«Ελπίδα για τη Δημοκρατία» / «Όχι στην αδράνεια απέναντι στην τουρκική αναθεωρητική πολιτική – Η Ελλάδα να ασκήσει τα κυριαρχικά της δικαιώματα»

«Άμεση υλοποίηση ολοκληρωμένου σχεδίου για την άσκηση του δικαιώματος επέκτασης της ελληνικής αιγιαλίτιδας ζώνης έως τα 12 ναυτικά μίλια, σύμφωνα με το Διεθνές Δίκαιο της Θάλασσας, με την απαιτούμενη διπλωματική και επιχειρησιακή προετοιμασία.», ζητάει το κίνημα Ελπίδα για τη Δημοκρατία....

    Η κυβέρνηση οφείλει να παρουσιάσει στη Βουλή συγκεκριμένο, πολυετές εθνικό σχέδιο για την προστασία και άσκηση των ελληνικών θαλάσσιων δικαιωμάτων, με σαφές χρονοδιάγραμμα και νομικές, διπλωματικές, οικονομικές και αμυντικές ενέργειες, ζητάει στην ανακοίνωσή της η «Ελπίδα για τη Δημοκρατία»

Η ανακοίνωση του κινήματος «Ελπίδα για τη Δημοκρατία»

«Όχι στην αδράνεια απέναντι στην τουρκική αναθεωρητική πολιτική – Η Ελλάδα να ασκήσει τα κυριαρχικά της δικαιώματα

Η νέα τουρκική απόφαση για τη δημιουργία «θαλάσσιων πάρκων» σε περιοχές του Αιγαίου και της Ανατολικής Μεσογείου, μεταξύ άλλων στην περιοχή Λήμνου–Σαμοθράκης και γύρω από το Καστελλόριζο, δεν αποτελεί απλώς περιβαλλοντική πρωτοβουλία.

Εντάσσεται στη σταθερή αναθεωρητική πολιτική της Άγκυρας και στην προσπάθεια εμπέδωσης της αντίληψης της λεγόμενης «Γαλάζιας Πατρίδας», η οποία αμφισβητεί ελληνικά κυριαρχικά δικαιώματα και αρμοδιότητες.

Το Κίνημα «Ελπίδα για τη Δημοκρατία» καταγγέλλει την επί μακρόν αδράνεια και ανοχή και τις εκ των υστέρων υποκριτικές αντιδράσεις της ελληνικής κυβέρνησης.

Η ελληνική κυβέρνηση δεν μπορεί διαρκώς να παρακολουθεί αδρανής τις τουρκικές κινήσεις και απλώς να τις καταγγέλλει εκ των υστέρων.

Απαιτείται άμεσα ανάπτυξη πρωτοβουλίας, στρατηγική και άσκηση των δικαιωμάτων μας.

Η «Ελπίδα για την Δημοκρατία» για τη προτείνει:

• Άμεση υλοποίηση ολοκληρωμένου σχεδίου για την άσκηση του δικαιώματος επέκτασης της ελληνικής αιγιαλίτιδας ζώνης έως τα 12 ναυτικά μίλια, σύμφωνα με το Διεθνές Δίκαιο της Θάλασσας, με την απαιτούμενη διπλωματική και επιχειρησιακή προετοιμασία.

• Ολοκλήρωση και ενεργής αξιοποίηση του ελληνικού Θαλάσσιου Χωροταξικού Σχεδιασμού, ώστε να μην αφήνονται κενά, τα οποία επιχειρεί να εκμεταλλευθεί η Τουρκία.

• Άμεση ενημέρωση και κινητοποίηση των θεσμικών οργάνων της Ευρωπαϊκής Ένωσης, του ΟΗΕ και των συμμάχων της Ελλάδας, με πλήρη τεκμηρίωση των ελληνικών θέσεων και αξίωση σαφούς τοποθέτησης απέναντι σε μονομερείς ενέργειες που επιχειρούν να δημιουργήσουν τετελεσμένα.

• Ελληνική πρωτοβουλία για τη δημιουργία και προστασία θαλάσσιων πάρκων στο Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο, με επιστημονική τεκμηρίωση και πλήρη σεβασμό στο Διεθνές Δίκαιο.

• Μόνιμη εθνική στρατηγική αντιμετώπισης της τουρκικής αναθεωρητικής πολιτικής, αντί της σημερινής ανύπαρκτης άκρως νωχελικής πολιτικής των αποσπασματικών και καθυστερημένων αντιδράσεων.

Δεν πρέπει να φοβόμαστε να ασκήσουμε τα δικαιώματά μας

Καμία μονομερής τουρκική διοικητική πράξη, χάρτης ή χωρική αποτύπωση που πλήττει τα δικαιώματα της Ελλάδος δεν δύναται να γίνει ανεκτή.

Η Ελλάδα διαθέτει δικαιώματα που απορρέουν από το Διεθνές Δίκαιο και οφείλει να τα ασκεί με σχέδιο, αποφασιστικότητα και διπλωματική προετοιμασία.

Η ειρήνη δεν διασφαλίζεται με αδράνεια. Διασφαλίζεται όταν η χώρα έχει στρατηγική, ισχυρές συμμαχίες και την αποφασιστικότητα να ασκεί τα δικαιώματά της.

Η «Ελπίδα για τη Δημοκρατία» καλεί την κυβέρνηση να περάσει από την πολιτική της διεκπεραιωτικής διαχείρισης των τουρκικών προκλήσεων στην πολιτική της ενεργητικής υπεράσπισης των εθνικών συμφερόντων.

Η κυβέρνηση οφείλει να παρουσιάσει στη Βουλή συγκεκριμένο, πολυετές εθνικό σχέδιο για την προστασία και άσκηση των ελληνικών θαλάσσιων δικαιωμάτων, με σαφές χρονοδιάγραμμα και νομικές, διπλωματικές, οικονομικές και αμυντικές ενέργειες.

Η Ελλάδα δεν απειλεί κανέναν. Δεν αποδέχεται όμως και κανένα σε βάρος της τετελεσμένο.»

Όχι στην αδράνεια απέναντι στην τουρκική αναθεωρητική πολιτική – Η Ελλάδα να ασκήσει τα κυριαρχικά της δικαιώματαhttps://t.co/DX7IyR1mk8 pic.twitter.com/RVFcMGTYdL

— Ελπίδα για τη Δημοκρατία (@elpidademocracy) August 22, 2026

πηγή:  elpidagiatidimokratia.com

ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ / Ρένα Δούρου: «Η Τουρκία επαναφέρει τις γκρίζες ζώνες με την κυβέρνηση σε ρόλο σχολιαστή/παρατηρητή»

Η αντίδραση της Τουρκίας στο νέο Ειδικό Χωροταξικό Πλαίσιο της Ελλάδας για τις ΑΠΕ, είναι αποκαλυπτική της επικίνδυνης ΙΧ εξωτερικής πολιτικής της κυβέρνησης'

    «Η πρόσφατη αντίδραση της Τουρκίας στο νέο Ειδικό Χωροταξικό Πλαίσιο της Ελλάδας για τις ΑΠΕ, η οποία επανέλαβε την παράνομη θεωρία της των «γκρίζων ζωνών», είναι αποκαλυπτική της επικίνδυνης ΙΧ εξωτερικής πολιτικής της κυβέρνησης Μητσοτάκη...», τονίζει σε δήλωσή της η πρόεδρος της ΚΟ του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ και τομεάρχισα Εξωτερικών Ρένα Δούρου.

Η αντίδραση της Τουρκίας στο νέο Ειδικό Χωροταξικό Πλαίσιο της Ελλάδας για τις ΑΠΕ, είναι αποκαλυπτική της επικίνδυνης ΙΧ εξωτερικής πολιτικής της κυβέρνησης

«Ηεπικίνδυνη εξωτερική πολιτική της δεξιάς κυβέρνησης, η απουσία συνεκτικής εθνικής στρατηγικής έναντι της Τουρκίας εδώ και επτά χρόνια, έχουν επιτρέψει στην Τουρκία να αμφισβητεί συστηματικά και προκλητικά τα κυριαρχικά δικαιώματα της χώρας μας. Χωρίς να κάνει βήμα πίσω από το παράνομο και αναθεωρητικό δόγμα της «Γαλάζιας Πατρίδας», η Τουρκία επιχειρεί να παγιώσει τον έλεγχό της σε Αιγαίο και Ανατολική Μεσόγειο, σε βάρος του διεθνούς δικαίου, με την ελληνική κυβέρνηση στο ρόλο του σχολιαστή / παρατηρητή».

Τα παραπάνω επισημαίνει σε δήλωσή της η πρόεδρος της ΚΟ του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ και τομεάρχισα Εξωτερικών Ρένα Δούρου.

Η δήλωση της Ρένας Δούρου

«Η πρόσφατη αντίδραση της Τουρκίας στο νέο Ειδικό Χωροταξικό Πλαίσιο της Ελλάδας για τις ΑΠΕ, η οποία επανέλαβε την παράνομη θεωρία της των «γκρίζων ζωνών», είναι αποκαλυπτική της επικίνδυνης ΙΧ εξωτερικής πολιτικής της κυβέρνησης Μητσοτάκη. Ούτε λίγο ούτε πολύ η Τουρκία, κλιμακώνοντας την ένταση - τα ήρεμα νερά στο Αιγαίο υφίστανται μόνο στην εσωτερικής χρήσης προπαγάνδα της ελληνικής κυβέρνησης - επιβάλλει να ζητά η Αθήνα την... άδειά της για κάθε κίνησή της στο Αιγαίο!», σημειώνει.

«Ο ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ παραμένει προσηλωμένος στις πάγιες θέσεις του για την ανάγκη ανοικτών διαύλων και διαλόγου με την Τουρκία, με σαφείς κόκκινες γραμμές, με διεκδίκηση επιβολής ευρωπαϊκών κυρώσεων στην Τουρκία που κλιμακώνει τις προκλήσεις της και με αξιοποίηση των συμμαχιών της χώρας μας προκειμένου η Τουρκία να δεσμευτεί μακροπρόθεσμα στον ελληνοτουρκικό και ευρωτουρκικό διάλογο», τονίζει η Ρένα Δούρου.

επιμέλεια Σπύρος Γκανής

Τάσος Παπαδόπουλος / Η τουρκική επιθετικότητα

Η Τουρκία άρχισε πάλι να βρυχάται. Την ενοχλούν, γράφουν τα κατευθυνόμενα από το Σεράι του Ερντογάν έντυπα και τηλεοπτικά κανάλια, οι εξοπλισμοί της Ελλάδας. 

Στο νέο πακέτο των εξωφρενικών και συνάμα εκτός τόπου και χρόνου απαιτήσεών της, η Τουρκία βάζει τώρα στο υπό διαμόρφωση νομοσχέδιο της για το Αιγαίο και την επιβουλή σε 152 νησιά και βραχονησίδες. Τόσα τους λείπουν τόσα ζητούν. Την ίδια ώρα αγνοούν, ή κάνουν ότι το αγνοούν, το άρθρο 12 και 15 της Λωζάννης...

____________________________________

Τάσος Παπαδόπουλος *

Η Τουρκία άρχισε πάλι να βρυχάται. Την ενοχλούν, γράφουν τα κατευθυνόμενα από το Σεράι του Ερντογάν έντυπα και τηλεοπτικά κανάλια, οι εξοπλισμοί της Ελλάδας. Την ενοχλούν οι συμμαχίες της, με Ισραήλ και Γαλλία. Την ενοχλούν οι αμυντικοί σχεδιασμοί για τα νησιά, με σκοπό να τα προστατεύσουν από τις ορδές των drones. Την ενοχλούν ότι πετάει και ότι κολυμπάει στο Αιγαίο.

Μήπως ήρθε η ώρα να τους θυμίσει η Ελλάδα, με εμφατικό τρόπο πόσο την ενοχλεί η Στρατιά του Αιγαίου και οι συνεχείς ασκήσεις με θέμα την κατάληψη νησιών. Ποια άραγε εννοούν; Μήπως την Μάλτα ή την Σικελία; Και για του λόγου το αληθές, όταν συνεδριάζουν οι επιτελικοί των ασκήσεων στην Τουρκία, έχουν στο φόντο τους, την Λήμνο.

Κατά τα άλλα θέλουν να τους πιστέψουμε ότι δεν κινδυνεύουν τα ελληνικά νησιά του Ανατολικού Αιγαίου, από τις ορδές του Αττίλα. Κι όταν μας μιλούν με υπερφίαλο ύφος, για τους βαλλιστικούς τους πυραύλους, που μπορούν να φτάσουν και πέραν της Αθήνας μήπως σε αυτή την περίπτωση, ξεχνούν ότι είμαστε στην ίδια συμμαχία, ή άραγε την θυμούνται μόνο όταν κατηγορούν την Αθήνα για την αμυντική της θωράκιση.

Το θράσος τους δεν περιγράφεται, μιας και όπως αποδείχθηκε πρόσφατα στις πολεμικές επιχειρήσεις στον Κόλπο, η Αθήνα διαθέτει αμυντικά συστήματα, με τα οποία προστάτεψε πέρα από τον Ελλαδικό χώρο, την Κύπρο και την Βουλγαρία, ενώ όπως αποδείχθηκε στο πεδίο, σε ότι αφορά την άμυνα, ο Σουλτάνος ήταν γυμνός. Εκλιπαρούσε τότε Ισπανούς, Γερμανούς και ΗΠΑ να προστατεύσουν τον εναέριο της χώρο, από τις επιθέσεις των κατά τα άλλα φίλων της στον περσικό κόλπο.

Στο πακέτο των εξωφρενικών και συνάμα εκτός τόπου και χρόνου απαιτήσεών της, η Τουρκία βάζει τώρα στο υπό διαμόρφωση νομοσχέδιο της για το Αιγαίο και την επιβουλή σε 152 νησιά και βραχονησίδες. Τόσα τους λείπουν τόσα ζητούν. Την ίδια ώρα αγνοούν, ή κάνουν ότι το αγνοούν, το άρθρο 12 και 15 της Λωζάννης, που ρητά αναφέρει, ότι η Τουρκία παραιτείται από κάθε δικαίωμα και τίτλο σε εδάφη, πέραν των τριών μιλίων από τις ακτές της.

Αν δεν υπήρχε η συνεχείς απειλή, είναι προφανές ότι η Ελλάδα δεν θα είχε κανένα λόγο να εξοπλίσει τα νησιά του Ανατολικού Αιγαίου. Ούτε περισσεύουν τα χρήματα που διατίθενται για τους εξοπλισμούς, ούτε υπάρχει καμία βλέψη από ελληνικής πλευράς προς τις Μικρασιατικές ακτές. Αυτά που λένε τα παπαγαλάκια της τουρκικής προπαγάνδας στα κανάλια τους, είναι προφάσεις εν αμαρτίαις.

Εξάλλου στην πορεία του χρόνου έχει γίνει φανερό δια γυμνού οφθαλμού, το ποιος τήρησε το γράμμα και το πνεύμα της Συνθήκης και ποιος με βάναυσο τρόπο την καταπάτησε. Από που να αρχίσει κανείς. Από τους Έλληνες της Πόλης, με αφορμή τα 573 χρόνια από την Άλωση, της Ίμβρου και της Τενέδου, ή την λειτουργία του Πατριαρχείου που έχει υποστεί τα πάνδεινα;

Οι Έλληνες που ζούσαν για εκατοντάδες χρόνια στην Κωνσταντινούπολη εξεδιώχθησαν, με βανδαλισμούς σπιτιών και καταστημάτων, από στρατιώτες, που υποδύθηκαν τους αγανακτισμένους πολίτες, τόσο το 1955 όσο και το 1964. Από τους 120.000, που ζούσαν στην Πόλη έχουν απομείνει μόλις 2.000, ως επί το πλείστον υπέργηροι.

Αντίθετα η αμοιβαιότητα, που προέβλεπε η Συνθήκη της Λωζάννης με τους αντίστοιχους μουσουλμάνους της Θράκης, τηρήθηκε χωρίς παρεκκλίσεις από την Ελλάδα. Η φασαρία που κάνουν από την Άγκυρα με τους Μουφτήδες, που θέλουν να εκλέγονται και να μην διορίζονται, είναι άνευ περιεχομένου, μιας και δεν προβλέπεται από τις Συνθήκες. Και στην Τουρκία άλλωστε, οι αντίστοιχες διαδικασίες γίνονται για την εκλογή τους.

Αλλά εκεί που έδρασαν ως συμμορία βαρβάρων και όχι ως κράτος οι Τούρκοι, έχει να κάνει με στις διώξεις των Ελλήνων της Ίμβρου και της Τενέδου. Στην Ίμβρο ζούσαν 10.000 Έλληνες και 2.000 Τούρκοι. Το άρθρο 14 της Συνθήκης της Λωζάννης προέβλεπε καθεστώς αυτονομίας και πλήρη προστασία γλώσσας, θρησκείας και εκπαίδευσης με Έλληνες δασκάλους. Τέλος προέβλεπε η Τοπική Αυτοδιοίκηση να περιέλθει στους Έλληνες κατοίκους.

Οι Τούρκοι δεν επέτρεψαν την εκλογή Ελλήνων τοπικών αρχόντων, και παράλληλα προκειμένου να καταστρέψουν την οικονομικά τους, τους απαγόρευσαν να εξάγουν από το νησί τα γεωργικά και κτηνοτροφικά τους προϊόντα, καταδικάζοντάς τους έτσι σε οικονομικό μαρασμό.

Και δεν έμειναν σε αυτή την απαράδεκτη ενέργεια. Μετέφεραν στο νησί βαρυποινίτες σε δήθεν ανοιχτές φυλακές. Αποτέλεσμα να κλέβουν τους Έλληνες, να αρπάζουν τις περιουσίες τους και να βιάζουν τις γυναίκες, και τις κόρες τους. Έτσι οδηγήθηκαν αναγκαστικά στο δρόμο της προσφυγιάς και από τους 10.000 που ζούσαν στο νησί το 1923, να απομένουν σήμερα λιγότεροι από πεντακόσιους ανθρώπους.

Κάτι ανάλογο με τις διώξεις συνέβη και στην Τένεδο. Από τους 5.000 Έλληνες και 500 Τούρκους, έχουν απομείνει σήμερα καμιά δεκαριά ψυχές.

Όλα αυτά τα εγκλήματα δεν αναδεικνύονται δυστυχώς, όσο θα έπρεπε από Ελληνικής πλευράς και είναι σχεδόν άγνωστα στο ευρύτερο κοινό της χώρας μας. Και δυστυχώς δεν χρησιμοποιούνται κάθε φορά, που η Άγκυρα επιχειρεί να προβάλει αστήριχτα αιτήματα, που αφορούν την διαβίωση των μουσουλμάνων της Θράκης. Απόδειξη, τέσσερεις μουσουλμάνοι από την Θράκη, εκλέγονται σήμερα Βουλευτές του ελληνικού Κοινοβουλίου.

Αυτή την πραγματικότητα οφείλει να αναδείξει η Ελλάδα και να μην κωφεύει, στις κάθε λογής τουρκικές προκλήσεις. Είναι καιρός και οι νέοι στην Ελλάδα να γνωρίσουν αυτή την ιστορική πραγματικότητα, και η διεθνής κοινή γνώμη να ενημερωθεί. Μιας και η βαρβαρότητα δεν ταιριάζει στην Ευρώπη, των δημοκρατικών αρχών, των αξιών και του πολιτισμού…

((*) Ο Τάσος Παπαδόπουλος είναι δημοσιογράφος, γεννήθηκε στην Αθήνα. Σπούδασε Πολιτικές Επιστήμες και Νομικά. Από φοιτητής ασχολήθηκε με την τηλεόραση, που ξεκινούσε τότε τα πρώτα της βήματα στην Ελλάδα. Εργάστηκε στην ΕΡΤ αμέσως μετά τη μεταπολίτευση σε θέση ευθύνης, ως Διευθυντής Προγράμματος. Συνέχισε στον Τύπο στην εφημερίδα Μεσημβρινή. Στη συνέχεια εργάστηκε στην εφημερίδα 24 Ώρες και αμέσως μετά ανέλαβε ιδρυτικός διευθυντής στο ραδιόφωνο Σκάι 100,4. Ακολούθως μεταπήδησε στην υπό ίδρυση ιδιωτική τηλεόραση του Mega. Εργάστηκε για τη δημιουργία ενός νέου ραδιοφωνικού σταθμού του ΡΙΚ, το Τρίτο Πρόγραμμα. Ανέλαβε τη διεύθυνση του Αθήνα 8,84 και στη συνέχεια, του Alter 5. Στην Κύπρο εργάστηκε ως διευθυντής στον ραδιοφωνικό σταθμό Άστρα και ως Διευθυντής Ειδήσεων στον ΑΝΤ1 Κύπρου. Τέλος, υπήρξε ιδρυτικός διευθυντής του Kontra Channel..

επιμέλεια: Σπύρος Γκανής

Η επιστροφή της ΕΛ.Α.Σ. του Τσίπρα ανοίγει ξανά το ντιμπέιτ της Ελλάδας στην Τουρκία

Η επιστροφή του πρώην Έλληνα πρωθυπουργού, Αλέξη Τσίπρα, δεν προσφέρει στην Άγκυρα ένα ευκολότερο αντίπαλο, αλλά θα μπορούσε να αμφισβητήσει το σχεδόν μονοπώλιο του Μητσοτάκη στα θέματα της Τουρκίας, της Κύπρου και του Αιγαίου.

Συνάντηση Τσίπρα-Ερντογάν στο Μέγαρο Μαξίμου 7/12/2017

Η Άγκυρα δεν πρέπει να ερμηνεύσει τον Τσίπρα ως μια πιο φιλική προς την Ελλάδα επιλογή. Το δικό του ιστορικό αντιτίθεται σε αυτή τη συντόμευση. Κατά τη διάρκεια της πρωθυπουργίας του, κράτησε ανοιχτούς διαύλους επικοινωνίας με τον Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν και στάθηκε δίπλα του στην Άγκυρα τον Φεβρουάριο του 2019 λέγοντας ότι η Ελλάδα ήταν «αποφασισμένη να εργαστεί για τη βελτίωση των ελληνοτουρκικών σχέσεων»

________________________

Bosphorus News 30/05/2026 | Η επιστροφή του πρώην Έλληνα πρωθυπουργού δεν προσφέρει στην Άγκυρα ένα ευκολότερο αντίπαλο, αλλά θα μπορούσε να αμφισβητήσει το σχεδόν μονοπώλιο του Μητσοτάκη στα θέματα της Τουρκίας, της Κύπρου και του Αιγαίου.

Η επιστροφή του Αλέξη Τσίπρα στην πρώτη γραμμή της πολιτικής μέσω της ΕΛ.Α.Σ., του Συνασπισμού της Ελληνικής Αριστεράς, είναι καταρχάς μια ελληνική εσωτερική ιστορία. Το νέο κόμμα απευθύνεται σε μια κατακερματισμένη αντιπολίτευση, μια κουρασμένη αριστερά και ένα πολιτικό πεδίο που εξακολουθεί να διαμορφώνεται από τη μακρά σκιά της κρίσης χρέους.  Όπως ανέφερε το Bosphorus News, η επιστροφή του Τσίπρα έχει ήδη ταρακουνήσει τον χάρτη της αντιπολίτευσης στην Ελλάδα και το ζήτημα της Τουρκίας βρίσκεται τώρα στο επόμενο στάδιο αυτής της αναστάτωσης.

Η Άγκυρα δεν πρέπει να ερμηνεύσει τον Τσίπρα ως μια πιο φιλική προς την Ελλάδα επιλογή. Το δικό του ιστορικό αντιτίθεται σε αυτή τη συντόμευση. Κατά τη διάρκεια της πρωθυπουργίας του, κράτησε ανοιχτούς διαύλους επικοινωνίας με τον Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν και στάθηκε δίπλα του στην Άγκυρα τον Φεβρουάριο του 2019 λέγοντας ότι η Ελλάδα ήταν «αποφασισμένη να εργαστεί για τη βελτίωση των ελληνοτουρκικών σχέσεων», αλλά μόνο βάσει του διεθνούς δικαίου και του αμοιβαίου σεβασμού. Ωστόσο, η αμυντική γραμμή της κυβέρνησής του δεν ήταν ποτέ χαλαρή. Για το μεγαλύτερο μέρος της πρωθυπουργίας του, το υπουργείο Άμυνας κατείχε ο Πάνος Καμμένος, ο εθνικιστής ηγέτης των Ανεξάρτητων Ελλήνων, του οποίου η γλώσσα για το Αιγαίο, την Κύπρο και την Τουρκία συχνά έμοιαζε περισσότερο με σκληρή πολιτική κυριαρχίας παρά με αριστερή ύφεση.

Το ίδιο ιστορικό περιλαμβάνει και πιο δύσκολες στιγμές. Το 2018, ο Τσίπρας άσκησε πιέσεις στον Ερντογάν για την κράτηση δύο Ελλήνων στρατιωτών στην Τουρκία, αποκαλώντας την ένα σημαντικό ζήτημα για τις διμερείς σχέσεις. Το 2019, η Ελλάδα και η Κύπρος κάλεσαν την ΕΕ να τιμωρήσει την Τουρκία για τις γεωτρήσεις στην Ανατολική Μεσόγειο. Ελληνικές κυβερνήσεις διαφορετικών ιδεολογικών αποχρώσεων έχουν υποστηρίξει σε γενικές γραμμές παρόμοιες θέσεις σχετικά με την υφαλοκρηπίδα, την αποκλειστική οικονομική ζώνη, την Κύπρο, τα νησιά του Αιγαίου και την οριοθέτηση των θαλάσσιων υδάτων. Ο Τσίπρας δεν θα άλλαζε αυτά τα θεμέλια απλώς επιστρέφοντας στην πολιτική.

Ορισμένοι πολιτικοί και μιντιακοί κύκλοι στην Τουρκία βλέπουν εδώ και καιρό τον Τσίπρα μέσα από ένα ρομαντικό πρίσμα, θυμούμενοι τον διάλογό του με τον Ερντογάν και την προθυμία του να αναλάβει πολιτικά ρίσκα για τις Πρέσπες, παραβλέποντας παράλληλα τα πιο αυστηρά όρια του ιστορικού του στην Τουρκία. Αυτή η ερμηνεία είναι επιλεκτική. Η διπλωματία του Τσίπρα συνυπήρχε με την εθνικιστική αμυντική γραμμή του Καμμένου, την πολιτική της Ελλάδας για την Κύπρο και την πίεση της Αθήνας για πίεση από την ΕΕ σχετικά με τις γεωτρήσεις της Τουρκίας στην Ανατολική Μεσόγειο. Η επιστροφή του θα πρέπει επομένως να ερμηνεύεται λιγότερο ως η επιστροφή ενός πιο ήπιου Έλληνα ηγέτη και περισσότερο ως η επιστροφή ενός πολιτικού που θα μπορούσε να αναγκάσει την πολιτική της Ελλάδας για την Τουρκία να επιστρέψει σε ανοιχτή πολιτική διαμάχη.

Ο Μητσοτάκης, ο Γεραπετρίτης και ο Δένδιας έβαλαν τη γραμμή

Ο Μητσοτάκης διαχειρίστηκε το θέμα της Τουρκίας μέσω μιας προσεκτικής διπλής προσέγγισης. Διατήρησε ανοιχτό το διπλωματικό κανάλι, προστάτευσε τη γλώσσα μιας θετικής ατζέντας και απέφυγε την πλήρη επιστροφή στο κλίμα κρίσης του 2020. Ταυτόχρονα, η κυβέρνησή του εμβάθυνε τον αμυντικό εκσυγχρονισμό της Ελλάδας, επέκτεινε τη στρατιωτική συνεργασία με την Κύπρο, το Ισραήλ και άλλους εταίρους και αντιμετώπισε το Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο ως βασικά θέματα αποτροπής.

Ο Υπουργός Εξωτερικών Γιώργος Γεραπετρίτης έχει χρησιμοποιήσει την ίδια διπλωματική γλώσσα, διατηρώντας ανοιχτό το κανάλι της Τουρκίας μέσω διαλόγου, μέτρων οικοδόμησης εμπιστοσύνης και ελεγχόμενης συνεργασίας με τον Χακάν Φιντάν. Αυτό είναι το μέρος της ελληνικής πολιτικής με το οποίο μπορεί να μιλήσει η Άγκυρα, ακόμη και όταν οι στρατηγικές διαφωνίες παραμένουν ανεπίλυτες.

Ο Νίκος Δένδιας έχει γίνει το πιο σκληρό δημόσιο πρόσωπο της ίδιας πολιτικής. Ο Γεραπετρίτης κρατά ανοιχτό το κανάλι με την Άγκυρα, αλλά ο Δένδιας δίνει στην Ελλάδα και την Τουρκία το πιο οξύ λεξιλόγιο ασφαλείας: κυριαρχία, αποτροπή, άμυνα νησιών, ναυτικός εκσυγχρονισμός και αντίσταση στο δόγμα της Γαλάζιας Πατρίδας. Οι επισκέψεις του σε ευαίσθητα νησιά του Αιγαίου δεν αποτελούν τελετουργικές υποσημειώσεις. Λειτουργούν ταυτόχρονα ως πολιτικό μήνυμα, στρατιωτική σηματοδότηση και εσωτερική διαβεβαίωση.

Το Bosphorus News εξέτασε πρόσφατα πώς η επίσκεψη του Δένδια στο Αγαθονήσι συνέβαλε στην ευρύτερη διαμάχη για τη Γαλάζια Πατρίδα, την κυριαρχία και το ανατολικό Αιγαίο. Αυτό το επεισόδιο έδειξε πόσο γρήγορα μια επίσκεψη σε νησί μπορεί να γίνει μέρος της ευρύτερης διαμάχης Τουρκίας-Ελλάδας για τον θαλάσσιο χώρο, τη στρατιωτική θέση και τον συμβολικό έλεγχο στο Αιγαίο.

Αυτός είναι ο πολιτικός χώρος στον οποίο εισέρχεται ο Τσίπρας. Η Τουρκία παραμένει ένα από τα πιο σημαντικά θέματα εξωτερικής πολιτικής στην Αθήνα, ωστόσο η πίεση της αντιπολίτευσης στη βασική γραμμή της κυβέρνησης ήταν περιορισμένη. Η κατάρρευση του ΣΥΡΙΖΑ και η προσεκτική τοποθέτηση του ΠΑΣΟΚ έδωσαν στον Μητσοτάκη ευρύ περιθώριο να παρουσιάσει τις αμυντικές προμήθειες, τον συντονισμό για την Κύπρο, την ευθυγράμμιση με το Ισραήλ, το λόμπι της ΕΕ και την επιβολή του νόμου στο Αιγαίο ως μέρη μιας κρατικής στρατηγικής και όχι ως επιλογές ανοιχτές σε σοβαρές εσωτερικές προκλήσεις.

Η απουσία ενός ισχυρού αντιπολιτευτικού φορέα έχει περιορίσει τα ερωτήματα που τίθενται δημόσια. Πόσο πρέπει η Ελλάδα να συνδέσει τη στάση της στην Ανατολική Μεσόγειο με την Κύπρο και το Ισραήλ; Πού τελειώνει η αποτροπή και πού αρχίζει η πολιτική υπερέκταση; Πόσο περιθώριο πρέπει να υπάρχει για διάλογο με την Τουρκία όταν τα θέματα του Αιγαίου, της Κύπρου και της ενέργειας συγχωνεύονται ολοένα και περισσότερο σε έναν χάρτη ασφαλείας; Αυτά τα ερωτήματα δεν έχουν εξαφανιστεί. Δεν έχουν μια πολιτική δύναμη πρόθυμη να τα θέσει στο επίκεντρο.

Ο Τσίπρας και τα όρια της ήπιας ανάγνωσης

Ο Τσίπρας κυβέρνησε με διαφορετικό πολιτικό ένστικτο από την τρέχουσα γραμμή που βασίζεται στην ασφάλεια. Η Συμφωνία των Πρεσπών με τη Βόρεια Μακεδονία έδειξε ότι ήταν πρόθυμος να δεχτεί μια σοβαρή εθνικιστική αντίδραση όταν πίστευε ότι μια περιφερειακή διευθέτηση εξυπηρετούσε τη μακροπρόθεσμη θέση της Ελλάδας. Αυτό το προηγούμενο δεν πρέπει να μετατραπεί σε πρόβλεψη για την Τουρκία, αλλά δείχνει ότι ο Τσίπρας κατανοεί την εξωτερική πολιτική ως μια πολιτική αρένα όπου οι ηγέτες μερικές φορές πληρώνουν ένα εσωτερικό τίμημα για να διευρύνουν το στρατηγικό τους περιθώριο.

Η πρώτη του κυβέρνηση βασιζόταν επίσης σε έναν ασυνήθιστο συνασπισμό με τους Ανεξάρτητους Έλληνες του Καμμένου, πράγμα που σήμαινε ότι τα διπλωματικά ένστικτα του Τσίπρα συνυπήρχαν με ένα εθνικιστικό υπουργείο Άμυνας. Αυτός ο παλαιότερος καταμερισμός εργασίας έχει σημασία σήμερα, επειδή εμποδίζει οποιαδήποτε εύκολη ερμηνεία του Τσίπρα ως μιας καθαρά συμφιλιωτικής προσωπικότητας στο θέμα της Τουρκίας.

Η ΕΛ.Α.Σ. μέχρι στιγμής έχει πλαισιωθεί γύρω από τη διαφθορά, την ανισότητα, την δημοκρατική ανανέωση και την ανασυγκρότηση της αριστεράς. Η γραμμή εξωτερικής πολιτικής της παραμένει υπανάπτυκτη. Ο Τσίπρας δεν χρειάζεται να ανακοινώσει ένα νέο δόγμα για το Αιγαίο για να επιστρέψει στην ιστορία. Απλώς χρειάζεται να κάνει τον Μητσοτάκη να υπερασπιστεί το υπάρχον δόγμα ενώπιον ενός εκλογικού σώματος που μπορεί σύντομα να ακούσει ένα διαφορετικό επιχείρημα σχετικά με τις περιφερειακές προτεραιότητες της Ελλάδας.

Ο Μητσοτάκης αντιμετώπισε την πολιτική για την Τουρκία ως ένα φάκελο κρατικής διαχείρισης, ελεγχόμενο μέσω διπλωματίας, συνόδων κορυφής και προσεκτικής αποφυγής κρίσεων. Ο Γεραπετρίτης διατήρησε λειτουργική την αρχιτεκτονική του διαλόγου. Ο Δένδιας ώθησε το ίδιο φάκελο σε μια πιο ορατή γλώσσα στρατιωτικής ετοιμότητας και θεάτρου κυριαρχίας. Ο Τσίπρας μπορεί να προσπαθήσει να απομακρύνει τη συζήτηση από αυτόν τον καταμερισμό εργασίας, όχι προσφέροντας παραχωρήσεις στην Άγκυρα, αλλά ρωτώντας εάν η ανατολική στρατηγική της Ελλάδας μπορεί να περιοριστεί σε κύκλους προμηθειών, επισκέψεις σε νησιά και ευθυγραμμίσεις Κύπρου-Ισραήλ.

Η συζήτηση που θα ακολουθήσει στην πραγματικότητα η Άγκυρα

Η Άγκυρα θα παρακολουθεί περισσότερο τη μορφή της ελληνικής συζήτησης παρά την προσωπικότητα του ανθρώπου που επιστρέφει σε αυτήν. Μια πιο ανταγωνιστική συζήτηση θα μπορούσε να σκληρύνει ορισμένα θέματα πριν από τις εκλογές του 2027, ειδικά αν ο Μητσοτάκης αισθάνεται πίεση από τη δεξιά του ή από ένα κατεστημένο ασφαλείας που βλέπει τον συμβιβασμό ως αδυναμία. Θα μπορούσε επίσης να αναγκάσει την Αθήνα να εξηγήσει πού ο διάλογος εξακολουθεί να εξυπηρετεί τα ελληνικά συμφέροντα, ποιες στρατιωτικές κινήσεις είναι αμυντικές και ποιες εξωτερικές ευθυγραμμίσεις έχουν κόστος που σπάνια συζητείται όταν το θέμα της Τουρκίας αντιμετωπίζεται ως κλειστή κρατική συναίνεση.

Το πιο σοβαρό ερώτημα είναι εάν η ΕΛΑΣ μπορεί να ασκήσει πίεση σε μια ελληνική συναίνεση που έχει αντιμετωπίσει την Τουρκία κυρίως ως πρόβλημα ασφαλείας προς διαχείριση και όχι ως πολιτική σχέση προς διεκδίκηση.

Αυτό έρχεται σε μια ευαίσθητη στιγμή. Η Τουρκία προχωρά στην κωδικοποίηση τμημάτων του ναυτιλιακού της δόγματος μέσω ενός σχεδίου νόμου για τη θαλάσσια δικαιοδοσία. Το Bosphorus News περιέγραψε λεπτομερώς πώς αυτό το σχέδιο θα μπορούσε να μετατρέψει τη Γαλάζια Πατρίδα από πολιτικό δόγμα σε νομική δοκιμασία για την Ελλάδα και την Κύπρο. Η Ελλάδα έχει επίσης φέρει στις Βρυξέλλες ναυτιλιακές διαφορές σε πιο πρακτικά θέματα, συμπεριλαμβανομένων θεμάτων αλιείας και επιβολής του νόμου στο Αιγαίο.

Αν ο Τσίπρας επιστρέψει στο κοινοβούλιο με πραγματική ισχύ, αυτά τα ζητήματα μπορεί να μην περιορίζονται πλέον σε κυβερνητικές δηλώσεις, μηνύματα του υπουργείου Άμυνας και διπλωματικές σημειώσεις. Θα μπορούσαν να γίνουν υλικό προεκλογικής εκστρατείας, αναγκάζοντας τους Έλληνες ψηφοφόρους να ακούσουν όχι μόνο ότι η Τουρκία αποτελεί πρόκληση, αλλά και τι είδους στρατηγική πρέπει να χτίσει η Ελλάδα γύρω από αυτήν την πρόκληση.

Η Κύπρος κρατάει το αρχείο σκληρό

Το θέμα της Κύπρου δυσκολεύει την εξίσωση. Ο Μητσοτάκης έχει εργαστεί σε ένα ευρύτερο περιβάλλον ασφαλείας στο οποίο η Κύπρος, το Ισραήλ, τα ενεργειακά έργα και η αμυντική συνεργασία έχουν συνδεθεί στενότερα. Η Τουρκία βλέπει αυτή την αρχιτεκτονική ως μια στρατηγική ευθυγράμμιση γύρω από τον νότιο και δυτικό θαλάσσιο χώρο της.

Αυτή η ανησυχία δεν είναι θεωρητική. Το Bosphorus News είχε αναφέρει προηγουμένως την προειδοποίηση του Υπουργού Εξωτερικών Χακάν Φιντάν σχετικά με τον άξονα Ελλάδας-Κύπρου-Ισραήλ. Η ερμηνεία της Άγκυρας είναι ότι η Κύπρος δεν είναι πλέον μόνο ένα αρχείο διευθέτησης. Γίνεται μια πλατφόρμα μέσα σε μια ευρύτερη δομή ασφαλείας της Ανατολικής Μεσογείου.

Ο Τσίπρας θα κληρονομούσε αυτόν τον χάρτη, όχι θα τον διέγραφε. Οι δεσμοί της Ελλάδας με την Κύπρο και το Ισραήλ δεν θα εξαφανιστούν επειδή ένα νέο αριστερό κόμμα εισέρχεται στο πεδίο της μάχης. Αλλά η πολιτική γλώσσα γύρω από αυτούς τους δεσμούς θα μπορούσε να αλλάξει. Η ΕΛΑΣ μπορεί να ρωτήσει αν η Ελλάδα κερδίζει αρκετή διπλωματική αξία από τις τρέχουσες ευθυγραμμίσεις της, αν το κανάλι της Τουρκίας διαχειρίζεται με αρκετή φαντασία και αν επιτρέπεται στο Αιγαίο να συρρικνώσει την υπόλοιπη ελληνική περιφερειακή πολιτική.

Η επιστροφή του Τσίπρα δεν είναι ένα δώρο προς την Άγκυρα. Το ιστορικό του το καθιστά σαφές: κράτησε ανοιχτό τον διάλογο με τον Ερντογάν, αλλά υπερασπίστηκε επίσης τις βασικές θέσεις της Ελλάδας για το Αιγαίο, την Κύπρο και τη θαλάσσια δικαιοδοσία, και η κυβέρνησή του συμμετείχε στην Κύπρο πιέζοντας την ΕΕ κατά των γεωτρήσεων της Τουρκίας στην Ανατολική Μεσόγειο. Ούτε η ΕΛΑΣ από μόνη της απειλεί την πολιτική του Μητσοτάκη για την Τουρκία. Το πιο χρήσιμο σημείο για ανάλυση είναι διαφορετικό: η επιστροφή του Τσίπρα αποκαλύπτει πόσο περιορισμένη έχει γίνει η ελληνική συζήτηση για την ανατολική στρατηγική της χώρας.

Εάν η ΕΛΑΣ γίνει σοβαρή δύναμη πριν από το 2027, η πολιτική για την Τουρκία θα πρέπει να περάσει ξανά από συζήτηση. Η συζήτηση δεν θα σταματήσει στο πόσα όπλα αγοράζει η Ελλάδα, ποια νησιά επισκέπτεται ο Δένδιας, πόσο προσεκτικά ο Γεραπετρίτης κρατά ανοιχτό το κανάλι Φιντάν ή πόσο στενά βρίσκεται η Αθήνα με την Κύπρο και το Ισραήλ. Θα πρέπει να απαντήσει σε ένα ευρύτερο ερώτημα: ποιον στρατηγικό σκοπό εξυπηρετούν όλα αυτά για την Ελλάδα όταν ο πιο δύσκολος γείτονάς της παραμένει η Τουρκία.
πηγή: Bosphorus News

επιμέλεια σύνταξης Σπύρος Γκανής

Προκλητικό δημοσίευμα σε πανηγυρικούς τόνους από την Τουρκική Milliyet: «Σε πόσα ελληνικά νησιά θα εισβάλουμε;» – Στο στόχαστρο Καστελλόριζο και χάρτης της Σεβίλλης

Στο ίδιο πλαίσιο, ο Τούρκος αρθρογράφος επιμένει ότι το νομοσχέδιο που ετοιμάζει η Άγκυρα θα είναι «απολύτως σύμφωνο με το διεθνές δίκαιο» και δεν θα έχει επεκτατικό χαρακτήρα...

Στο κείμενο της Milliyet, ο αρθρογράφος αναφέρεται στο σενάριο ότι η Τουρκία, μέσω του νόμου της «Γαλάζιας Πατρίδας», θα μπορούσε να εντάξει στη δική της σφαίρα επιρροής 152 νησιά, βράχους και βραχονησίδες...

____________________________

Νέα παρέμβαση στον τουρκικό δημόσιο διάλογο για το Αιγαίο και τη λεγόμενη «Γαλάζια Πατρίδα» έκανε η Milliyet, με άρθρο του Οζάι Σεντίρ που φέρει τον χαρακτηριστικό τίτλο «Σε πόσα νησιά της Ελλάδας θα “την πέσουμε”;».

Το άρθρο επιχειρεί, με ειρωνικό ύφος, να απαντήσει στις υποτιθέμενες αντιδράσεις που έχουν προκληθεί στην Ελλάδα, κατά τον ίδιο, από τη συζήτηση στην Τουρκία για το νομοσχέδιο της «Γαλάζιας Πατρίδας» και τις αναφορές περί 152 νησιών, νησίδων και βραχονησίδων στο Αιγαίο.

Ο αρθρογράφος της Milliyet υποστηρίζει ότι στην Αθήνα επικρατεί υπερβολική ανησυχία για ένα νομοσχέδιο το οποίο, κατά την τουρκική πλευρά, δεν έχει ακόμη παρουσιαστεί πλήρως. Παράλληλα, κατηγορεί Έλληνες ευρωβουλευτές, την ελληνική κυβέρνηση και τα ελληνικά μέσα ενημέρωσης ότι έσπευσαν να αντιδράσουν χωρίς να γνωρίζουν το ακριβές περιεχόμενο του σχεδίου νόμου.

Η ειρωνεία για τις «152 νησίδες»

Στο κείμενο της Milliyet, ο Σεντίρ αναφέρεται στο σενάριο ότι η Τουρκία, μέσω του νόμου της «Γαλάζιας Πατρίδας», θα μπορούσε να εντάξει στη δική της σφαίρα επιρροής 152 νησιά, βράχους και βραχονησίδες.

Με ειρωνικό τρόπο, σημειώνει ότι «δεν μας φτάνουν 152» και ότι, αν η Τουρκία «παρασυρθεί», θα μπορούσε δήθεν να φτάσει σε «500 ή 600» νησιά και βραχονησίδες. Στη συνέχεια, πάντως, επιχειρεί να υποβαθμίσει τις ελληνικές ανησυχίες, υποστηρίζοντας ότι η Τουρκία δεν πρόκειται, με τον νόμο που ετοιμάζει, να «καταλάβει» ούτε 152 ούτε 15 νησιά.

Ωστόσο, πίσω από την προσπάθεια να εμφανιστεί το θέμα ως ελληνική υπερβολή, το άρθρο αναπαράγει βασικές τουρκικές θέσεις για το Αιγαίο και παρουσιάζει την Άγκυρα ως δύναμη που απλώς προστατεύει τα δικαιώματά της.

Επίθεση στην Ελλάδα για τον νόμο περί υδρογονανθράκων

Η Milliyet στρέφει τα πυρά της και κατά της Ελλάδας για τις αλλαγές που έγιναν το 2011 στη νομοθεσία για τους υδρογονάνθρακες. Ο Σεντίρ υποστηρίζει ότι η Αθήνα τότε «έριξε βενζίνη στη φωτιά» σε Αιγαίο και Μεσόγειο, επιχειρώντας, όπως ισχυρίζεται, να αγνοήσει τα δικαιώματα της Τουρκίας ως παράκτιου κράτους.

Στο ίδιο πλαίσιο, ο Τούρκος αρθρογράφος επιμένει ότι το νομοσχέδιο που ετοιμάζει η Άγκυρα θα είναι «απολύτως σύμφωνο με το διεθνές δίκαιο» και δεν θα έχει επεκτατικό χαρακτήρα, αλλά θα αφορά την προστασία των τουρκικών συμφερόντων.

Η διατύπωση αυτή εντάσσεται στη σταθερή επιχειρηματολογία της Άγκυρας, η οποία επιχειρεί να εμφανίσει τις μονομερείς θέσεις της στο Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο ως δήθεν αμυντική στάση απέναντι στην Ελλάδα.

Καστελλόριζο και χάρτης της Σεβίλλης στο στόχαστρο

Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται και στο Καστελλόριζο, το οποίο η τουρκική αρθρογραφία χρησιμοποιεί συχνά ως παράδειγμα για να αμφισβητήσει την επήρεια των ελληνικών νησιών σε θαλάσσιες ζώνες.

Η Milliyet επαναλαμβάνει το επιχείρημα ότι το Καστελλόριζο βρίσκεται πολύ κοντά στις τουρκικές ακτές και μακριά από την ηπειρωτική Ελλάδα, αμφισβητώντας τη δυνατότητα του νησιού να παράγει εκτεταμένη υφαλοκρηπίδα και ΑΟΖ.

Στο ίδιο άρθρο γίνεται αναφορά και στον λεγόμενο χάρτη της Σεβίλλης, τον οποίο η τουρκική πλευρά απορρίπτει συστηματικά, υποστηρίζοντας ότι δεν έχει νομική ισχύ και δεν αποτελεί δεσμευτικό έγγραφο της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Με τον τρόπο αυτό, η Milliyet επιχειρεί να συνδέσει το νέο τουρκικό νομοσχέδιο με την ευρύτερη τουρκική στρατηγική αμφισβήτησης της ελληνικής θαλάσσιας επήρειας στην Ανατολική Μεσόγειο.

Νέα αμφισβήτηση και για τον ελληνικό εναέριο χώρο

Το άρθρο δεν περιορίζεται στις θαλάσσιες ζώνες. Ο Σεντίρ επαναφέρει και την πάγια τουρκική θέση για τον ελληνικό εναέριο χώρο, υποστηρίζοντας ότι οι αναφορές περί παραβιάσεων από τουρκικά μαχητικά δεν ανταποκρίνονται στην πραγματικότητα.

Κατά την τουρκική επιχειρηματολογία, τα τουρκικά αεροσκάφη δεν παραβιάζουν τα 6 ναυτικά μίλια, αλλά οι ελληνικές αναφορές περί παραβιάσεων προκύπτουν από τη διαφορά ανάμεσα στα 6 μίλια των χωρικών υδάτων και στα 10 μίλια του ελληνικού εναέριου χώρου.

Πρόκειται για ακόμη ένα σημείο στο οποίο η Άγκυρα επιχειρεί διαχρονικά να αμφισβητήσει ελληνικά κυριαρχικά δικαιώματα, παρουσιάζοντας τη δική της θέση ως «ορθολογική» και την ελληνική ως «μονομερή».

Το ευρύτερο σκηνικό της «Γαλάζιας Πατρίδας»

Η παρέμβαση της Milliyet έρχεται να προστεθεί σε ένα ευρύτερο κύμα τουρκικών δημοσιευμάτων για τη «Γαλάζια Πατρίδα».

Το A Haber έχει ήδη παρουσιάσει το υπό προώθηση νομοσχέδιο ως κρίσιμο εργαλείο για τις τουρκικές θαλάσσιες διεκδικήσεις, με αναφορές σε υφαλοκρηπίδα, ΑΟΖ και χωρικά ύδατα. Στο ίδιο πλαίσιο, Τούρκοι αναλυτές επανέφεραν το θέμα των 152 νησιών, νησίδων και βραχονησίδων, αφήνοντας ακόμη και αιχμές περί «δικαιώματος σημαίας» σε περιοχές που η Άγκυρα χαρακτηρίζει ως αμφισβητούμενες.

Από την πλευρά της, η Sözcü παρουσίασε το νομοσχέδιο ως προσπάθεια θεσμοθέτησης της «Γαλάζιας Πατρίδας», με στόχο η Τουρκία να συγκεντρώσει κάτω από ενιαία νομική ομπρέλα ζητήματα όπως τα χωρικά ύδατα, η υφαλοκρηπίδα, η ΑΟΖ, οι ενεργειακές δραστηριότητες και οι θαλάσσιες έρευνες.

Από την υποβάθμιση στην αμφισβήτηση

Το ενδιαφέρον στην περίπτωση της Milliyet είναι ότι, ενώ το άρθρο εμφανίζεται να καθησυχάζει πως η Τουρκία δεν πρόκειται να «καταλάβει» ελληνικά νησιά, την ίδια στιγμή αναπαράγει το σύνολο σχεδόν των τουρκικών αιτιάσεων κατά της Ελλάδας.

Αμφισβητείται η ελληνική ανάγνωση για τις θαλάσσιες ζώνες, απορρίπτεται η επήρεια του Καστελλόριζου, επανέρχεται το ζήτημα του χάρτη της Σεβίλλης, αμφισβητείται ο ελληνικός εναέριος χώρος των 10 μιλίων και παρουσιάζεται η Άγκυρα ως δύναμη που απλώς αντιδρά σε ελληνικές κινήσεις.

Έτσι, το άρθρο λειτουργεί διπλά: από τη μία επιχειρεί να εμφανίσει τις ελληνικές αντιδράσεις ως υπερβολικές, από την άλλη όμως ενισχύει το αφήγημα πάνω στο οποίο βασίζεται η τουρκική στρατηγική στο Αιγαίο.

Σταθερή πίεση προς την Αθήνα

Η νέα παρέμβαση της Milliyet δείχνει ότι η συζήτηση για τη «Γαλάζια Πατρίδα» δεν περιορίζεται σε στρατιωτικούς αναλυτές ή τηλεοπτικά πάνελ. Πλέον περνά και στην αρθρογραφία μεγάλων τουρκικών εφημερίδων, με κοινό παρονομαστή την προσπάθεια να παρουσιαστούν οι τουρκικές θέσεις ως νόμιμες και οι ελληνικές ως υπερβολικές ή αβάσιμες.
europost.gr

επιμέλεια σύνταξης Σπύρος Γκανής

Ελληνοτουρκικά / Ένταση που εξυπηρετεί και εσωτερικά πολιτικά σχέδια

Η Τουρκία θέλει να εμποδίσει την επιρροή του Ισραήλ στην Ανατολική Μεσόγειο και «εργαλειοποιεί» τις ελληνοτουρκικές διαφορές...

Η Άγκυρα θυμίζει ότι το μέτωπο με την Ελλάδα και την Κύπρο παραμένει ανοιχτό, ότι οι διαφορές είναι ζωτικής σημασίας. Φυσικά η προσοχή της Τουρκίας είναι στραμμένη στο Ισραήλ. Δεν θέλει επ’ ουδενί να επιτρέψει στον Νετανιάχου να σκεφτεί ότι μπορεί να πιέσει, αν όχι να περιορίσει, τον ρόλο της Τουρκίας στην ευρύτερη περιοχή, πρωτίστως στην Ανατολική Μεσόγειο.

 

 Σπύρος Σουρμελίδης

Η Τουρκία θέλει να εμποδίσει την επιρροή του Ισραήλ στην Ανατολική Μεσόγειο και «εργαλειοποιεί» τις ελληνοτουρκικές διαφορές.

Η Άγκυρα ανέβασε την ένταση με την Ελλάδα στο περιθώριο της μεγάλης κρίσης που έχουν προκαλέσει τα πολεμικά σχέδια των Τραμπ και Νετανιάχου σε ολόκληρη την περιοχή και όχι μόνο.

Η Άγκυρα θυμίζει ότι το μέτωπο με την Ελλάδα και την Κύπρο παραμένει ανοιχτό, ότι οι διαφορές είναι ζωτικής σημασίας. Φυσικά η προσοχή της Τουρκίας είναι στραμμένη στο Ισραήλ. Δεν θέλει επ’ ουδενί να επιτρέψει στον Νετανιάχου να σκεφτεί ότι μπορεί να πιέσει, αν όχι να περιορίσει, τον ρόλο της Τουρκίας στην ευρύτερη περιοχή, πρωτίστως στην Ανατολική Μεσόγειο. Δεν θέλει να επιτρέψει ούτε καν τη σκέψη ότι μπορεί ο Νετανιάχου να αξιοποιήσει τη συγκυρία χρησιμοποιώντας την Ελλάδα για να περιοριστεί ο ρόλος της Τουρκίας. Γι’ αυτό σηκώνει και πάλι τους τόνους της αντιπαράθεσης σε πολλά και διαφορετικά επίπεδα με κάθε αφορμή.

Το τελευταίο διάστημα η Άγκυρα αντέδρασε: 

• Στους χάρτες αλιείας της Ελλάδας


• Στα σχέδια για την υλοποίηση των θαλάσσιων πάρκων, αρχής γενομένης από το πάρκο στις Κυκλάδες 


• Στην πόντιση καλωδίων στην Ανατολική Μεσόγειο από ή προς την Ελλάδα

Φυσικά και η Τουρκία δεν έχει δίκιο στη διάθεσή της να περιορίσει παντοιοτρόπως κάθε δικαίωμα της Ελλάδας να ασκήσει το δικαίωμά της στην κυριαρχία (ασφάλεια) ή στα κυριαρχικά δικαιώματά της - οικονομικά κατά βάση. Στον βαθμό που η Τουρκία έχει κάποιο θέμα σε επιμέρους ζητήματα, δεν είναι επίσης διατεθειμένη να το επιλύσει διπλωματικά. Έτσι, το πραγματικό ζήτημα της οριοθέτησης ΑΟΖ-υφαλοκρηπίδας το συνδέει με άλλα θέματα, όπως το εύρος των ελληνικών χωρικών υδάτων, τον εναέριο χώρο, αλλά και την αποστρατιωτικοποίηση των ελληνικών νησιών κ.λπ. 

Η Άγκυρα μεγαλώνει τον κατάλογο των διαφορών έτσι ώστε να χαθεί το κυρίως θέμα (που είναι η ΑΟΖ). Εγείρει λοιπόν θέματα για τη δικαιοδοσία της Αθήνας σε θαλάσσια πάρκα ή στην αλιεία. Φτάνει μάλιστα την αντιπαράθεση ακόμα και στην πόντιση καλωδίων, κατά παράβαση κάθε Δικαίου και κανονισμού. Αντέδρασε στην πρόθεση της Αθήνας να ανακυκλώσει παλαιό υποθαλάσσιο τηλεπικοινωνιακό καλώδιο (Ελλάδα-Αίγυπτος) υποστηρίζοντας ότι πρέπει να ερωτηθεί η Άγκυρα για τις απαιτούμενες ενέργειες πλοίων και συνεργείων. 

Πρακτικά, εμποδίζει την ελεύθερη ναυσιπλοΐα στη Μεσόγειο, χωρίς να έχουμε μια αποτελεσματική αντίδραση από την Αθήνα. Αυτός ο νέος κύκλος έντασης γίνεται εξαιρετικά επικίνδυνος και απρόβλεπτος σε ό,τι αφορά την πορεία του, εξαιτίας της συνολικής κρίσης στην περιοχή. Ο νέος κύκλος ελληνοτουρκικής έντασης έχει διαφορετικά χαρακτηριστικά, τα οποία έχουν προστεθεί λόγω Τραμπ και Νετανιάχου. 

Φαίνεται όμως ότι μπορεί να εξυπηρετήσει και εσωτερικά πολιτικά σχέδια, τόσο του Ερντογάν όσο και του Μητσοτάκη. Και οι δύο -σε διαφορετικό επίπεδο- αντιμετωπίζουν εσωτερική αστάθεια. Και οι δύο έχουν μπροστά τους εκλογικές προκλήσεις. Δεν πρέπει λοιπόν να βγάλουμε από τα ενδεχόμενα την περίπτωση όπου και οι δύο να χρησιμοποιήσουν τη γενική κατάσταση προς όφελός τους. Άλλωστε και στο εσωτερικό ο Κ. Μητσοτάκης κατάφερε να αξιοποιήσει τον covid αλλά και την ουκρανική κρίση.

Σπύρος Σουρμελίδης / ΑΥΓΗ της Κυριακής                                                           editor: Σπύρος Γκανής 

Νέα παρέμβαση Σαμαρά για Εθνικά θέματα ασκώντας σκληρή κριτική στην κυβέρνηση - Απάντηση Μαξίμου

 Αντώνης Σαμαράς: «Αυτά δεν λέγονται “ήρεμα νερά” …»

    Εδω και καιρό έχω εκφράσει τις ανησυχίες μου για τα εθνικά μας θέματα. Δυστυχώς, οι εξελίξεις δικαιώνουν τις θέσεις μου. Ως πρώην πρωθυπουργός δεν δικαιούμαι να σιωπώ για τη χώρα. Γι αυτό και θέτω υπόψη του ελληνικού λαού δυο σημαντικά ζητήματα και απαιτώ από την κυβέρνηση άμεσα απαντήσεις.Μήνυμα για τα εθνικά ζητήματα στέλνει ο πρώην πρωθυπουργός, Αντώνης Σαμαράς. Παράλληλα ασκεί κριτική στην κυβέρνηση.

Παρέμβαση για τα εθνικά θέματα πραγματοποιεί ο πρώην πρωθυπουργός Αντώνης Σαμαράς, δηλώνοντας ότι «δεν δικαιούται να σιωπά» και ζητώντας άμεσες απαντήσεις από την κυβέρνηση για δύο κρίσιμα ζητήματα: τη σύμβαση με την Chevron για έρευνες και εξορύξεις για έρευνες και εξορύξεις νότια της Κρήτης και τις καταγγελίες περί τουρκικής παρεμπόδισης ερευνών στην Κάσο.

Όπως επισημαίνει, «εδώ και καιρό έχω εκφράσει τις ανησυχίες μου για τα εθνικά μας θέματα. Δυστυχώς, οι εξελίξεις δικαιώνουν τις θέσεις μου». Και προσθέτει με έμφαση: «Ως πρώην πρωθυπουργός δεν δικαιούμαι να σιωπώ για τη χώρα».

«Όροι που υποδηλώνουν δυνητική εκχώρηση κυριαρχικών δικαιωμάτων»

Ο πρώην πρωθυπουργός εστιάζει, πρώτον, στη σύμβαση μεταξύ της Ελλάδας και της κοινοπραξίας της Chevron για έρευνα και εκμετάλλευση υδρογονανθράκων στα θαλάσσια οικόπεδα της Κρήτης.

Όπως αναφέρει, στη σύμβαση –η οποία εγκρίθηκε από το Ελεγκτικό Συνέδριο– προστέθηκαν την τελευταία στιγμή όροι «που υποδηλώνουν, εμμέσως πλην σαφώς, τη δυνητική εκχώρηση κυριαρχικών μας δικαιωμάτων».

Ειδικότερα, παραθέτει διατυπώσεις που –κατά τον ίδιο– γεννούν σοβαρά ερωτήματα, όπως:

• «αποχώρηση της εταιρίας από μέρος που θα μπορούσε να μην αποτελεί μέρος της ελληνικής υφαλοκρηπίδας ή ΑΟΖ»

• «περιοχές που η Ελληνική Δημοκρατία δεν θα διαθέτει κυριαρχικά δικαιώματα»

• «απώλεια οριοθετημένης περιοχής»

• «παραίτηση, ακόμη και αν έχει προσδιοριστεί περιοχή εκμετάλλευσης»

• «Τι είδους σύμβαση είναι αυτή;» διερωτάται. «Νομοθετούμε για πιθανή αποχώρηση από τα οικόπεδά μας; Η Ελλάδα, δηλαδή, συζητάει τα κυριαρχικά της δικαιώματα; Με ποιους; Από πότε;»

Ο Αντώνης Σαμαράς θέτει ευθέως το ερώτημα πώς οι συγκεκριμένοι όροι συμβιβάζονται με τους κυβερνητικούς πανηγυρισμούς περί «ψήφου εμπιστοσύνης» στις ελληνικές θέσεις μέσω της συμφωνίας με την αμερικανική εταιρεία.

Κάσος: «Λέει ψέματα η Κύπρος;»

Δεύτερο σημείο αιχμής αποτελεί το ζήτημα των ερευνών στην Κάσο και οι αντικρουόμενες δηλώσεις Αθήνας – Λευκωσίας.

Ο πρώην πρωθυπουργός επικαλείται δήλωση του κυβερνητικού εκπροσώπου της Κύπρου, ο οποίος –όπως σημειώνει– ανέφερε ότι στην Κάσο υπήρξε παρεμπόδιση των ερευνών από την Τουρκία και ότι, εξαιτίας αυτής, οι έρευνες δεν ολοκληρώθηκαν.

Από την άλλη πλευρά, υπενθυμίζει ότι ο υπουργός Εξωτερικών Γιώργος Γεραπετρίτης έχει δηλώσει ρητά πως «το πρόγραμμα έρευνας ολοκληρώθηκε απολύτως και δεν υπήρξε καμία απολύτως υποχώρηση».

«Ρωτάω λοιπόν, καθαρά: Λέει ψέματα η Κύπρος;» τονίζει, ζητώντας ξεκάθαρη τοποθέτηση από την κυβέρνηση για το τι ακριβώς συνέβη.

«Αυτά δεν λέγονται ήρεμα νερά», καταλήγει ο πρώην πρωθυπουργός.

Εδω και καιρό έχω εκφράσει τις ανησυχίες μου για τα εθνικά μας θέματα. Δυστυχώς, οι εξελίξεις δικαιώνουν τις θέσεις μου.
Ως πρώην πρωθυπουργός δεν δικαιούμαι να σιωπώ για τη χώρα.
Γι αυτό και θέτω υπόψη του ελληνικού λαού δυο σημαντικά ζητήματα και απαιτώ από την κυβέρνηση…

— Σαμαράς Αντώνης (@samaras_antonis) February 25, 2026

Κυβερνητική απάντηση σε Σαμαρά: «Συνήθεις εκτός πραγματικότητας τοποθετήσεις»

Kυβερνητικά στελέχη απαντούν σε ιδιαίτερα αιχμηρό τόνο στην παρέμβαση του πρώην πρωθυπουργού Αντώνη Σαμαρά για τη σύμβαση με την Chevron και τις έρευνες στο πλαίσιο της ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας-Κύπρου, κάνοντας λόγο για «συνήθεις εκτός πραγματικότητας τοποθετήσεις».

Η απάντηση Μαξίμου στον Αντώνη Σαμαρά

«Σχετικά με τις συνήθεις εκτός πραγματικότητος τοποθετήσεις, αναφέρουμε τα ακόλουθα. Σχετικά με τη σύμβαση με την εταιρεία Chevron, ο οποιοσδήποτε γνωρίζει ότι κυριαρχικά δικαιώματα δεν χάνονται μέσω συμφωνιών με ιδιωτικές εταιρείες.

Εκείνο το οποίο ισχύει είναι ότι, όπως σε κάθε σύμβαση τέτοιου τύπου, θα πρέπει να υπάρχει η αναγκαία πρόνοια για νομικές ρήτρες διασφάλισης υπέρ του δημοσίου έτσι ώστε να μην προκύψουν θέματα αποζημιώσεων σε περίπτωση μελλοντικών οριοθετήσεων που θα αποφασίσει η Ελληνική Πολιτεία. Εξάλλου, όπως είναι γνωστό, έχει εκκινήσει η προκαταρκτική συζήτηση τεχνικών επιτροπών για τα θέματα οριοθέτησης υφαλοκρηπίδας και ΑΟΖ μεταξύ Ελλάδας και Λιβύης, ενόσω υφίσταται και η μερική οριοθέτηση Ελλάδας και Αιγύπτου.

Σχετικά με την ερευνητική δραστηριότητα του πλοίου Ievoli Relume για το έργο ηλεκτρικής διασύνδεσης Κρήτης – Κύπρου, παραπεμπουμε στην ανακοίνωση της 24ης Ιουλίου 2024 του ίδιου του φορέα υλοποίησης του έργου ΑΔΜΗΕ, ο οποίος προφανώς γνωρίζει καλύτερα από τον καθένα την πρόοδο του έργου, σύμφωνα με την οποία το πλοίο ολοκλήρωσε τις εργασίες του στα διεθνή ύδατα μεταξύ Κάσου και Καρπάθου, σύμφωνα με τον προγραμματισμό του».

s.g. 

Αποκαλύψεις Ερντογάν:«Με τον Μητσοτάκη συζητήσαμε για Αιγαίο - Μεσόγειο,"τουρκική" μειονότητα Δυτ. Θράκης και Εμπορικές συναλλαγές 10 δις. δολάρίων»

Αποκαλύψεις Ερντογάν για τις συνομιλίες με Μητσοτάκη στις 11 Φεβρουαρίου στην Άγκυρα.

    Ο Τούρκος Πρόεδρος, Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, μίλησε τη Δευτέρα, μετά τη συνεδρίαση του Υπουργικού Συμβουλίου, απευθυνόμενος στον τουρκικό λαό και μεταξύ άλλων αναφέρθηκε και στην πορεία των ελληνοτουρκικών σχέσεων και τις πρόσφατες διπλωματικές επαφές.

Σε δηλώσεις του μετά το πέρας της συνεδρίασης του τουρκικού Υπουργικού Συμβουλίου, ο πρόεδρος της Τουρκίας Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν αναφέρθηκε στην πρόσφατη επίσκεψη του Kυριάκου Μητσοτάκη στην Άγκυρα και τη συνάντηση που είχαν.

Όπως δήλωσε, «στις 11 Φεβρουαρίου φιλοξενήσαμε τον Κυριάκο Μητσοτάκη στο προεδρικό μέγαρο. Στις συνομιλίες μας, είχαμε την ευκαιρία να αξιολογήσουμε διεξοδικά τις σχέσεις μεταξύ των δύο χωρών, καθώς και τη στάση μας όσον αφορά το Αίγαιο και τη Μεσόγειο. Με τα έγγραφα που υπογράψαμε, ενισχύσαμεακόμη περισσότερο το θεσμικό και νομικό πλαίσιο των σχέσεών μας»

Παραβιάζοντας για άλλη μια φορά το καθεστώς της μουσουλμανικής μειονότητας της Θράκης, όπως ορίζεται από τη Συνθήκη της Λωζάννης, που έχουν υπογράψει οι δύο χώρες, ο Τούρκος πρόεδρος είπε: «Μοιραστήκαμε ανοιχτά με τον κ. Μητσοτάκη τις προσδοκίες μας για την πλήρη αξιοποίηση των εκπαιδευτικών και θρησκευτικών δικαιωμάτων της "τουρκικής" μειονότητας της Δυτικής Θράκης».

Τέλος, διατύπωσε την κοινή βούληση των δύο χωρών για αύξηση του όγκου των διμερών εμπορικών συναλλαγών, ο οποίος πέρυσι έφτασε τα 7 δισεκατομμύρια δολάρια, στα 10 δισεκατομμύρια δολάρια.

Ολόκληρη η δήλωση Ερντογάν για τη συνάντηση με Μητσοτάκη

«Στις 11 Φεβρουαρίου, υποδεχθήκαμε τον Έλληνα Πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη στο Προεδρικό Μέγαρο. Κατά τη διάρκεια των συζητήσεών μας, είχαμε την ευκαιρία να αξιολογήσουμε τις διμερείς σχέσεις μας, καθώς και τις θέσεις μας για το Αιγαίο και τη Μεσόγειο. Ενισχύσαμε τη συμβατική βάση των σχέσεών μας με τα έγγραφα που υπογράψαμε. Μοιράστηκα με τον κ. Μητσοτάκη τις προσδοκίες μας σχετικά με την πλήρη απόλαυση των εκπαιδευτικών και θρησκευτικών δικαιωμάτων της τουρκικής μειονότητας στη Δυτική Θράκη. Στόχος μας είναι να αυξήσουμε τον όγκο των διμερών εμπορικών συναλλαγών μας με την Ελλάδα, ο οποίος έφτασε τα 7 δισεκατομμύρια δολάρια πέρυσι, στα 10 δισεκατομμύρια δολάρια».

Η ΑΥΓΗ / Διπλωματία: Ο αδιέξοδος ελληνοτουρκικός διάλογος και το σκηνικό έντασης

Στο τραπέζι της συζήτησης Μητσοτάκη-Ερντογάν υπάρχουν όλες οι τουρκικές διεκδικήσεις...

    Οι δύο NAVTEX που εξέδωσε η Άγκυρα έχουν ισχύ έως την 31η Ιανουαρίου 2027, γεγονός ασυνήθιστο. Στην πραγματικότητα δεν πρόκειται για κάποια ειδοποίηση προς ναυτιλλομένους, λόγω ασκήσεων σε συγκεκριμένο τόπο και χρόνο, αλλά για την παρουσίαση των τουρκικών διεκδικήσεων.

Λίγο πριν από τη συνάντηση με τον Έλληνα πρωθυπουργό, ο Ερντογάν στήνει δικό του σκηνικό με τις δύο NAVTEX, διεκδικώντας, ουσιαστικά, δικαιώματα στο μισό Αιγαίο

Σκηνικό έντασης -με όλες τις απαιτήσεις της Τουρκίας στο τραπέζι- προκαλεί ο Ερντογάν πριν από κάθε συνάντησή του με Έλληνα πρωθυπουργό. Είναι η πάγια τακτική εδώ και 20 χρόνια, η οποία επαναλαμβάνεται και τις τελευταίες μέρες.

Πριν καν οριστικοποιηθεί η ακριβής ημερομηνία της επίσκεψης Μητσοτάκη στην Τουρκία, η Άγκυρα με δύο NAVTEX πυροδότησε το κλίμα, θέτοντας όλες τις τουρκικές προκλητικές απαιτήσεις στο Αιγαίο. Συμπληρωματικά, το τουρκικό υπουργείο Άμυνας με ανακοίνωσή του (29.1) προειδοποιεί την Αθήνα ότι δεν θα ανεχθεί καμία κίνηση ή πράξη στο μισό Αιγαίο, το οποίο θεωρεί γκρίζα περιοχή.

Η Άγκυρα ζητά μάλιστα να ενημερώνεται για κάθε πράξη ή κίνηση, να προϋπάρχει δηλαδή συνεννόηση Ελλάδας-Τουρκίας για ο,τιδήποτε επιθυμεί η ελληνική πλευρά να πράξει ανατολικότερα του 25ου μεσημβρινού.

Η Αθήνα απαντά ότι δεν αναγνωρίζει καμία από τις τουρκικές απαιτήσεις· όμως το τουρκικό μήνυμα είναι σαφές. Στο τραπέζι της συζήτησης Μητσοτάκη-Ερντογάν υπάρχουν όλες οι τουρκικές διεκδικήσεις. Και είναι αυτό που καθιστά -για μία ακόμα φορά- την όποια διαπραγμάτευση με την Άγκυρα αδιέξοδη.

Η τουρκική κίνηση να πυροδοτήσει το κλίμα, πριν από την ελληνοτουρκική συνάντηση κορυφής, αναδεικνύει και τη συγκυρία μέσα στην οποία πραγματοποιείται τελικά η επίσκεψη Μητσοτάκη στην Τουρκία, όπως και η σύγκληση του Ανώτατου Συμβουλίου Ελλάδας-Τουρκίας με τη συμμετοχή πολλών υπουργών των δύο κυβερνήσεων.

Η πολιτική Τραμπ είναι αυτή που έχει αλλάξει τους συσχετισμούς. Η Άγκυρα αισθάνεται αναβαθμισμένη αφού πέτυχε μεγάλο μέρος των στόχων της στη Συρία, με την ανοχή των Αμερικανών αλλά και των Ρώσων. Η σταθερή επιδίωξη της Τουρκίας για περιορισμό των Κούρδων της Συρίας σε ένα μικρό τμήμα της χώρας, ώστε να μην μπορούν να δημιουργήσουν δικό τους κρατίδιο, επετεύχθη. Συγχρόνως, αναγνωρίζεται από τον Τραμπ ο ρόλος της Τουρκίας και στη διευθέτηση του προβλήματος στη Γάζα, ενώ είναι μεγάλες και οι ενεργειακές συμφωνίες ΗΠΑ-Τουρκίας, όπως και ο ρόλος της στην περιοχή του Καυκάσου.

Η Τουρκία κλείνει τα μέτωπά της· μένει ανοιχτό φυσικά το μέτωπο που έχει με την Ελλάδα. Η ελληνική απάντηση σε όλα αυτά υλοποιείται σε δύο επίπεδα: Το πρώτο επίπεδο είναι το διπλωματικό. Το δεύτερο είναι η συνεχιζόμενη προσπάθεια της Αθήνας να διευρύνει τις όποιες συμφωνίες για την ενέργεια με τις ΗΠΑ και, συγχρόνως, η αμυντική συνεργασία με το Ισραήλ.

Σε ό,τι αφορά το διπλωματικό επίπεδο, το στοιχείο που ξεχωρίζει από τις δηλώσεις Μητσοτάκη, Γεραπετρίτη και Δένδια είναι η αναφορά στο casus belli. Η Αθήνα ζητά της άρση της απειλής πολέμου (σε περίπτωση που η Ελλάδα επεκτείνει τα χωρικά της ύδατα στα 12 ν.μ.) ώστε να προχωρήσει η όποια διευθέτηση των ελληνοτουρκικών διαφορών που για την ελληνική πλευρά είναι μόνο η υφαλοκρηπίδα και η ΑΟΖ. Είναι δε προϋπόθεση και για να μην μπλοκάρει η Ελλάδα τη συνεργασία της Τουρκίας με την Ε.Ε. στον αμυντικό τομέα.

Σε ό,τι αφορά τις ενεργειακές συμφωνίες με τις ΗΠΑ, η εικόνα δεν είναι αυτή που παρουσιάζει η κυβερνητική προπαγάνδα στο εσωτερικό. Ο περίφημος κάθετος διάδρομος για τη μεταφορά αμερικανικού LNG (υγροποιημένο αέριο) από την Αλεξανδρούπολη στην Ανατολική Ευρώπη και την Ουκρανία, δεν μοιάζει να είναι βιώσιμος αφού δεν υπάρχουν οι χρηματοδοτήσεις αλλά και το ενδιαφέρον. Το αμερικανικό LNG είναι τρεις φορές ακριβότερο από το ρώσικο αέριο ή άλλες πηγές ενέργειας.

Ο Στ. Παπασταύρου τρέχει και πάλι στις ΗΠΑ στα τέλη Φεβρουαρίου αναζητώντας λύσεις. Ουσιαστικά όμως, η Ουάσιγκτον περιμένει από τις… Βρυξέλλες να χρηματοδοτήσουν τις αναγκαίες επενδύσεις!

Σε κάθε περίπτωση, ο Ερντογάν έχει διαμορφώσει και πάλι ένα δικό του σκηνικό, εντός του οποίου επιθυμεί να γίνει ο ελληνοτουρκικός διάλογος. Βεβαίως, ο Κ. Μητσοτάκης και οι υπουργοί του θα πάνε με τις θέσεις τους. Το ερώτημα όμως αφορά τον τακτικό στόχο της ελληνικής πλευράς. Τι ακριβώς προσδοκά από την συνάντηση ο Έλληνας πρωθυπουργός; Απλώς να δείξει ότι υπάρχει διάλογος μεταξύ Αθήνας και Άγκυρας;

Οι τουρκικές προκλήσεις

Οι δύο NAVTEX που εξέδωσε η Άγκυρα έχουν ισχύ έως την 31η Ιανουαρίου 2027, γεγονός ασυνήθιστο. Στην πραγματικότητα δεν πρόκειται για κάποια ειδοποίηση προς ναυτιλλομένους, λόγω ασκήσεων σε συγκεκριμένο τόπο και χρόνο, αλλά για την παρουσίαση των τουρκικών διεκδικήσεων. Αναφέρονται στη συνολική «δικαιοδοσία» της Τουρκίας για τα πάντα - στο μισό Αιγαίο, ανατολικά του 25ου μεσημβρινού. Πρακτικά, αυτό σημαίνει ότι στα νησιά του Ανατολικού Αιγαίου δεν αναγνωρίζει καμία κυριαρχία ούτε και κυριαρχικά δικαιώματα.

Οι ελληνικές διπλωματικές πηγές εξηγούν ότι «οι NAVTEX συνιστούν ένα τεχνικό εργαλείο που εκδίδονται για συγκεκριμένο ζήτημα, όπως στρατιωτική άσκηση η οποία αποτελεί εν δυνάμει κίνδυνο για τη ναυσιπλοΐα. Δεν νοείται σύμφωνα με το διεθνές δίκαιο NAVTEX η οποία καταλαμβάνει τεράστια περιοχή για μακρό χρόνο και χωρίς να συναρτάται με κάποιο γεγονός. Κατά τούτο η τουρκική NAVTEX είναι απολύτως παράνομη και δεν έχει κανένα νομικό έρεισμα […] Για το ζήτημα αυτό, πέρα από τα διαβήματα διαμαρτυρίας, η Ελλάδα προβαίνει επίσης σε αναφορά στον πρόεδρο της αρμόδιας επιτροπής του ΙΜΟ που έχει την ευθύνη της ασφάλειας της ναυσιπλοΐας σε διεθνές επίπεδο, ενώ στην έκθεση της ευρωπαϊκής επιτροπής για την Τουρκία το 2024 καταγράφηκε ρητά η παράνομη αυτή πρακτική. Είναι αυτονόητο ότι η Ελλάδα θα συνεχίσει να ασκεί τα κυριαρχικά της της δικαιώματα και δεν θα αποθαρρυνθεί από τέτοιες σπασμωδικές και παράνομες ενέργειες».

Μεταξύ Τραμπ και ΟΗΕ

Η ελληνική κυβέρνηση προσπαθεί να ισορροπήσει μεταξύ του Τραμπ και του ΟΗΕ, προσπαθώντας να μην δυσαρεστήσει τον Αμερικανό Πρόεδρο, διατηρώντας ταυτόχρονα και τις πάγιες θέσεις της για το Διεθνές Δίκαιο. Δεν είναι καθόλου εύκολη άσκηση· ουσιαστικά δεν είναι κάτι που μπορεί και πρέπει να υλοποιηθεί. Το συμφέρον της χώρας είναι με το Διεθνές Δίκαιο, τη σταθερότητα και τον ΟΗΕ. Όχι με την προσπάθεια Τραμπ να διαλυθεί κάθε έννοια διεθνούς συνεργασίας στη βάση των υπαρχόντων συμφωνιών.

Τα όσα δήλωσαν οι Μητσοτάκης και Γεραπετρίτης για το λεγόμενο Συμβούλιο Ειρήνης για τη Γάζα τις προηγούμενες μέρες, έρχονται σε πλήρη αντίθεση με τα ελληνικά συμφέροντα. Είπαν ότι η Ελλάδα μπορεί να συμμετάσχει στο λεγόμενο Συμβούλιο Ειρήνης αλλά μόνο για τα θέματα που αφορούν τη Γάζα. Μόνο που ο Τραμπ θέλει να το χρησιμοποιήσει ως αντίπαλο του ΟΗΕ.

Προχθές ο Γ. Γεραπετρίτης μιλώντας στο Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ επανέλαβε τις πάγιες ελληνικές θέσεις. «Η εξωτερική πολιτική της Ελλάδας εδράζεται ακλόνητα στον σεβασμό του Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών και των αρχών που αυτός κατοχυρώνει, ήτοι στον σεβασμό της κυριαρχίας και της εδαφικής ακεραιότητας, στο απαραβίαστο των συνόρων και στην απαγόρευση της απειλής ή της χρήσης βίας. Οι αρχές αυτές δεν αποτελούν αφηρημένα ιδεώδη. Συνιστούν το θεμέλιο μιας σταθερής διεθνούς τάξης…»

Μένει να δούμε τι θα κάνει στην πράξη η κυβέρνηση Μητσοτάκη.

πηγή: Η ΑΥΓΗ / Σπύρος Σουρμελίδης

Εφημ. Δημοκρατία / «Εθνική υποχώρηση για το καλώδιο»

    Σύμφωνα με δημοσιογραφικές πληροφορίες, το βράδυ της περασμένης Τρίτης, κατά τη συνεδρίαση του ΚΥΣΕΑ, παρότι ο αρχικός προγραμματισμός ανέφερε ότι θα συζητούνταν η έκδοση νέων Νavtex, φαίνεται πως εν τέλει αυτό που αποφασίστηκε είναι να μπει τέλος στις έρευνες ανατολικά της Κάσου και της Καρπάθου για να μην υπάρξει επιδείνωση στις ελληνοτουρκικές σχέσεις.

Σε μυστική συνεδρίαση του ΚΥΣΕΑ αποφασίστηκε να μπει τέλος στις έρευνες ανατολικά της Κάσου και της Καρπάθου, για να μην υπάρξει επιδείνωση στις ελληνοτουρκικές σχέσεις. Ο Μητσοτάκης επιζητά την εύνοια του Τραμπ μέσω… Ερντογάν

Διατεθειμένοι να πάνε με τις ορέξεις του Ντόναλντ Τραμπ και του Ταγίπ Ερντογάν δείχνουν οι Κυριάκος Μητσοτάκης και Γιώργος Γεραπετρίτης, εντείνοντας το αίσθημα ανασφάλειας για τις εξελίξεις στις ελληνοτουρκικές σχέσεις αλλά και την υπεράσπιση των κυριαρχικών μας δικαιωμάτων στο Αιγαίο και στην ανατολική Μεσόγειο. Οσα ανέφερε ο αρμόδιος υπουργός Εξωτερικών στο 10o Οικονομικό Φόρουμ των Δελφών ήταν ενδεικτικά των επικίνδυνων προθέσεων της ελληνικής κυβέρνησης αλλά ακόμη πιο ανησυχητικά είναι όσα έγιναν το προηγούμενο βράδυ κατά τη διάρκεια της μυστικής συνεδρίασης του ΚΥΣΕΑ, εκεί όπου φαίνεται πως αποφασίστηκε πως στόχος είναι να μην κακοκαρδίσουμε τον  «σουλτάνο».

Ειδικότερα, σύμφωνα με δημοσιογραφικές πληροφορίες, το βράδυ της περασμένης Τρίτης, κατά τη συνεδρίαση του ΚΥΣΕΑ, παρότι ο αρχικός προγραμματισμός ανέφερε ότι θα συζητούνταν η έκδοση νέων Νavtex, φαίνεται πως εν τέλει αυτό που αποφασίστηκε είναι να μπει τέλος στις έρευνες ανατολικά της Κάσου και της Καρπάθου για να μην υπάρξει επιδείνωση στις ελληνοτουρκικές σχέσεις. Ο πρωθυπουργός δείχνει προσηλωμένος να κερδίσει την εύνοια του Ντόναλντ Τραμπ και γνωρίζει πως ο Ταγίπ Ερντογάν αποτελεί αγαπημένο πρόσωπο του Αμερικανού προέδρου.

Ενώ λοιπόν μέχρι πριν από λίγες ώρες η κυβέρνηση δήλωνε έτοιμη να υλοποιήσει άμεσα την ηλεκτρική διασύνδεση με Κύπρο και Ισραήλ, ο κ. Γεραπετρίτης από το Οικονομικό Φόρουμ σήμανε όπισθεν ολοταχώς στις προθέσεις που είχαν εκδηλωθεί. Ειδικότερα, ο υπουργός Εξωτερικών Γ. Γεραπετρίτης μιλώντας στο Φόρουμ των Δελφών ερωτηθείς εάν θα γίνουν οι έρευνες ανατολικά της Κάσου και της Καρπάθου απέφυγε να πει ότι αρχίζουν μέσα στις επόμενες μέρες, όπως είχε διαρρεύσει η Αθήνα τα προηγούμενα εικοσιτετράωρα, λέγοντας χαρακτηριστικά ότι είναι «πρόθεση» (και όχι απόφαση) της Ελλάδας και της Κύπρου να συνεχιστούν οι έρευνες, χωρίς να προσδιορίζει τον χρόνο.

«Προγραμματίζουμε όλες τις αναγκαίες ενέργειες σ’ αυτή τη σύνθετη άσκηση. Θα προχωρήσουμε όπως πρέπει και στον χρόνο που πρέπει. Εχουμε πορευτεί όλες τις δεκαετίες με γνώμονα το Διεθνές Δίκαιο. Δεν αυτενεργούμε, αλλά απαιτούμε από κάθε πλευρά τον αντίστοιχο σεβασμό στο Διεθνές Δίκαιο» συμπλήρωσε ο αρμόδιος υπουργός Εξωτερικών, προβάλλοντας μια πρωτοφανή εθνική υποχώρηση για χάρη της διατήρησης των «ήρεμων νερών».

Επιβεβαίωση

Επιβεβαιώνοντας μάλιστα μέχρι κεραίας όσους ισχυρίζονται ότι η Ελλάδα θα πρέπει να λαμβάνει την άδεια της Τουρκίας για τέτοιου είδους πρωτοβουλίες, ο κ. Γεραπετρίτης σε ραδιοφωνική του συνέντευξη τόνισε κυνικά για το θέμα της πόντισης του καλωδίου ότι «ο χρονισμός είναι πολυπαραγοντικός», ενώ, αφού μας διαβεβαίωσε ότι δεν υπάρχει φόβος, ταυτόχρονα μας εξήγησε ότι «το έργο προστατεύεται από το Διεθνές Δίκαιο, αλλά καθώς Ελλάδα και Τουρκία δεν έχουν φτάσει στο σημείο οριοθέτησης των μεταξύ τους θαλάσσιων ζωνών, είναι λογικό να προκύπτουν τριβές».

Με αυτόν τον τρόπο νομιμοποίησε τις αντιδράσεις της Αγκυρας, η οποία δεν έχασε χρόνο και με μια εμπρηστική ανακοίνωση μας προειδοποίησε: «Δεν είναι δυνατόν να επιδιώκονται έργα που σχεδιάζονται από την Ελλάδα, την ελληνοκυπριακή διοίκηση και τρίτα μέρη στο πλαίσιο μαξιμαλιστικών απαιτήσεων, χωρίς να λαμβάνεται υπόψη η παρουσία της Τουρκίας και της “ΤΔΒΚ” στην περιοχή, τα οποία σχεδιάζονται να περάσουν από τις περιοχές της θαλάσσιας δικαιοδοσίας μας χωρίς τη συγκατάθεσή μας στην Ανατολική Μεσόγειο. Η Τουρκία δεν θα διστάσει να χρησιμοποιήσει τις αρχές που της έχει δώσει η συνθήκη Εγγυήσεων ενάντια στις δραστηριότητες της ελληνοκυπριακής διοίκησης που απειλούν την ασφάλεια των Τουρκοκυπρίων και την ατμόσφαιρα ειρήνης και σταθερότητας στο νησί». Κι αν αναρωτιέστε ποια ήταν η αντίδραση του κ. Γεραπετρίτη, η μόνη του έγνοια ήταν να διαβεβαιώσει ότι οι ελληνοτουρκικές σχέσεις παραμένουν ακέραιες και δεν έχουν μπει στον πάγο.

Οπως χαρακτηριστικά τόνισε στο Οικονομικό Φόρουμ των Δελφών, «δεν είμαστε θαυματοποιοί για να καλύψουμε όλα τα σημεία διαφωνίας», αλλά δεν βρισκόμαστε σε καθεστώς «παγώματος» με την Τουρκία. «Η συνεργασία έχει επιφέρει αποτελέσματα σε πολλούς τομείς, για παράδειγμα στο εμπόριο και στη μετανάστευση, ενώ υπάρχει βελτίωση στην κατανόηση των δύο κυβερνήσεων και των δύο λαών. Βέβαια, δεν έχουν λυθεί μεμιάς όλα τα προβλήματα» κατέληξε.

πηγή: dimokratia.gr 

Νίκος Δένδιας στο Fox News: «Στην Τουρκία υπάρχουν δυνάμεις που αναπολούν την οθωμανική εποχή!»

Ο Ν. Δένδιας επισήμανε, αναφερόμενος στην Τουρκία, ότι η «η νέα τουρκική νέο-ιμπεριαλιστική, νέο-Οθωμανική προσέγγιση, την οποία ονομάζουν “Mavi Vatan”, δηλαδή “Γαλάζια Πατρίδα”, δεν υπήρχε παλαιότερα».

Ο υπουργός Εθνικής Άμυνας Νίκος Δένδιας παραχώρησε συνέντευξη στο αμερικανικό τηλεοπτικό δίκτυο Fox News κατά την πρόσφατη επίσκεψή του στις ΗΠΑ, υπογραμμίζοντας ότι «στην Τουρκία υπάρχουν δυνάμεις που αναπολούν την οθωμανική εποχή», ενώ ανέφερε ότι ο Αμερικανός Πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ μπορεί να «ψιθυρίσει στο αυτί» του Ταγίπ Ερντογάν ότι το Διεθνές Δίκαιο είναι τρόπος ζωής στο σύγχρονο κόσμο.

Μεταξύ άλλων, ο Ν. Δένδιας επισήμανε, αναφερόμενος στην Τουρκία, ότι η «η νέα τουρκική νέο-ιμπεριαλιστική, νέο-Οθωμανική προσέγγιση, την οποία ονομάζουν “Mavi Vatan”, δηλαδή “Γαλάζια Πατρίδα”, δεν υπήρχε παλαιότερα».

«Εμφανίστηκε», είπε, «κάπου στην πρώτη δεκαετία του 21ου αιώνα» και πρόσθεσε: «Είναι μια ξεκάθαρη νέο-ιμπεριαλιστική, νέο-Οθωμανική προσέγγιση, η οποία στην ουσία ισχυρίζεται πως τα μισά νησιά του Αιγαίου ανήκουν στην Τουρκία. Επίσης, μερικές φορές πηγαίνουν και ένα βήμα παραπέρα και ισχυρίζονται πως η Κρήτη, ένα πελώριο νησί με πολύ σημαντική παρουσία του ΝΑΤΟ και μια αμερικάνικη βάση στην Σούδα, θα έπρεπε να ανήκει στην Τουρκία».

«Επομένως, υπάρχουν κάποιοι άνθρωποι στην Τουρκία -και δεν πιστεύω πως αυτό είναι κοινό αίσθημα στην τουρκική κοινωνία- που πιστεύουν πως η Τουρκία πρέπει να δημιουργήσει ξανά την Οθωμανική Αυτοκρατορία, προσαρτώντας περιοχές της Ελλάδας, της Συρίας, του Ιράκ, του Ιράν, τον μισό Καύκασο κλπ. Ελπίζω πως είναι μόνο όνειρα, αλλά όπως και να έχει δημιουργούν προβλήματα στις σχέσεις της Τουρκίας με την Ελλάδα, καθώς και εσωτερικά στο ΝΑΤΟ» ξεκαθάρισε ο υπουργός Εθνικής Άμυνας.

«Το γεγονός του ότι ίσως να υπάρχει σχέση ανάμεσα στον Τούρκο και τον Αμερικανό Πρόεδρο θα έπρεπε να αποτελεί παράγοντα ο οποίος θα το καταστήσει ευκολότερο για τον Αμερικανό Πρόεδρο να “ψιθυρίσει” στο αυτί του κ. Ερντογάν, ότι το Διεθνές Δίκαιο και το Διεθνές Δίκαιο της Θαλάσσης είναι πλέον δεδομένα στο σύγχρονο κόσμο» τόνισε ο κ. Δένδιας.

Επανέλαβε ότι «τα πήγαμε πολύ καλά στην πρώτη θητεία του Προέδρου Τραμπ» και συμπλήρωσε: «Δεν βλέπω το λόγο να μην ελπίζουμε και να πιστεύουμε ότι θα τα πάμε πολύ καλά και στη δεύτερη. Αυτό εξυπηρετεί επίσης τα συμφέροντα των ΗΠΑ. Υποθέτω ότι δε θα ήταν καθόλου καλό για το ΝΑΤΟ και τις ΗΠΑ να ενθαρρύνουν την Τουρκία να δημιουργήσει προβλήματα στην Ανατολική πτέρυγα του ΝΑΤΟ. Λάβετε υπόψη αυτό που συμβαίνει στη Μέση Ανατολή και την Ουκρανία».

Για τη Συρία, υπερθεμάτισε ότι «έχει ακτογραμμή στη Μεσόγειο και είναι γείτονάς μας» ενώ συνέχισε λέγοντας ότι «ο ISIS έχει νικηθεί, αλλά δεν έχει εξαφανιστεί». «Η ιδεολογία πίσω από τον ISIS και τη Μουσουλμανική Αδελφότητα», είπε, «είναι ακόμη εκεί και είναι ισχυρή».

«Οπότε, εάν το αμελήσουμε αυτό, θα έχουμε πρόβλημα στο μέλλον και θα είναι μεγάλης έκτασης. Και οφείλω να πω πως το χειρότερο πράγμα που μπορεί να κάνεις στη ζωή σου είναι να ξεχάσεις τους συμμάχους σου. Εκείνους που πολέμησαν στο πλάι σου την ώρα που το είχες ανάγκη και να στραφείς εναντίον τους ή να τους ξεχάσεις. Μιλώ για τους Κούρδους, οι οποίοι πολεμούσαν τον ISIS για χρόνια. Η Δύση δεν πρέπει να τους ξεχάσει. Ακόμη και αν είναι για τον απλό λόγο ότι μπορεί να τους χρειαστούμε στο μέλλον» υπογράμμισε ο υπουργός Εθνικής Άμυνας.

Ακόμη, ο κ. Δένδιας εξήγησε ότι «η μεγαλύτερη απειλή στην ασφάλεια είναι οι χώρες που δεν συμμορφώνονται με το Διεθνές Δίκαιο και το Διεθνές Δίκαιο της Θάλασσας».

«Χώρες», ανέφερε, «που πιστεύουν πως τα σύνορα είναι κάτι που μπορεί κανείς να το αψηφήσει και ότι οι Διεθνείς Συνθήκες πρέπει να ισχύουν μόνο όταν είναι προς το συμφέρον σου. Αυτή είναι η μεγαλύτερη απειλή για ολόκληρο τον κόσμο, όχι μόνο για την Ελλάδα».

πηγή: kathimerini.gr 

Η δικαιοδοσία της Ε.Ε. επί της ελληνοτουρκικής διαφοράς για την ΑΟΖ: Η Ελλάδα οφείλει να παραπέμψει άμεσα την Ελληνο-Τουρκική διαφορά στο Συμβούλιο Σύνδεσης ΕΟΚ-Τουρκίας

Η Συμφωνία Σύνδεσης ΕΟΚ – Τουρκίας της 12ης Σεπτεμβρίου 1963, στο Άρθρο 25 ρητά ορίζει ότι κάθε συμβαλλόμενο μέρος δύναται να προσφεύγει στο Συμβούλιο Συνδέσεως για οποιαδήποτε διαφορά που αφορά στην εφαρμογή ή την ερμηνεία της Συμφωνίας και ενδιαφέρει την Ευρωπαϊκή Κοινότητα, ένα Κράτος μέλος της Ευρωπαϊκής Κοινότητας ή την Τουρκία...

Γράφουν οι: 

Δρ. Γεώργιος Ανθρακεύς* και,
Γεώργιος Δασκαλούλης**

Ο Θαλάσσιος Χωροταξικός Σχεδιασμός (ΘΧΣ) είναι το πλαίσιο βάσει του οποίου η Ευρωπαϊκή Ένωση (Ε.Ε.), δια της Οδηγίας 2014/89/ΕΕ ρυθμίζει μια σειρά από ζητήματα, όπως είναι, μεταξύ άλλων, οι τομείς που περιλαμβάνονται στο Άρθρο 8 της Οδηγίας, δηλαδή οι εγκαταστάσεις και οι υποδομές για την έρευνα, η εκμετάλλευση και η εξόρυξη πετρελαίου, φυσικού αερίου καθώς και άλλων ενεργειακών πόρων, ορυκτών και αδρανών υλικών, η παραγωγή ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές, καθώς και οι υποθαλάσσιοι αγωγοί και τα καλώδια.

Με άλλα λόγια, ο ΘΧΣ είναι ο τρόπος με τον οποίον η ΕΕ προβαίνει, δια των κρατών μελών της, στην οριοθέτηση της Αποκλειστικής Οικονομικής Ζώνης της, στο πνεύμα δηλαδή της Διεθνούς Σύμβασης για το Δίκαιο της Θάλασσας του 1982, την γνωστή σε όλους μας UNCLOS, την οποία και ενσωμάτωσε στο Κοινοτικό Δίκαιο το 1998.

Πρόσφατα, η ΕΕ προέβη σε μια ανακολουθία: Από την μία αναγνώρισε την διασύνδεση Ελλάδας – Κύπρου – Ισραήλ (Great Sea Interconnector) με υποθαλάσσια καλώδια ως Έργο Κοινού Ενδιαφέροντος, βγάζοντας 800 εκ. από τα ταμεία CEF / ETSF, χωρίς όμως να υπάρχει ολοκληρωμένη έκθεση ΘΧΣ από την Ελλάδα.

Την ίδια στιγμή εκκρεμεί η από 21 Δεκεμβρίου 2023 προσφυγή της Κομισιόν εναντίον της Ελλάδας στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο λόγω της μη υποβολής, από πλευράς Ελλάδας, της απαιτούμενης έκθεσης ΘΧΣ του Άρθρου 14 της Οδηγίας 2014/89/ΕΕ προς την ΕΕ.

Με αφορμή το συμβάν του περασμένου Ιουλίου στην Κάσο, η ΕΕ, δια της επιστολής της αξιωματούχου της κας. Catharina Sikow-Magny, ενημέρωσε την Ελληνική Κυβέρνηση ως προς την πρόθεση της ΕΕ να στηρίξει το project με όλα τα διαθέσιμα διπλωματικά μέσα.

Ωστόσο, το αποτέλεσμα ήταν να προβούν, η Ελλάδα και η Κύπρος, στην απορρόφηση της όποιας μελλοντικής προκύπτουσας ζημίας ως προς την καθυστέρηση της υλοποίησης του έργου, αναλαμβάνοντας το γεωπολιτικό ρίσκο που προκύπτει ως προϊόν της Τουρκικής επιθετικότητας.

Το τρίτο συμβαλλόμενο μέρος του project GSI, δηλαδή το Ισραήλ, από τον Οκτώβρη του 2023 εμπλέκεται, κατά παράβαση της ενδιάμεσης απόφασης του Διεθνούς Δικαστηρίου της Χάγης και με εκδοθέν διεθνές ένταλμα σύλληψης κατά του προέδρου του από το Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο, σε πόλεμο με αβέβαιες συνέπειες ως προς την υλοποίηση του project.

Και ενώ λοιπόν το GSI φαντάζει, δια τους προαναφερθέντες λόγους, αδύνατον να ολοκληρωθεί, εντούτοις η Ελλάδα και η Κύπρος σπεύδουν να επωμιστούν από τώρα την ζημία. Μήπως η Ελλάδα και η Κύπρος μπορούν να αντέξουν επιπλέον δημοσιονομικό εκτροχιασμό; Μήπως θεωρούν ότι οι περιπτώσεις της Τουρκικής αδιαλλαξίας και η πολιτική Νετανιάχου δεν αποτελούν εμπόδια στην υλοποίηση του έργου;

Το ζήτημα της απευθείας παραπομπής της διαφοράς με την Τουρκία σε Ευρωπαϊκό forum

Όπως αναφέρει και το ΥΠΕΞ στην επίσημη ιστοσελίδα του, «η Ελλάδα έχει αποδεχθεί με δήλωσή της την υποχρεωτική δικαιοδοσία του Διεθνούς Δικαστηρίου της Χάγης με τις εξαιρέσεις που ρητά ορίζονται στο κείμενο αυτής». Στην περίπτωση αυτή των εξαιρέσεων πρέπει να συμπεριλαμβάνεται και η δικαιοδοσία του δικαστηρίου της ΕΕ στο Λουξεμβούργο βάσει του άρθρου 25 παρ. 2 της Συμφωνίας Σύνδεσης ΕΟΚ – Τουρκίας της 12^ης Σεπτεμβρίου 1963.

[…] Επιπλέον, η Ελλάδα είναι συμβαλλόμενο μέρος από το 1995 στη Σύμβαση των ΗΕ  για το Δίκαιο της Θάλασσας (UNCLOS 1982), η οποία περιέχει και μηχανισμό επίλυσης διαφορών. Με δήλωσή της το 2015 εξαίρεσε από τη δικαιοδοσία του Δικαστηρίου της Σύμβασης τις οριοθετήσεις θαλασσίων ζωνών, σύμφωνα με το άρθρο 298 αυτής […]».

Η UNCLOS δημοσιεύθηκε στο Φύλλο Κυβερνήσεως των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων (L 179/3 EL) την 23^η Ιουνίου 1998 και δια του τρόπου αυτού κατέστη και ευρωπαϊκό δίκαιο δημιουργώντας ταυτόχρονα και συντρέχουσα αρμοδιότητα της ΕΕ για ζητήματα που εμπίπτουν στην Σύμβαση αυτή. Δημιουργήθηκε έτσι de jure δοτή αποκλειστική αρμοδιότητα του δικαστηρίου της ΕΕ στο Λουξεμβούργο για ζητήματα που εμπεριέχονται ρητώς στην UNCLOS και αποτελούν, από την 23^η Ιουνίου 1998 και ευρωπαϊκό δίκαιο.

Η Ελλάδα υποστηρίζει ότι επιδιώκει, στο πλαίσιο της Χάγης, να επιλύσει τη  – μοναδική – διαφορά που υφίσταται μεταξύ Ελλάδος και Τουρκίας, σύμφωνα με τους κανόνες του διεθνούς δικαίου. Ωστόσο, οφείλει να συμμορφώνεται και με το ευρωπαϊκό δίκαιο, διότι το κοινοτικό κεκτημένο αποτελεί για την ίδια, ως χώρα μέλος της ΕΕ, δεσμευτικό πλαίσιο. Αυτό σημαίνει ότι η Ελλάδα υποχρεούται να εφαρμόζει τους ευρωπαϊκούς κανόνες, αλλά και να αποδέχεται την αρμοδιότητα, τόσο της ΕΕ, όσο και του Δικαστηρίου της ΕΕ.

Στο παρελθόν προτείναμε, με αφορμή ζητήματα που εμπίπτουν της αποκλειστικής αρμοδιότητος της, ΕΕ όπως είναι η αλιεία, να παραπεμφθεί το θέμα της οριοθέτησης της ΑΟΖ στο δικαστήριο της ΕΕ του Λουξεμβούργου, εξετάζοντας πιθανές πλάγιες κατευθύνσεις, δεδομένου ότι η Τουρκία είναι υποψήφια προς ένταξη στην ΕΕ, με την οποία δεσμεύεται αποκλειστικά στα πλαίσια της Συμφωνίας Σύνδεσης Τουρκίας – ΕΟΚ της 12^ης Σεπτεμβρίου 1963.

Καθώς προκύπτει ότι το ζήτημα εμπίπτει της συντρέχουσας αρμοδιότητος Ελλάδος – ΕΕ σύμφωνα με το Άρθρο 4.1, 4.2(γ) και (θ) της Συνθήκης Λειτουργίας της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΣΛΕΕ) περί εδαφικής συνοχής και ενέργειας, καθώς και της Κοινής Πολιτικής Ασφάλειας και Άμυνας που περιλαμβάνεται στις αρμοδιότητες του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου κατά το Άρθρο 32 ή/και του Άρθρου 42 της Συνθήκης της Ευρωπαϊκής Ένωσης, τότε γίνεται σαφές ότι στην περίπτωση που υποτεθεί πως η διαφορά της Ελληνοτουρκικής ΑΟΖ ή, αν προτιμάτε, του Θαλάσσιου Χωροταξικού Σχεδιασμού της Ελλάδος, δύναται να παραπεμφθεί σε Ευρωπαϊκό forum, δηλαδή του δικαστηρίου της ΕΕ στο Λουξεμβούργο, τότε το απαιτούμενο locus standi που απαιτείται δια την παραπομπή της Τουρκίας υφίσταται, όχι μόνον υπέρ της Ελλάδας, αλλά και υπέρ της ΕΕ.

Εντός Ευρωπαϊκού δικαστηρίου

Πώς όμως μπορεί να τεκμηριωθεί, πλην του locus standi, το απαιτούμενο lex fori, ώστε να μπορεί η Ελλάδα ή/και η ΕΕ να παραπέμψουν δεσμευτικά το – μη μέλος της ΕΕ, αλλά υποψήφιο προς ένταξη όπου προκύπτουν υποχρεώσεις τήρησης του κοινοτικού κεκτημένου – κράτος της  Τουρκίας και να διεκδικήσουν τα όποια δικαιώματά τους εντός ενός Ευρωπαϊκού δικαστηρίου;

Η Συμφωνία Σύνδεσης ΕΟΚ – Τουρκίας της 12^ης Σεπτεμβρίου 1963, στο Άρθρο 25 ρητά ορίζει ότι κάθε συμβαλλόμενο μέρος δύναται να προσφεύγει στο Συμβούλιο Συνδέσεως για οποιαδήποτε διαφορά που αφορά στην εφαρμογή ή την ερμηνεία της Συμφωνίας και ενδιαφέρει την Ευρωπαϊκή Κοινότητα, ένα Κράτος μέλος της Ευρωπαϊκής Κοινότητας ή την Τουρκία. […] Το Συμβούλιο Συνδέσεως δύναται να ρυθμίσει τη διαφορά δι’ αποφάσεως. Δύναται επίσης να αποφασίσει να υποβάλει τη διαφορά στο Δικαστήριο των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων, ή σε οποιοδήποτε άλλο υφιστάμενο δικαστικό όργανο.

Το Πρόσθετο Χρηματοδοτικό Πρωτόκολλο της Συμφωνίας Σύνδεσης (ΧΠΣΣ) ΕΟΚ – Τουρκίας που υπεγράφη στις Βρυξέλλες στις 23 Νοεμβρίου 1970 προβλέπει, στο Άρθρο 60(2) ότι  αν δημιουργούνται σοβαρές διαταραχές σε τομέα τής οικονομικής δραστηριότητος της Κοινότητος ή σε ένα ή σε περισσότερα Κράτη μέλη ή τίθεται σε κίνδυνο η εξωτερική οικονομική της σταθερότητα ή αν ανακύπτουν δυσχέρειες, που οδηγούν σε επιδείνωση τής οικονομικής καταστάσεως μιας περιοχής τής Κοινότητος, αυτή δύναται να λάβει ή να εξουσιοδοτήσει το ή τα ενδιαφερόμενα Κράτη μέλη να λάβουν τα αναγκαία μέτρα διασφαλίσεως. Τά μέτρα αυτά καθώς και ο τρόπος εφαρμογής τους κοινοποιούνται αμελλητί στό Συμβούλιο Συνδέσεως.

Στην Απόφαση υπ’αριθμόν 1/95 του Συμβουλίου Συνδέσεως της 22^ης Δεκεμβρίου του 1995, η Τουρκία δεσμεύτηκε ότι αναγνωρίζει το δικαίωμα κράτους μέλους της ΕΕ να παραπέμψει σχετική διαφορά, δηλαδή, διαφορά που επιδεινώνει ή διαταράσσει την οικονομική κατάσταση ή την σταθερότητα ενός Κράτους Μέλους της ΕΕ, σε ειδικό Διαιτητικό Δικαστήριο με έδρα τις Βρυξέλλες, διατυπώνοντας ότι εάν το Συμβούλιο Σύνδεσης αποτύχει στην επίλυση μιας διαφοράς […], εντός έξι μηνών από την ημερομηνία κατά την οποία αυτή η διαδικασία κινήθηκε, κάθε μέρος μπορεί να παραπέμψει τη διαφορά σε διαιτησία σύμφωνα με τις διαδικασίες που ορίζονται στο Άρθρο 62. Η διαιτητική απόφαση είναι δεσμευτική για τα μέρη στη διαφορά. 

Από τα παραπάνω προκύπτει ότι αν η Τουρκία, δια της επιθετικότητας που διακρίνει την πολιτική της σε ζητήματα ΑΟΖ/ΘΧΣ, πλήξει τα οικονομικά συμφέροντα, ήτοι την εύρυθμη λειτουργία της οικονομίας των Κρατών Μελών της ΕΕ και της Κοινής Αγοράς, τότε η διαφορά δύναται να παραπεμφθεί  στο Συμβούλιο της Σύνδεσης.

Συγκεκριμένα, από την συνεκτική λειτουργία των προαναφερθέντων, αν υπάρχει συμφωνία των Μελών του Συμβουλίου Σύνδεσης – ΕΟΚ Τουρκίας τότε η διαφορά παραπέμπεται στο δικαστήριο της ΕΕ του Λουξεμβούργου, ενώ αν δεν υπάρχει συμφωνία τότε, με την πάροδο εξαμήνου, η διαφορά παραπέμπεται στο Διαιτητικό Δικαστήριο των  Άρθρων 61 και 62 της Decision 1/95 του Συμβουλίου Σύνδεσης στις Βρυξέλλες (ΔΔΒ) (το οποίο ενδέχεται, αν αυτό συμφωνηθεί, να επαναφέρει το ζήτημα ενώπιον του ΔΕΕ σύμφωνα με του Άρθρο 62(4) της Απόφασης 1/95).

Από τις πρόσφατες δηλώσεις του Τούρκου ΥΠΑΜ, προβλέπεται ότι μοναδική απάντηση της Τουρκίας στο θέμα της άσκησης, από πλευράς Ελλάδας – ΕΕ των οικονομικών δικαιωμάτων τους που απορρέουν από το ΘΧΣ και την UNCLOS είναι το Πρωτόκολλο της Βέρνης του 1976.

Επειδή η ΑΟΖ/ΘΧΣ είναι μια αμιγώς οικονομική – λειτουργική θαλάσσια ζώνη που εμπεριέχει ζητήματα αλιευτικών, υποθαλάσσιων, ενεργειακών και λοιπών οικονομικών πόρων, εμπίπτει αυτοδίκαια στο πεδίο εφαρμογής της Συμφωνίας Σύνδεσης  ΕΟΚ – Τουρκίας 1963 και της Τελωνειακής Ένωσης  ΕΟΚ – Τουρκίας του 1995. Επομένως, το πρωτόκολλο της Βέρνης του 1976 είναι τυπικά και ουσιαστικά έωλο, αφού αντιβαίνει στις, δεσμευτικές για την Τουρκία, Συμφωνία Σύνδεσης ΕΟΚ – Τουρκίας του 1963, στο ΧΠΣΣ και στο Πρωτόκολλο της Τελωνειακής Ένωσης ΕΟΚ και Τουρκίας του 1995.

Πρόταση

Αντί να αφήνει τον χρόνο να κυλά σε βάρος της, επωμιζόμενη καθημερινά την ζημία που προκύπτει από την μη υποβολή της Έκθεσης Θαλασσίου Χωροταξικού Σχεδιασμού και το κόστος του γεωπολιτικού ρίσκου καθυστέρησης του GSI,  η Ελλάδα οφείλει να παραπέμψει άμεσα την Ελληνο -Τουρκική διαφορά στο Συμβούλιο Σύνδεσης ΕΟΚ – Τουρκίας.

Το νομικό αποτέλεσμα θα είναι η παραπομπή του ζητήματος στο Δικαστήριο της ΕΕ στο Λουξεμβούργο, είτε στο Διαιτητικό Δικαστήριο στις Βρυξέλλες και η δεσμευτική για την Τουρκία απόφαση.

Σε περίπτωση που τα αρμόδια Δικαστήρια της ΕΕ (ΔΕΕ ή ΔΔΒ) αποφανθούν υπέρ της Ελλάδος, τότε αυτό θα σημαίνει την de facto αλλά και de jure αναγνώριση των Ελληνικών δικαιωμάτων που απορρέουν από την Σύμβαση για το Δίκαιο της Θάλασσας του 1982 (UNCLOS) και τον Θαλάσσιο Χωροταξικό Σχεδιασμό της ΕΕ στο Αιγαίο, σε βάρος της Τουρκίας.

πηγή: hellasjournal.com

* Δρ. Γεώργιος Ανθρακεύς
Διδάκτωρ Νομικής Πανεπιστημίου του Αμβούργου, Μεταδιδακτορικός Ερευνητής Οικονομικού Πανεπιστημίου Αθηνών
** Γεώργιος Δασκαλούλης, LL.B. (Hons)
LL.B. (Hons), LL.M. (ΗΒ) Licenciado em Direito, Mestre em Direito (Πορτογαλία), Ισοτιμία Νομικής (ΑΠΘ)

 πηγή: hellasjournal.com