγονός ότι η εισροή στη Θέουτα έδωσε «όπλα» σε όσους πιέζουν για μια πιο περιοριστική μεταναστευτική πολιτική.

«Τα τελευταία χρόνια, έχει υπάρξει μια προοδευτική στροφή προς μια πιο υποστηρικτική της ασφάλειας γλώσσα, τόσο από τους παραδοσιακά συντηρητικούς πολιτικούς όσο και από τους αριστερούς», δήλωσε στο Euronews η Chiara Catelli, υπεύθυνη υπεράσπισης στην Πλατφόρμα για τη Διεθνή Συνεργασία για τους Παράτυπους Μετανάστες.

«Το αποτέλεσμα της αντιμετώπισης της μετανάστευσης ως προβλήματος ασφάλειας με ολοένα και πιο κατασταλτικά μέτρα είναι η ενίσχυση του κοινωνικού αποκλεισμού και της περιθωριοποίησης, ενώ παράλληλα ποινικοποιείται η αλληλεγγύη προς τους μετανάστες», δήλωσε ο Κατέλι.

Η απομόνωση της Ισπανίας

Η πιο εντυπωσιακή συνέπεια του περιστατικού ήταν η διπλωματική έξαρση μεταξύ Ιταλίας και Ισπανίας, η οποία πυροδοτήθηκε από την επαναφορά των συνοριακών ελέγχων από την κυβέρνηση της Τζόρτζια Μελόνι για τις αεροπορικές και θαλάσσιες αφίξεις μετά τις παράτυπες εισροές στη Θέουτα.

«Ήμουν σε επαφή σήμερα με τον υπουργό Εσωτερικών της Ισπανίας και της Ιταλίας. Και οι δύο επιβεβαίωσαν ότι οι έλεγχοι στα εσωτερικά σύνορα είναι προσωρινοί», έγραψε ο Επίτροπος Εσωτερικών Υποθέσεων Μάγκνους Μπρούνερ στο X, σε μια λεπτή προσπάθεια διαμεσολάβησης μεταξύ των δύο κρατών μελών.

Αλλά η Ρώμη δεν ήταν η μόνη που επέκρινε τη Μαδρίτη: η Γερμανία, η Δανία, η Σουηδία και η Φινλανδία ζήτησαν επίσης την ταχεία αποκατάσταση του ελέγχου των εξωτερικών συνόρων της ΕΕ και πρότειναν την επαναφορά των ελέγχων εντός της ζώνης Σένγκε

Θέουτα - 31 Ιουλίου 2026

Η Ιταλία και η Δανία ηγήθηκαν μιας ανοιχτής επιστολής, υπογεγραμμένης από 22 κυβερνήσεις της ΕΕ και απευθυνόμενης στους ηγέτες των θεσμικών οργάνων της ΕΕ, ζητώντας «να αντιμετωπιστούν όλες οι πολιτικές που μπορούν να χρησιμεύσουν ως παράγοντες έλξης, όπως η νομιμοποίηση πολύ μεγάλου αριθμού παράτυπων μεταναστών».

Μόνο η Ιρλανδία — η οποία ασκεί επί του παρόντος την εναλλασσόμενη προεδρία του Συμβουλίου της ΕΕ — η Πορτογαλία, ο ιστορικός σύμμαχος της Ισπανίας, η Γαλλία, η οποία έχει επίσης επικρίνει την δεξιά μεταναστευτική πολιτική, και το Λουξεμβούργο δεν υπέγραψαν την επιστολή.

Ακόμη και πριν από την εισροή στη Θέουτα, ο Ισπανός πρωθυπουργός Πέδρο Σάντσες είχε αντιμετωπίσει κριτική από τους ομολόγους του στην ΕΕ στο τελευταίο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο, ιδίως για το σχέδιό του να νομιμοποιήσει περίπου μισό εκατομμύριο μετανάστες που εισήλθαν παράνομα στη χώρα.

Ένα εναλλακτικό μοντέλο

Σύμφωνα με αριστερές προσωπικότητες, η κυβέρνηση Σάντσες έχει δεχθεί πυρά από συντηρητικούς πολιτικούς σε όλη την Ευρώπη ακριβώς επειδή προσφέρει τη μόνη αξιόπιστη εναλλακτική λύση σε έναν λόγο που παρουσιάζει τη μετανάστευση ως απειλή.

«Σε ευρωπαϊκή κλίμακα, η δεξιά και η εθνικιστική, αντιδραστική στάση απέναντι στη μετανάστευση είναι η επικρατούσα», δήλωσε στο Euronews ο ευρωβουλευτής Χουάν Φερνάντο Λόπεζ Αγκιλάρ (Ισπανία/Σοσιαλιστές και Δημοκρατικοί), πρώην υπουργός Δικαιοσύνης.

Για τον Λόπεζ Αγκιλάρ, η προσέγγιση της Ισπανίας στο μεταναστευτικό δεν αποτελεί μόνο μια μειονοτική θέση στην Ευρώπη — είναι ολοένα και πιο απομονωμένη και η Θέουτα χρησιμοποιήθηκε για να την επιτεθεί.

Η ευρωβουλευτής Cecilia Strada (Ιταλία/S&D) επανέλαβε αυτό, υποστηρίζοντας ότι η ισπανική κυβέρνηση δέχεται τακτικά επιθέσεις από δεξιά κόμματα στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, επειδή ο Sánchez παραμένει το τελευταίο προπύργιο της προοδευτικής μεταναστευτικής πολιτικής σε επίπεδο ΕΕ.

Αυτό που είναι εντυπωσιακό, ωστόσο, είναι ότι ακόμη και μερικοί από τους λίγους εναπομείναντες κεντροαριστερούς ηγέτες της Ευρώπης έχουν ευθυγραμμιστεί με τη δεξιά προσέγγιση στο μεταναστευτικό, με πιο αξιοσημείωτη την πρωθυπουργό της Δανίας Μέτε Φρέντερικσεν, η οποία συνεργάστηκε στενά με τον Μελόνι για το θέμα.

Ο ίδιος ο Σάντσες υιοθέτησε τη γλώσσα που δίνει προτεραιότητα στην ασφάλεια για να αποκαταστήσει την τάξη στα σύνορα, υποδηλώνοντας ότι το πολιτικό κέντρο βάρους της ΕΕ μετατοπίζεται προς τα δεξιά, καθώς ακόμη και αριστερές κυβερνήσεις υιοθετούν παρόμοιο λεξιλόγιο.

«Η ισπανική κυβέρνηση θα χρησιμοποιήσει όλους τους μοχλούς του κράτους, όλους τους πόρους του κράτους, για να εγγυηθεί την ασφάλεια των πολιτών της Θέουτα», είπε , χαρακτηρίζοντας τη μαζική εισροή «παραβίαση της εδαφικής ακεραιότητας της Ισπανίας».

Μεταναστευτική πολιτική της ΕΕ

Η δεξιά στροφή στην πολιτική μετανάστευσης της ΕΕ εδραιώθηκε με νέα νομοθεσία που εγκρίθηκε από τις ευρωπαϊκές κυβερνήσεις και τους νομοθέτες τον Ιούνιο, η οποία περιλαμβάνει αυστηρότερα μέτρα επιτήρησης, περιορισμούς στην ελευθερία μετακίνησης και τη δυνατότητα δημιουργίας «κέντρων επιστροφής» σε τρίτες χώρες.

Τα κέντρα επιστροφής είναι μια αμφιλεγόμενη πρωτοβουλία με επικεφαλής την Ιταλία στην Αλβανία, για τη δημιουργία εγκαταστάσεων για την επεξεργασία αιτημάτων ασύλου και εντολών επαναπατρισμού εκτός των συνόρων της ΕΕ. Η Ολλανδία και η Δανία είναι επίσης ένθερμοι υποστηρικτές της προσέγγισης.

Σε άρθρο γνώμης που δημοσιεύθηκε στη γερμανική εφημερίδα Frankfurter Allgemeine Zeitung τη Δευτέρα, ο ηγέτης του ΕΛΚ, Μάνφρεντ Βέμπερ, ζήτησε την ταχεία δημιουργία κέντρων επιστροφής στην Αφρική, επισημαίνοντας τη συνεργασία του Μαρόκου κατά τη διάρκεια της κρίσης στη Θέουτα, καθώς η χώρα συμφώνησε αμέσως να δεχθεί πίσω τους περισσότερους από όσους είχαν διασχίσει παράνομα τα σύνορα.

Εκτός από τον Σάντσες, τα κέντρα επιστροφής αντιμετωπίζουν επίσης την αντίθεση του Γάλλου προέδρου Εμανουέλ Μακρόν, ο οποίος τα έχει απορρίψει ως αναποτελεσματικά και αντίθετα με τις αξίες της ΕΕ.

Ωστόσο, στην τελευταία σύνοδο κορυφής της ΕΕ, 19 ηγέτες υπέγραψαν κοινή διακήρυξη που ζητούσε την «πλήρη αξιοποίηση» των νέων κανόνων μετανάστευσης της Ευρώπης, μια έμμεση αναφορά στη δημιουργία κόμβων επιστροφής. Ανώτεροι αξιωματούχοι της Επιτροπής υιοθέτησαν μια παρόμοια προσέγγιση ασφαλείας στο ζήτημα.

Σε ειδική συνεδρίαση επιτροπής στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, ο Επίτροπος Μπρούνερ τόνισε ότι «δεν μπορούμε να δεχτούμε μια τέτοια παραβίαση της ακεραιότητας των εξωτερικών μας συνόρων και μια παραβίαση επίσης της ασφάλειας της Ένωσης».

«Από αυτό το περιστατικό, είναι σαφές ότι πρέπει να κάνουμε περισσότερα για να ενισχύσουμε περαιτέρω τα σύνορά μας σε κρίσιμα σημεία, τόσο με αυστηρή παρακολούθηση όσο και με τη χρήση φυσικών φραγμών όπου χρειάζεται», έγραψε η Πρόεδρος της Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν σε επιστολή της προς τον Πρωθυπουργό Σάντσεθ.

επιμέλεια: Σπύρος Γκανής

Μελόνι: «Όχι στην ανεξέλεγκτη μετανάστευση» – Ιταλία και Δανία ζητούν κέντρα επαναπατρισμού σε τρίτες χώρες

Σε κοινή τους γραπτή δήλωση, η Ιταλίδα πρωθυπουργός Τζόρτζια Μελόνι και η Δανή ομόλογός της Μέτε Φρεντέρικσεν τάχθηκαν κατά μιας «ανεξέλεγκτης μετανάστευσης»

    Στο μήνυμά τους, το οποίο αναρτήθηκε στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης οι μόνες δυο γυναίκες πρωθυπουργοί σε χώρες της ΕΕ, Τζόρτζια Μελόνι και Μέτε Φρεντέρικσεν, τονίζουν ότι «κανείς δεν μπορεί να αρνηθεί τις αρνητικές επιπτώσεις της παράνομης μετανάστευσης στις κοινωνίες μας» διότι παράγεται «αύξηση της εγκληματικότητας, πίεση στις προσφερόμενες από το δημόσιο υπηρεσίες και μείωση του δείκτη εμπιστοσύνης των πολιτών».

Σε κοινή τους γραπτή δήλωση, η Ιταλίδα πρωθυπουργός Τζόρτζια Μελόνι και η Δανή ομόλογός της Μέτε Φρεντέρικσεν τάχθηκαν κατά μιας «ανεξέλεγκτης μετανάστευσης» η οποία έχει «θετικές επιπτώσεις στην κοινωνία».

Στο μήνυμά τους, το οποίο αναρτήθηκε στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης οι μόνες δυο γυναίκες πρωθυπουργοί σε χώρες της ΕΕ, τονίζουν ότι «κανείς δεν μπορεί να αρνηθεί τις αρνητικές επιπτώσεις της παράνομης μετανάστευσης στις κοινωνίες μας» διότι παράγεται «αύξηση της εγκληματικότητας, πίεση στις προσφερόμενες από το δημόσιο υπηρεσίες και μείωση του δείκτη εμπιστοσύνης των πολιτών».

«Αποτελεί χρέος μας να συνεχίσουμε να καταβάλουμε προσπάθειες με αποφασιστικότητα, ώστε να προσφέρουμε συγκεκριμένες απαντήσεις στους πολίτες -ιδίως στους πιο ευάλωτους- και να πετύχουμε μεγαλύτερη ασφάλεια και προστασία για τις κοινωνίες μας», προσθέτουν.

Κέντρα επαναπατρισμού σε τρίτες χώρες

Μελόνι και Φρεντέρικσεν ζητούν «την δημιουργία κέντρων επαναπατρισμού σε τρίτες χώρες, όπως κι άλλες καινοτόμες λύσεις εκτός Ευρώπης» και «σεβασμό των ευρωπαϊκών αρχών και νόμων» από τους παράτυπους αλλά και νόμιμους μετανάστες που ζουν στις διάφορες χώρες της Ευρώπης.

«Και οι δυο μας είμαστε περήφανες για την πολιτιστική, χριστιανική κληρονομιά της Ευρώπης και θέλουμε να την προστατέψουμε. «Αυτό που περιμένουμε από όσους φθάνουν στις χώρες μας και επιλέγουν να μετατρέψουν την Ευρώπη σε σπίτι τους, είναι να σεβαστούν τις αξίες μας και να μην προσπαθήσουν να μας επιβάλουν πρότυπα ζωής τα οποία δεν συμμεριζόμαστε», ολοκληρώνουν οι δυο πρωθυπουργοί.

Η Ισπανία απειλεί με αντίποινα την Ιταλία εάν δεν αρθούν οι συνοριακοί έλεγχοι

Οι νέοι συνοριακοί έλεγχοι είναι "άδικοι, αντίθετοι προς τα συμφέροντα της ΕΕ και εισάγουν διακρίσεις εις βάρος του ισπανικού πληθυσμού", ανέφερε η ισπανική κυβέρνηση σε ανακοίνωσή της την Παρασκευή.

    Η διαμάχη απειλεί να επιβαρύνει περαιτέρω τη ζώνη ελεύθερης κυκλοφορίας της Ευρώπης, γνωστή ως Σένγκεν. Η Ισπανία και οι εταίροι της στην ΕΕ διαφωνούν για το θέμα από τότε που οι μετανάστες έφτασαν στα τέλη του περασμένου μήνα στη Θέουτα, έναν ισπανικό θύλακα στην Αφρική που συνορεύει με το Μαρόκο και αποτελεί έδαφος της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Η διαμάχη απειλεί να επιβαρύνει περαιτέρω τη ζώνη ελεύθερης κυκλοφορίας της Ευρώπης, γνωστή ως Σένγκεν. Η Ισπανία και οι εταίροι της στην ΕΕ διαφωνούν για το θέμα από τότε που οι μετανάστες έφτασαν στα τέλη του περασμένου μήνα στη Θέουτα, έναν ισπανικό θύλακα στην Αφρική που συνορεύει με το Μαρόκο και αποτελεί έδαφος της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Η Ισπανία απείλησε την Ιταλία με αντίμετρα την Παρασκευή εάν δεν άρει γρήγορα τους συνοριακούς ελέγχους που εισήχθησαν μετά τη μαζική εισροή μεταναστών προς τη Θέουτα, προκαλώντας την απόρριψη από τη Ρώμη.

Η σπάνια διαμάχη μεταξύ της Ευρωπαϊκής Ένωσης και των συμμάχων του ΝΑΤΟ ήρθε μετά τη διέλευση δεκάδων χιλιάδων μεταναστών από το Μαρόκο στο βορειοαφρικανικό έδαφος της Ισπανίας την περασμένη εβδομάδα σε μια άνευ προηγουμένου και θανατηφόρα ορμή.

Οι σκηνές αυτές εξόργισαν άλλα μέλη της ΕΕ που υποστηρίζουν μια σκληρή γραμμή απέναντι στην παράτυπη μετανάστευση, συμπεριλαμβανομένης της Ιταλίας, η οποία επέβαλε αναστολή για ένα μήνα της συμφωνίας Σένγκεν για ελεύθερη μετακίνηση με την Ισπανία.

Η ισπανική κυβέρνηση καταδίκασε το μέτρο την Παρασκευή ως «άδικο, αντίθετο προς τα συμφέροντα της ΕΕ και μεροληπτικό εις βάρος του ισπανικού πληθυσμού».

Ο υπουργός Εξωτερικών Χοσέ Μανουέλ Αλμπάρες το περιέγραψε ως «τορπίλη που εκτοξεύτηκε κατά του κύτους της ευρωπαϊκής ενότητας».

«Καλούμε την ιταλική κυβέρνηση να διορθώσει την κατάσταση, να τερματίσει τους ελέγχους και να φερθεί στους Ισπανούς όπως σε άλλους Ευρωπαίους πολίτες», ανέφερε η κυβέρνηση σε ανακοίνωσή της.

«Εάν δεν το πράξει πριν από το τέλος της Κυριακής 9 Αυγούστου, η Ισπανία θα υποχρεωθεί να λάβει αναλογικά μέτρα για την προστασία των συμφερόντων και της αξιοπρέπειας των πολιτών της».

Η δήλωση δεν διευκρίνισε ποια θα ήταν αυτά τα αντίποινα.

Η κυβέρνηση της ακροδεξιάς πρωθυπουργού της Ιταλίας, Τζόρτζια Μελόνι, δήλωσε ότι η Ρώμη «δεν είχε καμία πρόθεση να αναθεωρήσει την απόφαση» πριν από τις 15 Αυγούστου, όταν ανέφερε ότι οι ισπανικές αρχές «ανέμεναν ένα νέο κύμα μετανάστευσης» να χτυπήσει τη Θέουτα.

«Δημιουργία ρωγμών» 

«Η Ιταλία δεν δέχεται τελεσίγραφα ή επιβολές από το εξωτερικό σχετικά με την εθνική ασφάλεια και τον έλεγχο των συνόρων», ανέφερε σε ανακοίνωσή του το γραφείο του Μελόνι.

«Μόνο όταν υπάρξει βεβαιότητα ότι δεν υπάρχουν κίνδυνοι ασφαλείας ή τρομοκρατίας για την Ιταλία, ότι δεν υπάρχει νέο κύμα και ότι δεν κατευθύνονται παράτυποι μετανάστες προς το ευρωπαϊκό έδαφος, η απόφαση θα επανεξεταστεί», αναφέρει η ανακοίνωση.

Η ισπανική αστυνομία παρακολουθεί τις διαδικτυακές φήμες και τα μηνύματα στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης σχετικά με πιθανές νέες αφίξεις μεταναστών στη Θέουτα στα μέσα Αυγούστου, σύμφωνα με τα τοπικά μέσα ενημέρωσης -- αλλά οι αρχές δεν έχουν δηλώσει ρητά ότι αναμένουν επανάληψη της έξαρσης της περασμένης εβδομάδας.

Οι συνοριακές αρχές θα «κάνουν εν τω μεταξύ ό,τι είναι δυνατόν για να διασφαλίσουν τη μέγιστη δυνατή ευκολία μετακίνησης για τους Ισπανούς και Ευρωπαίους πολίτες» που δεν επηρεάζονται από τους συνοριακούς ελέγχους, πρόσθεσε η ιταλική δήλωση.

Η Ιταλία, η οποία δεν έχει χερσαία σύνορα με την Ισπανία, εισήγαγε συνοριακούς ελέγχους στα θαλάσσια και αεροπορικά σημεία εισόδου για υπηκόους τρίτων χωρών που φτάνουν από την Ιβηρική χώρα.

Η κίνηση που ανακοινώθηκε στις 31 Ιουλίου ήταν ένα «έκτακτο μέτρο» που αποσκοπούσε στη «διαφύλαξη της εθνικής ασφάλειας και στην αποτροπή πιθανών επιπτώσεων για το έθνος μας», δήλωσε τότε ο Μελόνι.

Ήταν μεταξύ των ηγετών της ΕΕ που ζήτησαν την αναστολή της Ισπανίας από τη ζώνη Σένγκεν χωρίς βίζα μετά το περιστατικό στη Θέουτα, παρά το γεγονός ότι μια τέτοια κίνηση ήταν νομικά αδύνατη.

Η κυβέρνηση συνασπισμού της Ιταλίας έχει προσπαθήσει να σταματήσει τις δεκάδες χιλιάδες μετανάστες που φτάνουν με μικρές βάρκες στις ακτές της χώρας κάθε χρόνο.

Η ισπανική κυβέρνηση προειδοποίησε κατά της «δημιουργίας ρήξεων και άγονων συγκρούσεων που καθοδηγούνται από εσωτερικά εκλογικά κίνητρα» και δήλωσε ότι «εμπιστευόμαστε ότι θα επικρατήσουν το φιλοευρωπαϊκό αίσθημα, η κοινή λογική και η καλή πίστη».

Από τους 72.000 μετανάστες που έφτασαν στη Θέουτα, 70.000 έχουν επιστρέψει στο Μαρόκο, σύμφωνα με επίσημα ισπανικά στοιχεία, τα οποία έχουν καταγράψει 80 θανάτους.

Το υπουργείο Εσωτερικών του Μαρόκου ανακοίνωσε ότι 11 άνθρωποι πέθαναν στη μαροκινή πλευρά των συνόρων, όλοι εκτός από έναν από πνιγμό.

Όσοι παραμένουν στη Θέουτα -- συμπεριλαμβανομένων εκατοντάδων ασυνόδευτων παιδιών -- αντιμετωπίζουν άθλιες συνθήκες διαβίωσης με ελάχιστη πρόσβαση σε τροφή, νερό και στέγη.

Ελλάδα: Αίτημα προς την ΕΕ για ενεργοποίηση της ρήτρας διαφυγής για την ενέργεια - Επενδύσεις 1 δις ευρώ

Οι επενδύσεις για την ενεργειακή ανθεκτικότητα θα περιλαμβάνουν έργα αποθήκευσης ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές, εξοικονόμησης ενέργειας, ενεργειακής αναβάθμισης κτιρίων, καθώς και έργα υποδομών που συμβάλλουν στην ενίσχυση της ενεργειακής ανθεκτικότητας της χώρας.

    Αίτημα για την επέκταση του πεδίου εφαρμογής της υφιστάμενης Εθνικής Ρήτρας Διαφυγής, προκειμένου να συμπεριληφθούν μέτρα που ενισχύουν την ενεργειακή ανθεκτικότητα της χώρας, υπέβαλε σήμερα προς την Ευρωπαϊκή Επιτροπή ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, Κυριάκος Πιερρακάκης.

Οι επενδύσεις για την ενεργειακή ανθεκτικότητα θα περιλαμβάνουν έργα αποθήκευσης ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές, εξοικονόμησης ενέργειας, ενεργειακής αναβάθμισης κτιρίων, καθώς και έργα υποδομών που συμβάλλουν στην ενίσχυση της ενεργειακής ανθεκτικότητας της χώρας.

Η Ελλάδα, σύμφωνα με το euronews, υπέβαλε επίσημα αίτημα στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή για την επέκταση του πεδίου εφαρμογής της υφιστάμενης Εθνικής Ρήτρας Διαφυγής, ώστε να καλύπτει και επενδύσεις που ενισχύουν την ενεργειακή ανθεκτικότητα της χώρας. Το αίτημα κατατέθηκε από τον Υπουργό Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, Κυριάκο Πιερρακάκη.

Εφόσον εγκριθεί, θα επιτρέψει την πραγματοποίηση επενδύσεων άνω του 1 δισ. ευρώ έως το 2028, οι οποίες θα χρηματοδοτηθούν από εθνικούς πόρους και θα εξαιρεθούν από το ευρωπαϊκό όριο αύξησης των καθαρών πρωτογενών δαπανών, έως 0,3% του ΑΕΠ ετησίως και 0,6% σωρευτικά έως το 2028. Οι δαπάνες αυτές θα εξακολουθήσουν να προσμετρώνται στο πρωτογενές αποτέλεσμα και στο δημόσιο χρέος.

Σύμφωνα με το υπουργείο, η δυνατότητα αυτή προκύπτει από την απόφαση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής να διευρύνει το πεδίο εφαρμογής της υφιστάμενης ρήτρας διαφυγής για την άμυνα, ώστε να καλύπτει και μέτρα που ενισχύουν την ανθεκτικότητα του ευρωπαϊκού ενεργειακού συστήματος και επιταχύνουν την απεξάρτηση από τα ορυκτά καύσιμα.

Όπως αναφέρεται στην ανακοίνωση, το αίτημα υλοποιεί «τη στρατηγική της κυβέρνησης και του Πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη για την ενίσχυση της ενεργειακής ανθεκτικότητας της χώρας στο ευρωπαϊκό πλαίσιο.»

Οι προβλεπόμενες επενδύσεις θα αφορούν:

• έργα αποθήκευσης ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές,
• παρεμβάσεις εξοικονόμησης ενέργειας,
• ενεργειακή αναβάθμιση κτιρίων,
• έργα υποδομών που ενισχύουν την ενεργειακή ανθεκτικότητα της χώρας.

Η εξειδίκευση των έργων θα γίνει το επόμενο διάστημα σε συνεργασία με τα συναρμόδια υπουργεία.

Τι είναι η «ρήτρα διαφυγής»;

Η ρήτρα διαφυγής είναι ένας μηχανισμός των δημοσιονομικών κανόνων της Ευρωπαϊκής Ένωσης που επιτρέπει, υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις και κατόπιν έγκρισης της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, την εξαίρεση ορισμένων δημόσιων δαπανών από τα ευρωπαϊκά δημοσιονομικά όρια.

Στη συγκεκριμένη περίπτωση, η Ελλάδα ζητά να επεκταθεί η υφιστάμενη Εθνική Ρήτρα Διαφυγής —η οποία είχε ήδη διευρυνθεί για να καλύπτει αμυντικές δαπάνες— ώστε να περιλαμβάνει και επενδύσεις για την ενεργειακή ανθεκτικότητα.

Αυτό θα δώσει στη χώρα μεγαλύτερη δημοσιονομική ευελιξία για τη χρηματοδότηση στρατηγικών ενεργειακών έργων, χωρίς οι συγκεκριμένες δαπάνες να υπολογίζονται στο ανώτατο όριο αύξησης των καθαρών πρωτογενών δαπανών που προβλέπουν οι δημοσιονομικοί κανόνες της ΕΕ.

Ωστόσο, οι δαπάνες αυτές δεν παύουν να επιβαρύνουν το πρωτογενές αποτέλεσμα και το δημόσιο χρέος, απλώς αντιμετωπίζονται διαφορετικά για τους σκοπούς εφαρμογής των ευρωπαϊκών δημοσιονομικών κανόνων.

επιμέλεια: Σπύρος Γκανής