Με ψήφους 72-10 απορρίφθηκε η προσφυγή που είχε καταθέσει η EPPO επιμένοντας ότι πρέπει να δοθεί πενταετής θητεία ανανέωσης σε τρεις εισαγγελείς που υπηρετούν στο ελληνικό κλιμάκιο της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας.
Η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία ζητούσε να παραμείνουν οι ίδιοι τρεις εισαγγελείς για λόγους συνέχειας και ανεξαρτησίας των ερευνών, ενώ στην Ελλάδα υπήρξε συζήτηση για το ποιος έχει τελικά τον τελευταίο λόγο — η EPPO ή ο Άρειος Πάγος.
Απορρίφθηκε από την Διοικητική Ολομέλεια του Αρείου Πάγου, κεκλεισμένων των θυρών ως απαράδεκτη με 72 ψήφους υπέρ και 10 κατά, η προσφυγή της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας (EPPO), επικεφαλής της οποίας είναι η γενική Ευρωπαία Εισαγγελέας Λάουρα Κοβέσι, με την οποία ζητούσε να ακυρωθεί η απόφαση του 11μελους Ανωτάτου Δικαστικού Συμβουλίου Πολιτικής και Ποινικής Δικαιοσύνης με την οποία παρατάθηκε για μια διετία η θητεία των τριών Ελλήνων εντεταλμένων ευρωεισαγγελέων Πόπης Παπανδρέου, Χαρίκλειας Θάνου και Διονυσίου Μουζάκη, μη λαμβάνοντας υπόψη την απόφαση του Κολεγίου της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας, που ανανέωσε την θητεία τους για μία πενταετία.
Ειδικότερα, η προσφυγή της EPPO απορρίφθηκε με το σκεπτικό ότι η ελληνική νομοθεσία για θέματα υπηρεσιακής κατάστασης δικαστικών λειτουργών προβλέπει ότι μόνο οι ίδιοι οι δικαστές και εισαγγελείς μπορούν να προσφύγουν στην Ολομέλεια του Αρείου Πάγου και υπό την προϋπόθεση ότι έχουν λάβει τουλάχιστον δύο ψήφους (μειοψηφία) στο Ανώτατο Δικαστικό Συμβούλιο, ενώ στην προκειμένη περίπτωση η απόφαση ήταν ομόφωνη.
Κατόπιν αυτού, η προσφυγή της EPPO κρίθηκε ότι δεν ήταν παρεδεκτή, δηλαδή δεν είχε το δικαίωμα να προσφύγει για λογαριασμό των τριών ευρωεισαγγελέων.
Στην Ολομέλεια τις απόψεις της EPPO ανέπτυξε ο καθηγητής συνταγματικού Δικαίου, Σπύρος Βλαχόπουλος, εστιάζοντας στην υπεροχή του ενωσιακού δικαίου, στο γεγονός ότι η ανανέωση για πέντε χρόνια είχε αποφασιστεί για όλους τους ευρωπαίους εισαγγελείς από το κολλέγιο στο Λουξεμβούργο και ότι δεν μπορεί η κάθε χώρα να ανανεώνει κατά το δοκούν, κάτι που θα έθετε σε κίνδυνο την ενότητα της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας.
Επίσης, ο κ. Βλαχόπουλος υποστήριξε ότι η Ολομέλεια του Αρείου Πάγου οφείλει να αποστείλει προδικαστικό ερώτημα στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο, άποψη που υποστηρίχθηκε από την μειοψηφία της Ολομελείας τόσο ως προς το αν είχε δικαίωμα η Λάουρα Κοβέσι να προσφύγει όσο και για το ποιός έχει την αρμοδιότητα της ανανέωσης της θητείας των ευρωεισαγγελέων.
Τι ζητούσε η EPPO από τον Άρείο Πάγο
Η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία (European Public Prosecutor's Office - EPPO) ζητούσε από τον Άρειο Πάγο, μέσω της επικεφαλής της Λάουρα Κοβέσι ουσιαστικά το εξής:
Να ανανεωθεί η θητεία των τριών Ελλήνων εντεταλμένων Ευρωπαίων εισαγγελέων που υπηρετούν στην Ελλάδα, χωρίς να ανοίξει νέα διαδικασία επιλογής ή αντικατάστασής τους.
Οι τρεις εισαγγελείς είναι:
- Πόπη Παπανδρέου
- Χαρίκλεια Θάνου
- Διονύσης Μουζάκης
Τι υποστήριζε η EPPO
Η πλευρά της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας υποστήριζε ότι:
- Οι συγκεκριμένοι εισαγγελείς χειρίζονται ήδη μεγάλες ανοιχτές υποθέσεις ευρωπαϊκού ενδιαφέροντος, μεταξύ αυτών και την υπόθεση του ΟΠΕΚΕΠΕ σχετικά με παράνομες αγροτικές επιδοτήσεις.
- Η αντικατάστασή τους ή νέα διαδικασία επιλογής θα μπορούσε να διακόψει ή να επηρεάσει κρίσιμες έρευνες, κάτι που η EPPO θεωρεί ζήτημα θεσμικής ανεξαρτησίας.
- Η Laura Codruța Kövesi φέρεται να είχε ζητήσει από τον εισαγγελέα του Αρείου Πάγου να γίνει παράταση/ανανέωση της απόσπασης των ίδιων προσώπων, στηρίζοντας τη συνέχεια του έργου τους.
Πού υπήρξε η σύγκρουση
Το βασικό νομικό και θεσμικό ζήτημα ήταν:
- Η ελληνική νομοθεσία (Ν. 4786/2021) προβλέπει ότι για την παράταση της θητείας αρμόδιο είναι το Ανώτατο Δικαστικό Συμβούλιο του Αρείου Πάγου.
- Η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία υποστήριζε ότι, λόγω της ευρωπαϊκής φύσης του θεσμού και της ανάγκης ανεξαρτησίας, η ανανέωση έπρεπε ουσιαστικά να γίνει σύμφωνα με τη δική της εισήγηση.
Υπήρξε μάλιστα δημόσια προειδοποίηση ότι αν δεν ανανεώνονταν οι θητείες, το θέμα θα μπορούσε να οδηγηθεί ακόμη και στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο.