Ε.Ε.-Καναδάς / Φίλοι με προνόμια: Εξήγηση της συνδεδεμένης ιδιότητας μέλους στην ΕΕ (ανάλυση του Politico)

Η προσφορά της φον ντερ Λάιεν να καταστήσει τον Καναδά συνδεδεμένο μέλος της ΕΕ είναι πρωτοφανής. Θα μπορούσε να λειτουργήσει;

    Αυτή η συνθήκη θα μπορούσε να δανειστεί την κεντρική συμφωνία του Ευρωπαϊκoύ Οικονομικού Χώρου - ΕΟΧ: πρόσβαση σε επιλεγμένα μέρη της ενιαίας αγοράς με αντάλλαγμα την υιοθέτηση και την επιβολή κοινών κανόνων, την αποδοχή μηχανισμών επιτήρησης και επίλυσης διαφορών, την οικονομική συνεισφορά σε ορισμένα κοινά προγράμματα και την παροχή εγγυήσεων στην ΕΕ σχετικά με την εφαρμογή.

Η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, εξέπληξε τις Βρυξέλλες και τον κόσμο κατά τη διάρκεια της ομιλίας της για την Κατάσταση της Ένωσης το 2026, αφήνοντας να εννοηθεί ότι θέλει να δει τον Καναδά ως συνδεδεμένο μέλος της ΕΕ.

Η πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου Ρομπέρτα Μέτσολα, μέλος του κεντροδεξιού κόμματος της φον ντερ Λάιεν από τη Μάλτα, τάχθηκε υπέρ της ιδέας. Υποστήριξε ότι η Αυστραλία και η Νέα Ζηλανδία - οι οποίες, όπως η Μάλτα και ο Καναδάς, είναι χώρες της Κοινοπολιτείας - θα μπορούσαν επίσης να είναι υποψήφιες για την κατηγορία των συνδεδεμένων μελών της ΕΕ, η οποία δεν έχει ακόμη οριστεί.

Ενώ είναι δυνητικά ελκυστική, η ιδέα δεν είναι ούτε απλή ούτε καλά κατανοητή εκτός των κύκλων πολιτικής της ΕΕ. Προς το παρόν, είναι μόνο ένα πολιτικό σύνθημα.

Το πλησιέστερο υπάρχον μοντέλο είναι ο Ευρωπαϊκός Οικονομικός Χώρος, στον οποίο συμμετέχουν η Νορβηγία, η Ισλανδία και το μικροσκοπικό Λιχτενστάιν, ως τρόπος πρόσβασης στην ενιαία αγορά και τον κανονιστικό χώρο της Ευρώπης.

Εδώ, το POLITICO εξηγεί γιατί είναι τόσο δύσκολο να πλησιάσει κανείς στην ένταξη στην ΕΕ, και ποια δικαιώματα και υποχρεώσεις θα απέρρεαν από οποιαδήποτε χώρα που επιδιώκει ένα τόσο στενό σύνολο δεσμών:

Τι θα σήμαινε η συνδεδεμένη ένταξη στην ΕΕ;

Η πρόταση της Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν γίνεται καλύτερα κατανοητή ως πρόσκληση για τον σχεδιασμό μιας νέας ρύθμισης για βαθύτερες σχέσεις μεταξύ της ΕΕ και των έμπιστων εταίρων της.

Κάτι βαθύτερο από μια συμφωνία ελεύθερων συναλλαγών, λιγότερο πολιτικά απαιτητικό από την πλήρη ένταξη στην ΕΕ και ενδεχομένως αρκετά ευρύ ώστε να καλύπτει το εμπόριο, την άμυνα, την ενέργεια, την τεχνητή νοημοσύνη, την έρευνα και την εκπαίδευση.

Αυτό πιθανότατα θα απαιτήσει χρόνια συζητήσεων — ορισμένες υποψήφιες χώρες της ΕΕ, όπως η Τουρκία, διαπραγματεύονται εδώ και δεκαετίες χωρίς να πλησιάζουν την ένταξη.

Η φράση «συνδεδεμένο μέλος» ακούγεται σαν ένα καθιερωμένο σκαλί στην κλίμακα των μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης: Δεν είναι. Είναι μια πολιτική έννοια χωρίς νομική υπόσταση, προς το παρόν.

Ωστόσο, η ιδέα έχει αποκτήσει πολιτικό έδαφος την τελευταία δεκαετία, καθώς η Βρετανία προσπάθησε να επαναπροσδιορίσει τη σχέση της με την ΕΕ, ψηφίζοντας τελικά υπέρ της αποχώρησής της από την Ένωση, και καθώς οι ηγέτες συζήτησαν τρόπους για να φέρουν την Ουκρανία πιο κοντά στην ΕΕ μετά τις ρωσικές εισβολές το 2014 και το 2022.

Τι είναι ο Ευρωπαϊκός Οικονομικός Χώρος - ΕΟΧ;

Το πλησιέστερο υπάρχον μοντέλο στην συνδεδεμένη ιδιότητα μέλους είναι ο Ευρωπαϊκός Οικονομικός Χώρος .

Ο ΕΟΧ συνδέει τις 27 χώρες της ΕΕ με τρία μέλη της Ευρωπαϊκής Ζώνης Ελεύθερων Συναλλαγών: την Ισλανδία, το Λιχτενστάιν και τη Νορβηγία.

Δίνει στις τρεις αυτές χώρες πρόσβαση στην ενιαία αγορά της ΕΕ, η οποία βασίζεται στην ελεύθερη κυκλοφορία αγαθών, υπηρεσιών, κεφαλαίων και ατόμων εντός των συνόρων του μπλοκ. Καλύπτει επίσης τομείς όπως ο ανταγωνισμός, οι κρατικές επιδοτήσεις, η προστασία των καταναλωτών, οι περιβαλλοντικοί κανόνες, το εταιρικό δίκαιο, η εκπαίδευση και η έρευνα.

Πώς διαφέρει αυτό από μια εμπορική συμφωνία;

Ο πυρήνας της ένταξης στην ΕΕ είναι η δέσμευση στον κοινό κανονιστικό της χώρο.

Εάν η ΕΕ υιοθετήσει έναν νέο κανόνα για τη διαχείριση ψηφιακών υπηρεσιών ή τον περιορισμό ενός χρηματοπιστωτικού προϊόντος, μια χώρα του ΕΟΧ θα πρέπει στη συνέχεια να εφαρμόσει τον κανόνα ή μια εκδοχή του στο δικό της νομικό σύστημα για να παραμείνει συμμορφούμενη με τον ΕΟΧ.

Υπάρχουν διάφοροι τρόποι με τους οποίους μπορεί να συμβεί αυτό. Οι κανονισμοί της ΕΕ εφαρμόζονται γενικά άμεσα, ενώ οι οδηγίες καθορίζουν ένα αποτέλεσμα και αφήνουν στις εθνικές αρχές μεγαλύτερη διακριτική ευχέρεια ως προς τον τρόπο επίτευξής του.

Πόσο καιρό θα μπορούσε να πάρει;

Δεν υπάρχει προηγούμενο, οπότε είναι δύσκολο να το πούμε με σιγουριά.

Οι χώρες που εντάσσονται στην ΕΕ χρειάζονται κατά μέσο όρο εννέα χρόνια για να ολοκληρώσουν τις απαιτήσεις. Η Τουρκία ξεκίνησε τη διαδικασία το 1987 και σημείωσε μικρή πρόοδο σε δύο δεκαετίες πριν η προσπάθεια εγκαταλειφθεί ανεπίσημα.

Χρειάστηκαν στο Ηνωμένο Βασίλειο περισσότερα από τέσσερα χρόνια για να αποχωρήσει από την ένωση και να επισημοποιήσει τη νέα εμπορική του συμφωνία.

Τα μέλη του ΕΟΠ χρειάστηκαν περίπου τέσσερα χρόνια για να φτάσουν την ιδέα τους από τη σύλληψη έως την υλοποίησή της.

Εγγεγραμμένοι με οφέλη

Το όφελος είναι η πρόσβαση σε 450 εκατομμύρια καταναλωτές (ή σχεδόν 500 εκατομμύρια αν ο Καναδάς εντασσόταν στο σύστημα)· το κόστος είναι η απώλεια της ελευθερίας ρύθμισης σύμφωνα με τις εθνικές προτιμήσεις.

Οι χώρες εκτός ΕΕ σε αυτό το σύστημα είναι, στην πραγματικότητα, φορείς λήψης κανόνων και όχι φορείς διαμόρφωσης κανόνων.

Δεν πρόκειται για πλήρη αποκλεισμό. Αξιωματούχοι από τη Νορβηγία, την Ισλανδία και το Λιχτενστάιν μπορούν να συμμετέχουν στις ομάδες εμπειρογνωμόνων της ΕΕ και να σχολιάζουν κατά την προετοιμασία της νομοθεσίας. Αλλά αυτή δεν είναι Eurovision: Οι αξιωματούχοι από τρίτες χώρες δεν έχουν επίσημη επιρροή ή ψήφο στη διαδικασία λήψης αποφάσεων.

Η ένταξη στον ΕΟΧ δεν σημαίνει επίσης ένταξη σε κάθε μέρος της ΕΕ — τα μέλη διατηρούν ουσιαστική αυτονομία. Η ρύθμιση εξαιρεί την τελωνειακή ένωση της ΕΕ, την κοινή εμπορική πολιτική, την κοινή γεωργική και αλιευτική πολιτική, το μεγαλύτερο μέρος της συνεργασίας στους τομείς της δικαιοσύνης και των εσωτερικών υποθέσεων, την εξωτερική πολιτική και την πολιτική ασφάλειας, τη φορολογία και το ευρώ.

Ποια είναι η σχέση που έχει τώρα το Ηνωμένο Βασίλειο με την ΕΕ;

Το Ηνωμένο Βασίλειο είναι τρίτη χώρα εκτός της ενιαίας αγοράς και της τελωνειακής ένωσης της ΕΕ.

Στο πλαίσιο αυτό, η Μεγάλη Βρετανία (Αγγλία, Σκωτία και Ουαλία) έχει κανονιστική ανεξαρτησία, ενώ η Βόρεια Ιρλανδία διατηρεί μερική ευθυγράμμιση με την ενιαία αγορά.

Η Συμφωνία Εμπορίου και Συνεργασίας του Ηνωμένου Βασιλείου παρέχει εμπορικές συναλλαγές χωρίς δασμούς και ποσοστώσεις σε επιλέξιμα αγαθά μεταξύ του Ηνωμένου Βασιλείου και της ΕΕ, υπό την προϋπόθεση ότι τα εν λόγω αγαθά πληρούν τις απαιτήσεις των κανόνων καταγωγής. Δεν αναδημιουργεί εμπόριο χωρίς τριβές.

Οι επιχειρήσεις αντιμετωπίζουν απαιτήσεις τελωνειακών διασαφήσεων, συνοριακών ελέγχων και πιστοποίησης προϊόντων. Η συμφωνία προσφέρει περιορισμένη συνεργασία στις υπηρεσίες και το ψηφιακό εμπόριο, αντί για την ευρεία πρόσβαση στην αγορά που απολαμβάνουν τα μέλη του Ευρωπαϊκού Οικονομικού Χώρου.

Η Βόρεια Ιρλανδία κατέχει μια ιδιαίτερη θέση. Σύμφωνα με το Πλαίσιο του Ουίνδσορ , παραμένει ευθυγραμμισμένη με ένα περιορισμένο σύνολο κανόνων της ΕΕ που καλύπτουν εμπορεύματα, τελωνεία, αγροδιατροφικά προϊόντα, φάρμακα και συναφείς τομείς. Αυτό συμβαίνει επειδή η Βόρεια Ιρλανδία μοιράζεται χερσαία σύνορα με τη Δημοκρατία της Ιρλανδίας.

Τι θα μπορούσαν να περιμένουν ο Καναδάς και η Αυστραλία εάν προχωρήσει η διαδικασία της συνδεδεμένης ένταξης;

Η Οτάβα ή η Καμπέρα θα χρειάζονταν μια συνθήκη προσαρμοσμένη στη γεωγραφία, την οικονομική δομή και τις πολιτικές τους προτεραιότητες.

Αυτή η συνθήκη θα μπορούσε να δανειστεί την κεντρική συμφωνία του ΕΟΧ: πρόσβαση σε επιλεγμένα μέρη της ενιαίας αγοράς με αντάλλαγμα την υιοθέτηση και την επιβολή κοινών κανόνων, την αποδοχή μηχανισμών επιτήρησης και επίλυσης διαφορών, την οικονομική συνεισφορά σε ορισμένα κοινά προγράμματα και την παροχή εγγυήσεων στην ΕΕ σχετικά με την εφαρμογή.

Θα μπορούσε επίσης να είναι πιο περιορισμένο. Η λίστα με τα κύρια ενδιαφέροντα του Μαρκ Κάρνεϊ, σε ομιλία του στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο την Πέμπτη, προτείνει τη συμμετοχή σε τομείς στην ενιαία αγορά της ΕΕ, αντί για τη χονδρική. Για παράδειγμα: ενεργειακή πολιτική, αμυντικές προμήθειες, τεχνητή νοημοσύνη, διάστημα, ψηφιακό εμπόριο και το σύστημα ανταλλαγών εκπαίδευσης Erasmus+.

Ποιες μελλοντικές οδοί έχει η ΕΕ για τον ορισμό της συνδεδεμένης ιδιότητας μέλους;

Οι Συνθήκες της ΕΕ της επιτρέπουν ήδη να συνάπτει συμφωνίες σύνδεσης με τρίτες χώρες που περιλαμβάνουν αμοιβαία δικαιώματα, κοινή δράση και ειδικές διαδικασίες. Το άρθρο 217 της Συνθήκης για τη λειτουργία της ΕΕ παρέχει τη νομική βάση για αυτό το είδος εξατομικευμένης σχέσης.

Ποιο είναι το πιθανό πολιτικό κόστος της συνδεδεμένης ένταξης στην ΕΕ;

Εκτός από τυχόν εγχώριες αντιδράσεις από ομάδες συμφερόντων ή ψηφοφόρους που είναι καχύποπτοι απέναντι σε διεθνείς οργανισμούς, επαχθείς κανονισμούς και ελεύθερο εμπόριο — υπάρχει πάντα ο κίνδυνος επιβολής πολιτικών κυρώσεων από υπερδυνάμεις που είναι επιφυλακτικές απέναντι στην εμπορική και κανονιστική εμβέλεια της ΕΕ.

Η παρούσα μελέτη περίπτωσης αφορά την απειλή του Προέδρου των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ να επιβάλει νέα εμπορικά εμπόδια στην ΕΕ και τον Καναδά εάν οι δύο χώρες προσεγγίσουν περισσότερο. Ο Τραμπ προειδοποίησε για αυτό που θεωρεί «εχθρική πράξη».

πηγή: Politico

H συνέντευξη Τύπου Καναδά-ΕΕ σχετικά με την πρόταση για συνδεδεμένη χώρα, τις εμπορικές συμφωνίες με τους Μαρκ Κάρνεϊ και Ρομπέρτα Μέτσολα

επιμέλεια: Σπύρος Γκανής

Η Πρόεδρος της Ε.Ε. Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, εκφωνεί ομιλία για την Κατάσταση της Ένωσης - Συνεργασία με τον Καναδά

Η Πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, εκφωνεί την ομιλία της για την Κατάσταση της Ευρωπαϊκής Ένωσης στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο στο Στρασβούργο της Γαλλίας, στις 16 Σεπτεμβρίου 2026.

    Η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, ζήτησε την Τετάρτη τη σύσταση νέου Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Ασφαλείας και στενότερες σχέσεις με τον Καναδά, ορίζοντας σχέδια για την ενίσχυση της ασφάλειας της ΕΕ, την υποστήριξη της Ουκρανίας κατά τη διάρκεια του χειμώνα και τη μείωση της εξάρτησής της από άλλες χώρες για το εμπόριο, την τεχνολογία και τα κρίσιμα υλικά.

Η Ευρώπη βρισκόταν αντιμέτωπη με «έναν ανοιχτά εχθρικό κόσμο», δήλωσε η von der Leyen στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο στο Στρασβούργο στην ετήσια ομιλία της για την Κατάσταση της Ευρωπαϊκής Ένωσης .

«Ένας εδαφικός επιθετικός πόλεμος μαίνεται στην ήπειρό μας. Άλλοι έχουν ξεσπάσει σε κοντινή απόσταση. Μια μάχη για βιομηχανικές ικανότητες διαμορφώνει τον παγκόσμιο ανταγωνισμό. Και μια μάχη αφηγήσεων επιδιώκει να αποδυναμώσει την εμπιστοσύνη στην Ευρώπη», είπε.

«Η μοίρα της Ευρώπης πρέπει να παραμείνει στα χέρια των Ευρωπαίων».

Ένα Ευρωπαϊκό Συμβούλιο Ασφαλείας

Ένα προτεινόμενο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο Ασφαλείας θα συγκέντρωνε την ΕΕ και εταίρους, συμπεριλαμβανομένων της Βρετανίας, του Καναδά , της Νορβηγίας και της Ουκρανίας. Η φον ντερ Λάιεν ζήτησε επίσης ένα σύστημα έκτακτης ανάγκης που θα επιτρέπει σε οποιαδήποτε χώρα της ΕΕ να ξεκινά συνομιλίες για μια κοινή αντίδραση σε απειλές όπως η δολιοφθορά και οι κυβερνοεπιθέσεις.

«Η Ευρώπη χρειάζεται το δικό της εγχειρίδιο αντιμετώπισης των υβριδικών περιστατικών. Χρειαζόμαστε επειγόντως συναίνεση για το πώς θα αντιδράσουμε σε ορισμένα περιστατικά», είπε.

Σύμφωνα με το προτεινόμενο σύστημα, όλες οι χώρες της ΕΕ θα συναντώνται όταν ένα μέλος το ενεργοποιεί «για να συντονίσουν μια ευρωπαϊκή απάντηση, να αποτρέψουν περαιτέρω κλιμάκωση και να μετριάσουν τις επιπτώσεις».

Η υποστήριξη προς την Ουκρανία θα αυξηθεί επίσης τον ερχόμενο χειμώνα, με ανθρωπιστική βοήθεια και βοήθεια για την ηλεκτροδότηση, τη θέρμανση και την αεράμυνα.

Οι αμερικανικοί πύραυλοι αναχαίτισης Patriot ήταν επειγόντως απαραίτητοι, αλλά η Ευρώπη έπρεπε επίσης να μειώσει την εξάρτησή της από έναν μόνο προμηθευτή αναπτύσσοντας ένα οικονομικά προσιτό, αρθρωτό σύστημα αντιπυραυλικής άμυνας με την Ουκρανία, δήλωσε η von der Leyen.

Συνεργασία με τον Καναδά

Ο Καναδός πρωθυπουργός Μαρκ Κάρνεϊ παρευρέθηκε στην ομιλία ως ειδικός προσκεκλημένος, καθώς η φον ντερ Λάιεν πρότεινε το άνοιγμα της ΕΕ σε ένα νέο είδος σχέσης με τον Καναδά.

Ο Καναδάς θα μπορούσε να γίνει το πρώτο συνδεδεμένο μέλος του μπλοκ – ένα καθεστώς που δεν υπάρχει επί του παρόντος βάσει των συνθηκών της ΕΕ. Ο Κάρνεϊ έχει δηλώσει ότι ο Καναδάς επιδιώκει μια «μοναδική συμμαχία» με την ΕΕ, αλλά όχι την ένταξη.

Οι δύο πλευρές θα συνεργαστούν στενότερα στους τομείς της μεταποίησης , της τεχνολογίας, της άμυνας, των κρίσιμων ορυκτών και της ενέργειας, με σχέδια για μια τεχνολογική συμμαχία και μεγαλύτερη ολοκλήρωση των αμυντικών τους βιομηχανιών. Η Αρκτική θα γίνει επίσης ένα σημαντικό κοινό έργο.

«Βλέπουμε τον κόσμο με τα ίδια μάτια: από την Τεχνητή Νοημοσύνη μέχρι την κλιματική αλλαγή, από την Αρκτική μέχρι τη γεωπολιτική», δήλωσε η von der Leyen.

«Και έχουμε σταθεί ενωμένοι: στην Ουκρανία, στην άμυνα, στις πρώτες ύλες και στις αλυσίδες εφοδιασμού. Αλλά πάνω απ' όλα... η Ευρώπη και ο Καναδάς πιστεύουν στη δημοκρατία».

Κίνα, κλίμα και τεχνητή νοημοσύνη

Το εμπόριο με την Κίνα ήταν ένας άλλος στόχος, με την Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν να περιγράφει το έλλειμμα αγαθών της ΕΕ, ύψους 1 δισεκατομμυρίου ευρώ την ημέρα πέρυσι, ως μη βιώσιμο. Το μπλοκ θα χρησιμοποιήσει όλα τα διαθέσιμα εργαλεία για να εξισορροπήσει τη σχέση.

Η εξάρτηση της Ευρώπης από την Κίνα για κρίσιμα ορυκτά, συμπεριλαμβανομένων των σπάνιων γαιών, θα αντιμετωπιστεί επίσης μέσω μιας νέας ευρωπαϊκής εταιρείας που θα βοηθήσει την ΕΕ να αποκτήσει και να αποθηκεύσει τα υλικά που χρειάζεται.

Η κλιματική αλλαγή ήταν μια άλλη προτεραιότητα μετά από ένα καλοκαίρι ξηρασίας, πυρκαγιών και καύσωνα. Μια νέα συμμαχία ασφάλισης για το κλίμα θα στοχεύει στην αύξηση της κάλυψης για ακραίες καιρικές συνθήκες, καθώς μόνο περίπου το 25% καλύπτεται επί του παρόντος από ιδιωτική ασφάλιση στην Ευρώπη.

«Πολύ συχνά, οι εθνικοί προϋπολογισμοί γίνονται ο ασφαλιστής έσχατης ανάγκης. Πρέπει να αναλάβουμε δράση για να κλείσουμε αυτό το κενό», δήλωσε η φον ντερ Λάιεν.

Η τεχνητή νοημοσύνη θα αποτελέσει επίσης μέρος της ατζέντας της ΕΕ, με κορυφαία εργαστήρια τεχνητής νοημοσύνης να προσκαλούνται σε ομιλίες σχετικά με τους κινδύνους που θέτει η τεχνολογία.

Η φον ντερ Λάιεν πρότεινε επίσης την απαγόρευση χρήσης των μέσων κοινωνικής δικτύωσης, των διαδικτυακών παιχνιδιών και των chatbot για παιδιά κάτω των 13 ετών, με εποπτευόμενους λογαριασμούς για άτομα ηλικίας 13-15 ετών.

διεθνή ΜΜΕ

επιμέλεια: Σπύρος Γκανής

Η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν δήλωσε στους ηγέτες της ΕΕ ότι είναι η κατάλληλη στιγμή να εξεταστεί μια εντολή για συνομιλίες με τη Ρωσία

Στη συνάντηση υψηλού επιπέδου των ηγετών της ΕΕ, ο Αντόνιο Κόστα τόνισε ότι δεν είχε ξεκινήσει επίσημες διαπραγματεύσεις, αλλά απλώς άνοιξε μια διπλωματική γραμμή, σύμφωνα με το θεσμικό πλαίσιο της ΕΕ.

Νωρίτερα αυτή την εβδομάδα, αποκαλύφθηκε ότι ο Αντόνιο Κόστα είχε δώσει εντολή στον αρχηγό του προσωπικού του να ξεκινήσει μια διπλωματική οδό με το Κρεμλίνο, απευθυνόμενος σε έναν ανώτερο βοηθό του Ρώσου προέδρου Βλαντιμίρ Πούτιν, ο οποίος θεωρείται ότι είναι ο Γιούρι Ουσακόφ.

Η Πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν δήλωσε στους ηγέτες της ΕΕ ότι είναι καιρός να είναι προετοιμασμένοι και να εξετάσουν μια εντολή της ΕΕ για διαπραγματεύσεις με τη Ρωσία για την Ουκρανία, καθώς η αμφιλεγόμενη προσέγγιση του Κρεμλίνου από τον Κόστα προκαλεί αντιδράσεις.

Η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, δήλωσε ότι τώρα είναι η κατάλληλη στιγμή να είμαστε προετοιμασμένοι και να εξετάσουμε μια εντολή για διαπραγμάτευση με τη Ρωσία, μιλώντας σε συνάντηση κεκλεισμένων των θυρών με τους ηγέτες της ΕΕ την Πέμπτη.

Η επικεφαλής της Επιτροπής δήλωσε ότι η ΕΕ θα πρέπει να αρχίσει να εξετάζει μια διαπραγματευτική εντολή για τις ειρηνευτικές συνομιλίες για την Ουκρανία, τονίζοντας παράλληλα ότι το Κίεβο πρέπει να παραμείνει στο τιμόνι της διπλωματικής διαδικασίας, όπως επιβεβαιώνει το Euronews.

Είπε επίσης στους ηγέτες ότι οι κυρώσεις λειτουργούν, επισημαίνοντας μια σειρά οικονομικών δεικτών που δείχνουν ότι η ρωσική οικονομία εξαντλείται και ο πληθωρισμός αυξάνεται.

Η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν δήλωσε επίσης στους ηγέτες ότι πιστεύει ότι η πορεία του πολέμου στρέφεται υπέρ της Ουκρανίας, προσθέτοντας ότι η αλλαγή στη δυναμική στο πεδίο της μάχης είναι αξιοσημείωτη.

Τα σχόλιά της έγιναν κατά τη διάρκεια ιδιωτικής συνάντησης των ηγετών της ΕΕ με τον Πρόεδρο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Αντόνιο Κόστα, ο οποίος συντονίζει τα 27 κράτη μέλη.

Νωρίτερα αυτή την εβδομάδα, αποκαλύφθηκε ότι ο Αντόνιο Κόστα είχε δώσει εντολή στον αρχηγό του προσωπικού του να ξεκινήσει μια διπλωματική οδό με το Κρεμλίνο, απευθυνόμενος σε έναν ανώτερο βοηθό του Ρώσου προέδρου Βλαντιμίρ Πούτιν, ο οποίος θεωρείται ότι είναι ο Γιούρι Ουσακόφ.

Η επικεφαλής της Επιτροπής ενημερώθηκε από τον Κόστα πριν από την πραγματοποίηση της κλήσης. Ωστόσο, μόνο μια μικρή ομάδα ηγετών συμβουλεύτηκε, με αποτέλεσμα πολλοί να μην γνωρίζουν και να το μάθουν μέσω ρεπορτάζ των μέσων ενημέρωσης την Τετάρτη.

Η κίνηση αποδείχθηκε αμφιλεγόμενη καθώς οι 27 συγκεντρώθηκαν στις Βρυξέλλες, με πολλά κράτη μέλη, ιδίως στην ανατολική πλευρά, να επιμένουν ότι η ΕΕ δεν είναι η κατάλληλη στιγμή για να εξεταστεί οποιαδήποτε συνεργασία με τη Μόσχα, αλλά πρέπει να διπλασιάσει τις κυρώσεις για να αναγκάσει τον Πούτιν σε πραγματικές παραχωρήσεις.

Απαντώντας σε ερώτηση του Euronews κατά τη διάρκεια συνέντευξης Τύπου την Παρασκευή, η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν δήλωσε: «Η ήπειρός μας κινδυνεύει και γι' αυτό η Ευρώπη πρέπει να είναι ένας από τους αρχιτέκτονες μιας δίκαιης και διαρκούς ειρήνης».

«Αργά ή γρήγορα η Ρωσία θα πρέπει να προσέλθει στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων, κυρίως μέσω της πίεσης των κυρώσεών μας», πρόσθεσε. «Και όταν έρθει αυτή η στιγμή, χρειαζόμαστε ένα ενωμένο ευρωπαϊκό μήνυμα προς τον Πρόεδρο Πούτιν».

Στη συνάντηση υψηλού επιπέδου των ηγετών της ΕΕ, ο Κόστα τόνισε ότι δεν είχε ξεκινήσει επίσημες διαπραγματεύσεις, αλλά απλώς άνοιξε μια διπλωματική γραμμή, σύμφωνα με το θεσμικό πλαίσιο της ΕΕ.

Το Euronews αντιλαμβάνεται ότι αρκετοί ηγέτες ανέφεραν ότι ο Κόστα έχει πράγματι εντολή για θέματα που σχετίζονται με τις κυρώσεις, τη διεύρυνση και τα παγωμένα περιουσιακά στοιχεία, αλλά οποιαδήποτε θέματα σχετίζονται με τις εγγυήσεις ασφαλείας εμπίπτουν στα επιμέρους κράτη μέλη. Ως εκ τούτου, ο Συνασπισμός των Προθύμων, με επικεφαλής τη Γαλλία και το Ηνωμένο Βασίλειο, θα πρέπει να αναλάβει την ηγεσία σε αυτές τις συνομιλίες.

Ωστόσο, η Πρόεδρος Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν υπερασπίστηκε την εντολή του Αντόνιο Κόστα την Παρασκευή, λέγοντας ότι «εκπροσωπεί τα 27 κράτη μέλη».

Ο Κόστα είπε επίσης στους ηγέτες ότι οποιοσδήποτε μεμονωμένος εκπρόσωπος της ΕΕ δεν θα μπορούσε να διαπραγματευτεί για εδάφη εκ μέρους της Ουκρανίας. Ο Ουκρανός πρόεδρος Βολοντίμιρ Ζελένσκι δήλωσε ότι το Κίεβο δεν θα παραιτηθεί από εδάφη που ελέγχει. Ωστόσο, προέτρεψε τους ηγέτες να είναι προετοιμασμένοι για ενδεχόμενες συνομιλίες με τον Πούτιν, ζητώντας η ΕΕ να βρίσκεται στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων μαζί με την Ουκρανία.

Ωστόσο, κατά τη διάρκεια της συζήτησης της Πέμπτης, ο Ζελένσκι επανέλαβε ότι ο μόνος τρόπος για να τερματιστεί ο πόλεμος ήταν να αποδυναμωθεί η Ρωσία, προσθέτοντας ότι μια κατάπαυση του πυρός χωρίς εγγυήσεις ασφαλείας δεν θα ήταν αρκετή για την Ουκρανία.

Πρόσθεσε ότι η ιδέα ενός διαπραγματευτή της ΕΕ παραμένει υποθετική, εκτός εάν η Ρωσία δείξει προθυμία να καθίσει στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων, κάτι που ο Ζελένσκι τόνισε ότι ο Πούτιν δεν είναι έτοιμος να κάνει.

euronews

Πανευρωπαϊκή απαγόρευση των μέσων κοινωνικής δικτύωσης για τους ανήλικους προαναγγέλλει η Ούρσουλα Φον ντερ Λάιεν

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχει συστήσει μια ανεξάρτητη ομάδα εμπειρογνωμόνων για την ασφάλεια των παιδιών στο διαδίκτυο για να αξιολογήσει πιθανά μέτρα που αποσκοπούν στην αντιμετώπιση ζητημάτων...

Η ΕΕ δεν είναι η μόνη που εξετάζει αυστηρότερους περιορισμούς στη χρήση των μέσων κοινωνικής δικτύωσης από τα παιδιά. Η Αυστραλία και η Ινδονησία έχουν ήδη θεσπίσει παρόμοια μέτρα.

______________________________

Η Κομισιόν θα παρουσιάσει σχέδιο νόμου για εναρμονισμένη απαγόρευση πρόσβασης των ανήλικων στις πλατφόρμες των μέσων κοινωνικής δικτύωσης το καλοκαίρι δηλώνει η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής

Η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν δήλωσε την Τρίτη ότι η ΕΕ εξετάζει το ενδεχόμενο να προτείνει την απαγόρευση των μέσων κοινωνικής δικτύωσης για τα παιδιά ήδη από αυτό το καλοκαίρι, εν μέσω αυξανόμενων πιέσεων από τα κράτη μέλη για την ενίσχυση της διαδικτυακής προστασίας των ανηλίκων.

Η Κομισιόν θα παρουσιάσει σχέδιο νόμου για εναρμονισμένη απαγόρευση πρόσβασης των ανήλικων στις πλατφόρμες των μέσων κοινωνικής δικτύωσης το καλοκαίρι, δηλώνει η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.

Η υποστήριξη για αυστηρότερους ελέγχους έχει αυξηθεί τους τελευταίους μήνες, με τη Γαλλία, την Ισπανία, την Ελλάδα και τη Δανία να ηγούνται των εκκλήσεων για μέτρα προστασίας των παιδιών από αυτό που οι κυβερνήσεις περιγράφουν ως εθιστικές διαδικτυακές πλατφόρμες.

"Γινόμαστε μάρτυρες της αστραπιαίας ταχύτητας με την οποία εξελίσσεται η τεχνολογία - και του τρόπου με τον οποίο διεισδύει σε κάθε γωνιά της παιδικής και εφηβικής ηλικίας", δήλωσε η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν στους αντιπροσώπους της Ευρωπαϊκής Διάσκεψης Κορυφής για την Τεχνητή Νοημοσύνη και τα Παιδιά στην Κοπεγχάγη.

Αρκετές χώρες της ΕΕ προχωρούν ήδη στη θέσπιση νόμων στο εθνικό τους δίκαιο, αν και οι Βρυξέλλες αντιμετωπίζουν πιέσεις για τη εφαρμογή μιας εναρμονισμένης προσέγγισης σε ολόκληρη την ενιαία αγορά.

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχει συστήσει μια ανεξάρτητη ομάδα εμπειρογνωμόνων για την ασφάλεια των παιδιών στο διαδίκτυο για να αξιολογήσει πιθανά μέτρα που αποσκοπούν στην αντιμετώπιση ζητημάτων όπως ο εθισμός και το κοινωνικό άγχος μεταξύ των ανηλίκων.

"Χωρίς να προκαταλάβω τα πορίσματα της επιτροπής, πιστεύω ότι πρέπει να εξετάσουμε λύσεις στην υπόθεση των μέσων κοινωνικής δικτύωσης. Ανάλογα με τα αποτελέσματα, θα μπορούσαμε να παρουσιάσουμε μια νομοθετική πρόταση αυτό το καλοκαίρι", δήλωσε η ίδια.

Το προτεινόμενο χρονοδιάγραμμα θα μπορούσε να επιτρέψει στις Βρυξέλλες να υπερκεράσουν τη νέα γαλλική νομοθεσία που αναμένεται να τεθεί σε ισχύ τον Σεπτέμβριο. Ο νόμος θα απαιτούσε από τις πλατφόρμες, όπως το Instagram και το TikTok, να αποκλείουν τους χρήστες κάτω των 15 ετών και να αναστέλλουν τους υπάρχοντες λογαριασμούς.

Μία από τις κύριες προκλήσεις για την ΕΕ ήταν η εξεύρεση κοινής τεχνικής λύσης για την επαλήθευση της ηλικίας. Οι πλατφόρμες θα πρέπει να χρησιμοποιούν το σύστημα για να διασφαλίζουν ότι μόνο χρήστες άνω μιας ορισμένης ηλικίας μπορούν να έχουν πρόσβαση στις υπηρεσίες τους.

Η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν δήλωσε ότι "οι συζητήσεις σχετικά με την ελάχιστη ηλικία για τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης δεν μπορούν πλέον να αγνοηθούν", αναφερόμενη σε μια εφαρμογή επαλήθευσης της ηλικίας της ΕΕ που έχει ως πρότυπο το σύστημα ψηφιακών πιστοποιητικών COVID της ΕΕ.

Ενώ η Επιτροπή έχει συστήσει επισήμως την εφαρμογή στα κράτη μέλη, αρκετές κυβερνήσεις αντέδρασαν επιφυλακτικά. Οι εμπειρογνώμονες σε θέματα ασφάλειας στον κυβερνοχώρο έχουν επίσης εκφράσει ανησυχίες σχετικά με πιθανά τεχνικά τρωτά σημεία.

Η ΕΕ δεν είναι η μόνη που εξετάζει αυστηρότερους περιορισμούς στη χρήση των μέσων κοινωνικής δικτύωσης από τα παιδιά. Η Αυστραλία και η Ινδονησία έχουν ήδη θεσπίσει παρόμοια μέτρα.

Εν τω μεταξύ, οι Βρυξέλλες έχουν θέσει πλατφόρμες όπως το Instagram και το Snapchat υπό έλεγχο βάσει του νόμου για τις ψηφιακές υπηρεσίες, λόγω ανησυχιών ότι δεν κατάφεραν να προστατεύσουν επαρκώς τους ανηλίκους. Το μπλοκ εξετάζει επίσης την απαγόρευση ορισμένων εθιστικών σχεδιαστικών χαρακτηριστικών στο πλαίσιο της προτεινόμενης Πράξης Ψηφιακής Δικαιοσύνης.

"Όλοι γνωρίζουμε ότι η βιώσιμη αλλαγή δεν συμβαίνει από τη μια μέρα στην άλλη. Αλλά αν είμαστε αργοί και διστακτικοί, θα είναι μια ολόκληρη γενιά παιδιών που θα πληρώσει το τίμημα", δήλωσε η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν

euronews

επιμέλεια: Σπύρος Γκανής

Προϋπολογισμός 2 τρισ. € της ΕΕ: Κίνδυνοι εντάσεων και καθυστερήσεων -Κατά της πρότασης η πλειονότητα των ευρωβουλευτών

Το Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο (ΠΔΠ) καθορίζει πόσα χρήματα κατευθύνονται σε κάθε τομέα πολιτικής. Χρηματοδοτεί προγράμματα που ωφελούν τους Ευρωπαίους πολίτες σε τομείς όπως η έρευνα, το κλίμα, η γεωργία, ο πολιτισμός, η άμυνα και το περιβάλλον.

Οι προτεραιότητες στις δαπάνες έχουν διχάσει τα κράτη μέλη σε δύο διακριτά στρατόπεδα. Τα κράτη της Ανατολικής Ευρώπης, με επικεφαλής την Πολωνία και τις βαλτικές χώρες, ασκούν έντονο λόμπι υπέρ ενός προϋπολογισμού με πρώτη προτεραιότητα την ασφάλεια, που θα διατηρεί υψηλά επίπεδα χρηματοδότησης της συνοχής, ώστε να καλυφθεί το οικονομικό χάσμα με τη Δύση.

__________________________________

Στις 18 Μαΐου το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο επικυρώνει τελεσίγραφο για επιπλέον 200 δισ. € στον προϋπολογισμό 2028-2034. Οι ευρωβουλευτές απειλούν με βέτο, ενώ η Γαλλία αντιδρά σε «βιαστική» συμφωνία που ήδη συναντά αντιστάσεις.

Το αίτημα προκαλεί σύγκρουση ανάμεσα στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το αυστηρό όριο δαπανών 1,26% του ΑΕΕ που προωθεί η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν – τον δημοσιονομικό μηχανισμό που περιορίζει τις δημόσιες δαπάνες σε ποσοστό του συνολικού Ακαθάριστου Εθνικού Εισοδήματος. Οι καθαροί συνεισφέροντες, όπως η Γερμανία και οι Κάτω Χώρες, υποστηρίζουν ότι είναι ήδη υπερβολικά υψηλό.

Η Επιτροπή επιδιώκει να χρηματοδοτήσει τις νέες προτεραιότητες στην άμυνα και την τεχνητή νοημοσύνη εξορθολογίζοντας τα υφιστάμενα κονδύλια. Το Κοινοβούλιο επιμένει ότι αυτές οι ανάγκες δεν πρέπει να καλυφθούν εις βάρος των αγροτών ή της περιφερειακής στήριξης. Μετά την ψηφοφορία (370 υπέρ, 201 κατά), το Κοινοβούλιο ζητά αύξηση του προϋπολογισμού κατά 10%, στο 1,27% του ΑΕΕ. Από τον υπολογισμό εξαιρούνται ρητά τα τεράστια κόστη αποπληρωμής του χρέους της πανδημίας, τα οποία, όπως τονίζουν οι ευρωβουλευτές, πρέπει να καταγραφούν χωριστά ώστε να μην «πνίξουν» τις μελλοντικές επενδύσεις.

Αν η πλειονότητα των ευρωβουλευτών καταψηφίσει την παρούσα κατεύθυνση της πρότασης, θα μπορούσε ουσιαστικά να μπλοκάρει ολόκληρο το σχέδιο των 2 τρισ. ευρώ, καθυστερώντας την έναρξη του χρηματοδοτικού κύκλου που ξεκινά το 2028.

Τι είναι το πολυετές δημοσιονομικό πλαίσιο;

Το Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο (ΠΔΠ) καθορίζει πόσα χρήματα κατευθύνονται σε κάθε τομέα πολιτικής. Χρηματοδοτεί προγράμματα που ωφελούν τους Ευρωπαίους πολίτες σε τομείς όπως η έρευνα, το κλίμα, η γεωργία, ο πολιτισμός, η άμυνα και το περιβάλλον.

Οι συνθήκες της ΕΕ αποτελούν τη βάση της ευρωπαϊκής δημοσιονομικής διαδικασίας. Ορίζουν πώς ο προϋπολογισμός καταρτίζεται, προετοιμάζεται, εγκρίνεται και διαπραγματεύεται, με στόχο τη διασφάλιση της διαφάνειας.

Η Επιτροπή προτείνει τον προϋπολογισμό, ενώ το Συμβούλιο και το Κοινοβούλιο τον εξετάζουν και τον τροποποιούν από κοινού πριν από την έγκρισή του. Οι συννομοθέτες διαπραγματεύονται και εγκρίνουν κάθε χρόνο τον ετήσιο προϋπολογισμό, εντός των ανώτατων ορίων του ΠΔΠ.

Σε αντίθεση με τις εθνικές κυβερνήσεις, η ΕΕ δεν επιβάλλει άμεσα φόρους στους πολίτες και τις επιχειρήσεις της. Καλύπτει τις δαπάνες της μέσω των λεγόμενων «ιδίων πόρων». Σε αυτούς περιλαμβάνονται οι συνεισφορές βάσει ΑΕΕ, ο φόρος κατανάλωσης (ΦΠΑ), οι δασμοί στις εισαγωγές και τα έσοδα από μη ανακυκλωμένα πλαστικά απόβλητα συσκευασίας. Για να υλοποιήσει την πιο φιλόδοξη πρότασή της, η Επιτροπή εισηγήθηκε «νέους ίδιους πόρους», εκτιμώμενους σε 58,2 δισ. ευρώ ετησίως (τιμές 2025), από την 1η Ιανουαρίου 2028.

Η Επιτροπή υλοποιεί το ΠΔΠ με τρεις τρόπους: άμεση διαχείριση από την ίδια ή τους εκτελεστικούς της οργανισμούς, έμμεση διαχείριση μέσω διεθνών ή εθνικών εταίρων και επιμερισμένη διαχείριση με τα κράτη μέλη.

Ο προτεινόμενος προϋπολογισμός για την περίοδο 2028-2034 ανέρχεται σε 1,81689 τρισ. ευρώ (σε τρέχουσες τιμές). Η Επιτροπή τον χαρακτηρίζει «μεγαλύτερο, εξυπνότερο και πιο στοχευμένο» σε σχέση με τον σημερινό. Μειώνει τον αριθμό των προγραμμάτων από 52 σε 16, ώστε να ανταποκρίνεται πιο αποτελεσματικά, να απλοποιεί τις διαδικασίες και να επικεντρώνεται στις βασικές προτεραιότητες της ΕΕ.

Το Κοινοβούλιο στηρίζει την ευελιξία και την απλούστευση του προϋπολογισμού, απορρίπτει όμως τη συρρίκνωση των αρμοδιοτήτων των περιφερειακών και δημοτικών αρχών, αναφέρει η Κάρλα Ταβάρες, εισηγήτρια για το ΠΔΠ και ευρωβουλευτής της Ομάδας της Προοδευτικής Συμμαχίας Σοσιαλιστών και Δημοκρατών.

«Είμαι φυσικά υπέρ της απλούστευσης. Αλλά απλούστευση δεν μπορεί να σημαίνει επανακεντροποίηση και παραγκωνισμό των περιφερειών», δήλωσε η Μαρί-Αντουανέτ Μωπερτύ, πρόεδρος της ομάδας Ευρωπαϊκή Συμμαχία στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή των Περιφερειών, πρόεδρος της Συνέλευσης της Κορσικής και πρόεδρος της Επιτροπής Νησιών της Διάσκεψης Παράκτιων Περιφερειακών Περιοχών (CPMR).

Οι «κερδισμένοι» του νέου προϋπολογισμού

Η πρόταση προϋπολογισμού για την περίοδο 2028–2034 στρέφεται περισσότερο στη «σκληρή ισχύ», με αυξημένα κονδύλια για τη βιομηχανική και στρατιωτική ασφάλεια.

Ο πρώτος πυλώνας του ΠΔΠ (44% του συνολικού προϋπολογισμού) κατευθύνει 409 δισ. ευρώ στα Εθνικά και Περιφερειακά Σχέδια Εταιρικής Σχέσης (NRPPs). Αυτά συνενώνουν σε ένα ενιαίο πλαίσιο τα μέχρι τώρα ξεχωριστά ταμεία, μεταξύ των οποίων η Πολιτική Συνοχής και η Κοινή Αγροτική Πολιτική. Η χρηματοδότηση εξαρτάται από την επίτευξη στόχων και τον σεβασμό του κράτους δικαίου.

Ο δεύτερος πυλώνας αντιστοιχεί στο 21% του προϋπολογισμού, κατανέμοντας 409 δισ. ευρώ στο Ευρωπαϊκό Ταμείο Ανταγωνιστικότητας (ECF) (234 δισ. ευρώ) και στο πρόγραμμα «Ορίζων Ευρώπη» (175 δισ. ευρώ). Στόχος του ECF είναι να μειώσει την εξάρτηση από εισαγόμενα ορυκτά καύσιμα και να διασφαλίσει τις εφοδιαστικές αλυσίδες πράσινης ενέργειας, κινητοποιώντας επενδύσεις έως 350 δισ. ευρώ μέσω συνδυασμού ευρωπαϊκών και ιδιωτικών πόρων.

Η άμυνα είναι ένας ακόμη μεγάλος κερδισμένος, καθώς το Ευρωπαϊκό Ταμείο Άμυνας και τα έργα στρατιωτικής κινητικότητας προβλέπεται να λάβουν «δεκαπλασιασμό» των κονδυλίων, ως απάντηση στη ρωσική επιθετικότητα. Η χρηματοδότηση θα αυξηθεί από περίπου 1,7 δισ. ευρώ σε πάνω από 17 δισ. ευρώ, για τη βελτίωση της ταχείας μετακίνησης στρατευμάτων και εξοπλισμού σε όλη την Ευρώπη.

Κερδισμένες είναι επίσης η τεχνητή νοημοσύνη και η καινοτομία υψηλής τεχνολογίας, με μια προγραμματισμένη χρηματοδότηση έρευνας 200 δισ. ευρώ που στοχεύει να διατηρήσει την ΕΕ ανταγωνιστική έναντι των ΗΠΑ και της Κίνας. Μεγάλο μέρος αυτών των πόρων θα στηρίξει την πρωτοβουλία «AI Factories», προσφέροντας σε ευρωπαϊκές νεοφυείς επιχειρήσεις πρόσβαση σε υπερυπολογιστές για την εκπαίδευση μεγάλων μοντέλων τεχνητής νοημοσύνης.

Ο τρίτος πυλώνας διαθέτει 200 δισ. ευρώ στο πρόγραμμα Global Europe, συνδέοντας τις δαπάνες για την εξωτερική δράση με τα εσωτερικά συμφέροντα και καλύπτοντας τη διεύρυνση, τις εταιρικές σχέσεις με τις γειτονικές χώρες, τη διαχείριση της μετανάστευσης και τη διεθνή βοήθεια, συμπεριλαμβανομένης της στήριξης προς την Ουκρανία.

Τομείς που μένουν πίσω

Η χρηματοδότηση για την κοινωνία των πολιτών και την ανεξάρτητη δημοσιογραφία συμπιέζεται μέσα σε ευρύτερα, άκαμπτα «Εθνικά Σχέδια Εταιρικής Σχέσης»: 200 δισ. ευρώ (10%) μοιράζονται ανάμεσα στα προγράμματα Erasmus+ και AgoraEU. Τα υπόλοιπα 293 δισ. ευρώ κατευθύνονται σε διάφορα έργα, όπως ο Μηχανισμός «Συνδέοντας την Ευρώπη», η Πολιτική Προστασία και η Υγεία, καθώς και το πρόγραμμα για την Ενιαία Αγορά και τα Τελωνεία. Αυτό εγκυμονεί τον κίνδυνο να υποβαθμιστούν η δημοκρατική λογοδοσία και η πολιτιστική διπλωματία.

«Αν η διακυβέρνηση συγκεντρωθεί υπερβολικά στο εθνικό επίπεδο, υπάρχει πραγματικός κίνδυνος οι τοπικές πραγματικότητες, οι μικρότερες περιοχές και οι φορείς της κοινωνίας των πολιτών να χάσουν σταδιακά την ορατότητα και την επιρροή τους στη διαδικασία λήψης αποφάσεων», προειδοποίησε η Μωπερτύ.

Δαπάνες του προϋπολογισμού της ΕΕ

Η γεωγραφική διαίρεση

Οι προτεραιότητες στις δαπάνες έχουν διχάσει τα κράτη μέλη σε δύο διακριτά στρατόπεδα. Τα κράτη της Ανατολικής Ευρώπης, με επικεφαλής την Πολωνία και τις βαλτικές χώρες, ασκούν έντονο λόμπι υπέρ ενός προϋπολογισμού με πρώτη προτεραιότητα την ασφάλεια, που θα διατηρεί υψηλά επίπεδα χρηματοδότησης της συνοχής, ώστε να καλυφθεί το οικονομικό χάσμα με τη Δύση.

Οι «φειδωλές» χώρες (μεταξύ των οποίων η Γερμανία, η Σουηδία, η Αυστρία και οι Κάτω Χώρες) ζητούν δημοσιονομική πειθαρχία και ανώτατο όριο προϋπολογισμού πιο κοντά στο 1,1% του ΑΕΕ.

Για τις ανατολικές χώρες, ο προϋπολογισμός αποτελεί υπαρξιακή ασπίδα απέναντι στη Ρωσία, την ώρα που, κατά τους «φειδωλούς», η ΕΕ πρέπει να «ζει με βάση τις δυνατότητές της» και να δίνει προτεραιότητα στις ιδιωτικές επενδύσεις έναντι του δημόσιου χρέους. Στη σύνοδο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου τον Απρίλιο στην Κύπρο, η Γερμανία και οι Κάτω Χώρες, οι μεγαλύτεροι καθαροί συνεισφέροντες, προειδοποίησαν ότι ένας προϋπολογισμός 2 τρισ. ευρώ είναι «μη ρεαλιστικός» με δεδομένους τους εθνικούς δημοσιονομικούς περιορισμούς.

Σύμφωνα με το τρέχον σχέδιο, οι καθαροί συνεισφέροντες όπως η Γερμανία και οι Κάτω Χώρες μένουν, ουσιαστικά, «χωρίς αντάλλαγμα» σε άμεσα οφέλη, αντιμετωπίζοντας υψηλότερες εισφορές χωρίς τις εκπτώσεις που ίσχυαν στο παρελθόν.

Κινδυνεύουν να βρεθούν στο περιθώριο και τα κράτη του Νότου, όπως η Ιταλία και η Ισπανία, αλλά και μικρότερα κράτη μέλη, όπως η Βουλγαρία και η Ρουμανία, καθώς η προτεινόμενη συγχώνευση των περιφερειακών ταμείων σε εθνικά σχέδια μπορεί να παρακάμψει τις τοπικές αρχές που παραδοσιακά διαχειρίζονται αυτούς τους πόρους.

Τι ζητά το Κοινοβούλιο

Το Κοινοβούλιο ζητά αύξηση κατά 175,11 δισ. ευρώ (τιμές 2025) ή 197,30 δισ. ευρώ (σε τρέχουσες τιμές), πέραν της πρότασης φον ντερ Λάιεν για το 2025. Προειδοποιεί ότι ο προϋπολογισμός πρέπει να παραμείνει «εργαλείο επενδύσεων» για την Ευρώπη και τους πολίτες της, απορρίπτοντας ένα μοντέλο που βασίζεται αποκλειστικά στις επιδόσεις και συρρικνώνει τις περιφερειακές και τοπικές αρχές.

«Η Επιτροπή πρέπει να εντείνει τις επενδύσεις, ώστε η Ευρώπη να διατηρήσει τη γεωπολιτική και στρατηγική της θέση στο σημερινό διεθνές τοπίο», τόνισε η Ταβάρες.

Η πρόταση της Επιτροπής να βασιστούν τα NRPPs στο εργαλείο του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας (RRF) θα καταστήσει «τα εθνικά σχέδια υπέρμετρα κρατοκεντρικά, ενώ οι εδαφικές ιδιαιτερότητες θα εξαφανίζονται σταδιακά από τη λογική του προγραμματισμού», δήλωσε η Μωπερτύ στο Euronews.

Η Ευρώπη, κατά την ίδια, πρέπει να συνεργάζεται με τις περιφέρειες και τις τοπικές αρχές της, αντί να επιβάλλει μια απόλυτα ιεραρχική, άνωθεν προσέγγιση. Προτείνει ένα «Ευρωπαϊκό Σύμφωνο Εταιρικής Σχέσης, βασισμένο στην πολυεπίπεδη διακυβέρνηση, στις εδαφικές εκτιμήσεις επιπτώσεων, στην ενεργή επικουρικότητα και στην άμεση συμμετοχή των τοπικών και περιφερειακών αρχών από την πρώτη στιγμή».

Οι ευρωβουλευτές ζητούν 888,86 δισ. ευρώ (τιμές 2025) για τον πρώτο πυλώνα, έναντι 797,1 δισ. ευρώ που προτείνει η Επιτροπή, με ενισχυμένη Κοινή Αγροτική Πολιτική (ΚΑΠ) ύψους 385,12 δισ. ευρώ και 274,34 δισ. ευρώ για την πολιτική συνοχής.

Η Ταβάρες υπογραμμίζει ότι το Κοινοβούλιο δυσκολεύεται να αποδεχτεί τη μετατόπιση της χρηματοδότησης από τις παραδοσιακές πολιτικές προς την άμυνα και τον ανταγωνισμό.

Η Μαρί-Αντουανέτ Μωπερτύ προειδοποιεί για την υποτίμηση αυτών των πολιτικών από την Επιτροπή, καθώς «δεν είναι απλώς δημοσιονομικά εργαλεία, αλλά ουσιαστικά πολιτικά μέσα που διασφαλίζουν την εδαφική ισορροπία, την οικονομική ανθεκτικότητα και τις ίσες ευκαιρίες σε όλη την Ευρώπη».

Το Κοινοβούλιο συναινεί σε συνολική αύξηση 62,08 δισ. ευρώ για την ανταγωνιστικότητα, εκ των οποίων 26,6 δισ. ευρώ για το ECF. Για το πρόγραμμα Global Europe, επιπλέον 21,24 δισ. ευρώ πέρα από την πρόταση της Επιτροπής (190 δισ. ευρώ) θα πρέπει να ενισχύσουν τη διεύρυνση, τη βοήθεια προς την Ουκρανία, την πολυμερή συνεργασία και την ανθρωπιστική στήριξη.

Το Κοινοβούλιο προειδοποιεί επίσης ότι η απλοποιημένη δομή της Επιτροπής υπονομεύει τη διαφάνεια και τη λογοδοσία. Ζητά μεγαλύτερη συμμετοχή στις διαδικασίες, με διευρυμένο ρόλο των δημοσιονομικών και ελεγκτικών του αρμοδιοτήτων.

«Εμείς είμαστε η δημοσιονομική αρχή», δήλωσε η Κάρλα Ταβάρες, προειδοποιώντας ότι η τρέχουσα πρόταση προϋπολογισμού πρέπει να είναι πιο διαφανής για όλα τα εμπλεκόμενα μέρη, συμπεριλαμβανομένων των τελικών δικαιούχων.

Οι ευρωβουλευτές στηρίζουν το σχέδιο της Επιτροπής για ένα «καλάθι» διαφορετικών «νέων ίδιων πόρων», στο οποίο περιλαμβάνονται φόροι σε μεγάλες επιχειρήσεις και στις εισαγωγές και εξαγωγές καπνού. «Χρειαζόμαστε έναν ισχυρό προϋπολογισμό, έτοιμο να αντιμετωπίσει νέες προκλήσεις, και γι’ αυτό χρειαζόμαστε μια στέρεη βάση», σημείωσε η Ταβάρες.

Οι προτεινόμενοι νέοι ίδιοι πόροι αποτελούν «μια καλή αρχή», σύμφωνα με την Ταβάρες, αλλά απαιτούνται επιπλέον πηγές εσόδων ώστε τα ετήσια έσοδα να φτάσουν τα 60 δισ. ευρώ. Το Κοινοβούλιο προτείνει την επέκταση του μηχανισμού συνοριακής προσαρμογής άνθρακα, έναν φόρο στις ψηφιακές υπηρεσίες, φόρο στα διαδικτυακά τυχερά παιχνίδια και φόρο στα κεφαλαιακά κέρδη από κρυπτοστοιχεία.

Η αύξηση των νέων ιδίων πόρων είναι ο μόνος τρόπος για να χρηματοδοτηθεί ένας πιο φιλόδοξος προϋπολογισμός, καθώς η μείωση των πολιτικών που χρηματοδοτούνται από την ΕΕ δεν αποτελεί επιλογή, δήλωσε η Ταβάρες στο Euronews.

Σημαντικές διαφωνίες με την Επιτροπή προέκυψαν γύρω από το NextGenerationEU, το μέσο ανάκαμψης της Ένωσης ύψους 800 δισ. ευρώ μετά την πανδημία COVID-19. Ενώ η Επιτροπή ενσωματώνει την αποπληρωμή των επιχορηγήσεων του NGEU, ύψους 168 δισ. ευρώ, στον προϋπολογισμό 2028-2034, το Κοινοβούλιο θέλει τα συγκεκριμένα κόστη να μείνουν εκτός των ανώτατων ορίων του προϋπολογισμού.

Η σύνοδος κορυφής του Ιουνίου

Στην ολομέλεια του Απριλίου στο Στρασβούργο, ο επίτροπος Προϋπολογισμού, Καταπολέμησης της Απάτης και Δημόσιας Διοίκησης, Πιότρ Σεραφίν, δήλωσε ότι η Επιτροπή «είναι έτοιμη να λειτουργήσει ως έντιμος διαμεσολαβητής». Ωστόσο, οι συγκρούσεις μεταξύ των κρατών μελών για το ύψος του προϋπολογισμού, το ποιος πληρώνει και πού κατευθύνονται τα χρήματα απειλούν να καθυστερήσουν την έγκρισή του.

«Η θέση μας είναι να εργαστούμε από κοινού με το Συμβούλιο», ανέφερε η Ταβάρες. Το Κοινοβούλιο αναμένεται να ψηφίσει για τη θέση του στις 18 Μαΐου. Ένα θετικό αποτέλεσμα θα θέσει μια σαφή κόκκινη γραμμή ενόψει των διαπραγματεύσεων με την Επιτροπή και το Συμβούλιο, σηματοδοτώντας την ετοιμότητα των ευρωβουλευτών να προωθήσουν πιο φιλόδοξους δημοσιονομικούς στόχους χωρίς υποχωρήσεις και πιέζοντας το Συμβούλιο να υιοθετήσει πιο συμβιβαστική στάση ενόψει της συνόδου κορυφής 18-19 Ιουνίου.

euronews

επιμέλεια: Σπύρος Γκανής

Η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα Φον ντερ Λάιεν «αυξάνει αυτόματα» τον μισθό της!

H πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα Φον ντερ Λάιεν «αυξάνει» αυτόματα τον δικό της μισθό κατά 2.400 ευρώ τον μήνα!

    Ένα βίντεο που κοινοποιήθηκε πρόσφατα στο Instagram υποστηρίζει ότι η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα Φον ντερ Λάιεν «αυξάνει» αυτόματα τον δικό της μισθό κατά 2.400 ευρώ τον μήνα!

Πρόσφατοι ισχυρισμοί που κυκλοφορούν στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης υποστηρίζουν ότι η πρόεδρος της Κομισιόν "αυξάνει αυτόματα" τον δικό της μισθό. Το The Cube εξέτασε τους ισχυρισμούς για να διευκρινίσει πώς καθορίζονται στην πραγματικότητα οι μισθοί των αξιωματούχων της ΕΕ.

Ένα βίντεο που κοινοποιήθηκε πρόσφατα στο Instagram υποστηρίζει ότι η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα Φον ντερ Λάιεν «αυξάνει» αυτόματα τον δικό της μισθό κατά 2.400 ευρώ τον μήνα!

 

Ο ισχυρισμός επανεμφανίστηκε στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης αφού ενισχύθηκε από ακροδεξιές πολιτικές προσωπικότητες, συμπεριλαμβανομένου του πρώην ευρωβουλευτή Φλοριάν Φιλιπό, ο οποίος επικαλέστηκε άρθρο που δημοσιεύθηκε από τη γερμανική εφημερίδα Bild.

Το άρθρο αναφέρει ότι "οι αξιωματούχοι της ΕΕ έλαβαν την έβδομη αύξηση του μισθού τους μέσα σε τρία χρόνια".

Σύμφωνα με τα δημόσια διαθέσιμα στοιχεία που δημοσιεύονται από το EUR-Lex - την επίσημη βάση δεδομένων της Ευρωπαϊκής Ένωσης για νομικά κείμενα και δημόσια έγγραφα - είναι αλήθεια ότι οι μισθοί των αξιωματούχων της ΕΕ αυξήθηκαν μεταξύ 2020 και 2025.

Ωστόσο, οι αυξήσεις αυτές δεν είναι αποτέλεσμα προσωπικής απόφασης της ίδιας της Ursula von der Leyen.

Πώς καθορίζονται οι μισθοί των υπαλλήλων της ΕΕ;

Οι μισθοί των δημοσίων υπαλλήλων της ΕΕ αναπροσαρμόζονται, κατ' αρχήν, μία φορά το χρόνο.

Ο μηχανισμός προσαρμογής των μισθών, που ισχύει από το 2013, εγκρίθηκε από τα κράτη μέλη της ΕΕ και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο. Βασίζεται σε έναν τύπο που καθορίζεται στον κανονισμό υπηρεσιακής κατάστασης της ΕΕ.

Ο υπολογισμός, που πραγματοποιείται από τη Eurostat - τη στατιστική υπηρεσία της ΕΕ - δεν αποτελεί αυτόματη αύξηση των μισθών που συνδέεται με τον πληθωρισμό. Ούτε πρόκειται για απλή αναπροσαρμογή.

Αντίθετα, αντικατοπτρίζει τις αλλαγές στην αγοραστική δύναμη των δημοσίων υπαλλήλων σε όλα τα κράτη μέλη της ΕΕ.

Στην πράξη, αυτό σημαίνει ότι ο μισθός ενός υπαλλήλου της ΕΕ που εργάζεται στις Βρυξέλλες μπορεί να αυξηθεί ή να μειωθεί ανάλογα με τον τρόπο με τον οποίο η βελγική κυβέρνηση προσαρμόζει τις αποδοχές και την αγοραστική δύναμη των δικών της δημοσίων υπαλλήλων.

Εφαρμόζοντας τους ισχύοντες κανόνες για τους υψηλόβαθμους αξιωματούχους της ΕΕ, ο μηνιαίος μισθός της Ούρσουλα Φον ντερ Λάιεν αυξήθηκε από περίπου 28.400 ευρώ το 2020 σε περίπου 35.800 ευρώ σήμερα.

Ωστόσο, οι αυξήσεις των μισθών στην ΕΕ έχουν συχνά μείνει πίσω από τα εθνικά ποσοστά πληθωρισμού. Το 2022, για παράδειγμα, οι μισθοί των αξιωματούχων της ΕΕ με έδρα τις Βρυξέλλες αυξήθηκαν κατά 4,4%, ενώ ο πληθωρισμός στο Βέλγιο έφτασε το 10,5% το ίδιο έτος.

Εκπρόσωπος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής δήλωσε στο The Cube, την ομάδα ελέγχου των γεγονότων του Euronews, ότι «δεν υπάρχει απολύτως κανένα τέτοιο πράγμα όπως "αυτοαυξημένοι μισθοί" στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή».

«Η συνολική κατάσταση για την επικαιροποίηση των μισθών το 2025 είναι κάτω από το επίπεδο των ονομαστικών αυξήσεων στα κράτη μέλη», δήλωσε ο εκπρόσωπος.

Συγκριτικά, οι ονομαστικές αυξήσεις των μισθών ήταν περίπου 3,4% στην Αυστρία, 6,7% στη Σουηδία και 18% στην Πολωνία.

Ο εκπρόσωπος δήλωσε επίσης ότι «κατά την περίοδο 2004-2025, το προσωπικό της ΕΕ υπέστη σημαντική απώλεια πραγματικής αγοραστικής δύναμης».

Σύμφωνα με τα στοιχεία της Επιτροπής, το προσωπικό της ΕΕ έχασε περίπου το 11,9% της αγοραστικής του δύναμης ως αποτέλεσμα των διαδοχικών μεταρρυθμίσεων του κανονισμού υπηρεσιακής κατάστασης και των επανειλημμένων περιορισμών στις μισθολογικές προσαρμογές.

Πληρώνουν φόρους οι υπάλληλοι της ΕΕ;

Στη δημόσια συζήτηση ακούγεται συχνά ότι οι υπάλληλοι της ΕΕ δεν πληρώνουν φόρους. Ο ισχυρισμός αυτός είναι παραπλανητικός.

Διεθνείς οργανισμοί όπως η Ευρωπαϊκή Ένωση δεν υπάγονται στη φορολογική δικαιοδοσία κανενός κράτους μέλους. Κατά συνέπεια, οι υπάλληλοι της ΕΕ δεν καταβάλλουν εθνικούς φόρους εισοδήματος στις χώρες όπου εργάζονται.

Ωστόσο, υπόκεινται σε φορολογία σε επίπεδο ΕΕ.

Οι αξιωματούχοι της ΕΕ καταβάλλουν προοδευτικό φόρο εισοδήματος της ΕΕ, ο οποίος μπορεί να φθάσει το 45%, καθώς και πρόσθετη εισφορά αλληλεγγύης ύψους έως 7%, παράλληλα με τις εισφορές κοινωνικής ασφάλισης. Οι φόροι αυτοί καταβάλλονται απευθείας στον προϋπολογισμό της ΕΕ.

Επιπλέον, οι υπάλληλοι της ΕΕ καταβάλλουν φόρο προστιθέμενης αξίας (ΦΠΑ), τοπικούς φόρους και περιφερειακούς φόρους, όπως και οι υπόλοιποι κάτοικοι.

Οι υπάλληλοι της ΕΕ μπορούν επίσης να λαμβάνουν επιδόματα που συνδέονται με την προσωπική τους κατάσταση, όπως επιδόματα αποδημίας ή οικογενειακά επιδόματα. Ανάλογα με την περίπτωση, τα επιδόματα αυτά μπορεί να κυμαίνονται από περίπου 2.300 ευρώ έως 18.000 ευρώ μηνιαίως.

Η ομιλία της Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν για την Κατάσταση της Ένωσης έρχεται σε μια στιγμή αστάθειας.

Όταν η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν ανέβει στο βήμα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου το πρωί της Τετάρτης, θα βρεθεί σε μια θέση που μέχρι τώρα της διέφευγε: την ευθραυστότητα.

.

    Η φετινή ομιλία για την Κατάσταση της Ευρωπαϊκής Ένωσης έρχεται σε μια ιδιαίτερα επισφαλή στιγμή για την πρωταγωνίστριά της: την Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν.

Είναι αυτή η εποχή του χρόνου: η ομιλία για την Κατάσταση της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Γνωστή στην ορολογία ως SOTEU, η ομιλία διάρκειας μιας ώρας σηματοδοτεί την έναρξη της εργασιακής περιόδου μετά τις γλυκές αργίες του Αυγούστου. Ο πρωταγωνιστής της, ο πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, απολαμβάνει τη στιγμή που όλα τα βλέμματα είναι στραμμένα πάνω μου για να επιδείξει πρόσφατα επιτεύγματα, να κάνει μια προεπισκόπηση των επερχόμενων πρωτοβουλιών και να καθορίσει τον πολιτικό τόνο για τους επόμενους 12 μήνες.

Φέτος, ωστόσο, η ομιλία θα ακούγεται κάθε άλλο παρά νικηφόρα.

Όταν η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν ανέβει στο βήμα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου το πρωί της Τετάρτης, θα βρεθεί σε μια θέση που μέχρι τώρα της διέφευγε: την ευθραυστότητα.

Σχεδόν άγνωστη όταν εξελέγη για πρώτη φορά το 2019, η επικεφαλής της Επιτροπής κατάφερε σταδιακά να καλλιεργήσει την εικόνα μιας αξιόπιστης και αποτελεσματικής ηγέτιδας που θα μπορούσε να οδηγήσει το μπλοκ μέσα από ταραγμένα νερά και να ωθήσει την ολοκλήρωση σε αχαρτογράφητα βάθη.

Η αντίδρασή της στην πανδημία COVID-19 οδήγησε την εκτελεστική της επιτροπή να αναλάβει τα πρωτοφανή καθήκοντα της αγοράς εμβολίων που σώζουν ζωές για 450 εκατομμύρια πολίτες και της δημιουργίας ενός ταμείου ανάκαμψης βασισμένου στην έκδοση κοινού χρέους μεγάλης κλίμακας. Η πλήρης εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία ενίσχυσε περαιτέρω τα διαπιστευτήριά της, αναδεικνυόμενη σε μια από τις κορυφαίες φωνές στο δυτικό μέτωπο κατά της επιθετικής εισβολής του Βλαντιμίρ Πούτιν.

Στα τέλη του 2022, το περιοδικό Forbes ονόμασε την Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν την πιο ισχυρή γυναίκα στον κόσμο, έναν τίτλο που έκτοτε διατήρησε. Πέρυσι, επανεξελέγη με μεγάλη επιτυχία , συγκεντρώνοντας 401 ψήφους για μια δεύτερη θητεία, έναν αριθμό μεγαλύτερο από ό,τι ανέμεναν οι παρατηρητές.

Αλλά μέσα σε λίγους μόνο μήνες, η θέση της έχει υποστεί απότομη πτώση, με κατηγορίες και επικρίσεις να προέρχονται από όλες τις πλευρές του πολιτικού φάσματος, δημιουργώντας μια δυσάρεστη εντύπωση ενός προέδρου υπό πίεση.

Η αυξανόμενη αντιπολίτευση κορυφώθηκε τον Ιούλιο, όταν η von der Leyen αναγκάστηκε να υπερασπιστεί την προεδρία της ενάντια σε πρόταση μομφής που κατέθεσαν ακροδεξιοί ευρωβουλευτές. Ενώ αντιστάθηκε στους υποστηρικτές της πρότασης, τους οποίους κατήγγειλε ως «μαριονέτες» που ελέγχονται από τη Ρωσία, φρόντισε να προσφέρει κλάδο ελαίας στους άλλους νομοθέτες.

«Αναγνωρίζω ότι υπάρχουν μέλη που μπορεί να μην έχουν υπογράψει αυτήν την πρόταση, αλλά έχουν εύλογες ανησυχίες για ορισμένα από τα ζητήματα που εγείρει», τους είπε.

«Αυτό είναι αρκετά δίκαιο. Είναι μέρος της δημοκρατίας μας και θα είμαι πάντα έτοιμος να συζητήσω οποιοδήποτε θέμα θέλει αυτό το Σώμα, με γεγονότα και επιχειρήματα.»

Η πρόταση μομφής φαίνεται να έχει αποτύχει: δύο ακόμη ξεχωριστές προτάσεις μομφής βρίσκονται ήδη σε εξέλιξη , μια δυσοίωνη προεπισκόπηση για το νέο εργασιακό έτος.

«Η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν αντιμετωπίζει ένα δύσκολο έργο στην ομιλία της για την Κατάσταση της Ένωσης», δήλωσε ο Φάμπιαν Ζουλέγκ, διευθύνων σύμβουλος του Ευρωπαϊκού Κέντρου Πολιτικής (EPC), επισημαίνοντας την εγχώρια αναταραχή που πλήττει πολλά κράτη μέλη, όπως η Γαλλία , ως έναν ακόμη πονοκέφαλο.

«Το καλύτερο που μπορεί να ελπίζει είναι να κρατήσει το πλοίο σταθερό, επομένως είναι απίθανο αυτή η Ομιλία για την Κατάσταση της Ένωσης να προωθήσει την πραγματικά φιλόδοξη ατζέντα που χρειάζεται».

Μια πολύ μισητή συμφωνία

Η δυσαρέσκεια με την προεδρία της von der Leyen είναι διάχυτη παντού στο Κοινοβούλιο.

Η δική της πολιτική οικογένεια, το Ευρωπαϊκό Λαϊκό Κόμμα (ΕΛΚ), έχει εξαπολύσει μια ολοκληρωτική επίθεση για να υπονομεύσει τη νομοθεσία που ψηφίστηκε στο πλαίσιο της Πράσινης Συμφωνίας, την οποία η von der Leyen κάποτε περιέγραψε με υπερηφάνεια ως τη «στιγμή του ανθρώπου στο φεγγάρι» του μπλοκ.

Το ΕΛΚ έχει κατά καιρούς ψηφίσει σε συντονισμό με σκληροπυρηνικές και ακροδεξιές δυνάμεις για την επίτευξη αυτού του στόχου, προκαλώντας την οργή των σοσιαλιστών, των φιλελεύθερων και των πρασίνων, οι οποίοι θεωρούν αυτή την άτυπη συμμαχία παραβίαση της υπόσχεσης που έδωσε η von der Leyen στην εκστρατεία επανεκλογής της.

Τότε, η επικεφαλής της Επιτροπής είχε απορρίψει την επιδίωξη μιας δομημένης συνεργασίας με την ακροδεξιά, ένα βασικό αίτημα των προοδευτικών να της δώσουν ψήφους. Αλλά το ΕΛΚ, χωρίς να δεσμεύεται από τη δήλωσή της, εκμεταλλεύτηκε την ορμή για απλοποίηση της ρύθμισης, την οποία αγκάλιασαν με ενθουσιασμό τα κράτη μέλη, για να μεταφέρει την αντι-Πράσινη Συμφωνία ατζέντα του στο επόμενο στάδιο.

Η ιδεολογική σύγκρουση έχει διασπάσει τον φιλοευρωπαϊκό κεντρώο συνασπισμό που υποτίθεται ότι θα στήριζε τη δεύτερη θητεία της von der Leyen. Μέχρι τη στιγμή που έθεσε σε ψηφοφορία το ολοκαίνουργιο Σώμα των Επιτρόπων της στο Κοινοβούλιο, το σύνολο ήταν 370 ψήφοι υπέρ , αισθητά χαμηλότερο από τις 401 ψήφους που είχε λάβει μόλις λίγους μήνες νωρίτερα.

Από τότε και στο εξής, οι ρωγμές μόνο βάθυναν.

Η απροθυμία της Ένωσης να επιβάλει κυρώσεις στο Ισραήλ για τον πόλεμό του στη Γάζα έχει εξοργίσει τους αριστερούς ευρωβουλευτές και έχει πιέσει την Τερέζα Ριμπέρα, δεύτερη στην ιεραρχία της Επιτροπής, να απομακρυνθεί δημόσια από τις τάξεις της. Η πρόταση για μείωση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου της Ένωσης κατά 90% έως το τέλος του 2040 έχει επικριθεί ευρέως από τους συντηρητικούς, οι οποίοι έχουν ορκιστεί να την καταργήσουν.

Αλλά είναι η εμπορική συμφωνία ΕΕ-ΗΠΑ που έχει ωθήσει την αντιπολίτευση σε υπερβολική ορμή.

Σύμφωνα με τους όρους, τους οποίους η von der Leyen ολοκλήρωσε σε μια προσωπική συνάντηση με τον Donald Trump στη Σκωτία, η συντριπτική πλειοψηφία των προϊόντων που κατασκευάζονται στην ΕΕ και προορίζονται για την αγορά των ΗΠΑ υπόκεινται σε δασμό 15%, ενώ η συντριπτική πλειοψηφία των προϊόντων που κατασκευάζονται στις ΗΠΑ και προορίζονται για την αγορά της ΕΕ εξαιρείται από δασμούς. (Μια επιλεγμένη ομάδα προϊόντων, όπως αεροσκάφη, κρίσιμες πρώτες ύλες και εξοπλισμός ημιαγωγών, επωφελείται από ένα σύστημα «μηδέν προς μηδέν».)

Επιπλέον, το μπλοκ έχει δεσμευτεί να δαπανήσει 750 δισεκατομμύρια δολάρια για την αμερικανική ενέργεια, να επενδύσει 600 δισεκατομμύρια δολάρια στην αμερικανική οικονομία και να αγοράσει αμερικανικά τσιπ τεχνητής νοημοσύνης αξίας 40 δισεκατομμυρίων δολαρίων μέχρι το τέλος της θητείας του Τραμπ. Οι ΗΠΑ δεν έχουν κάνει παρόμοιες δεσμεύσεις.

Δεδομένης της αποκλειστικής αρμοδιότητας της Επιτροπής να καθορίζει την εμπορική πολιτική, η ευθύνη για την εξαιρετικά ανισόρροπη συμφωνία βαρύνει σε μεγάλο βαθμό την von der Leyen, καταστρέφοντας αυτό που μέχρι τώρα ήταν το μεγαλύτερο πλεονέκτημά της: τη φήμη της ως έμπειρης διαχειριστή κρίσεων.

Το πιο ανησυχητικό για την von der Leyen είναι ότι οι πιο σκληρές κριτικές προέρχονται από τις ένθερμα φιλοευρωπαϊκές δυνάμεις πίσω από τον συνασπισμό της, οι οποίες πιστεύουν ότι η συμφωνία αποτελεί συνθηκολόγηση που υποτάσσει το μπλοκ στα αμερικανικά σχέδια και τορπιλίζει τον στόχο της στρατηγικής αυτονομίας.

Η Ναταλί Τότσι, διευθύντρια του Διεθνούς Ινστιτούτου Υποθέσεων (IAI), πιστεύει ότι η λογοδοσία θα πρέπει να μοιράζεται με τα κράτη μέλη, τα οποία «υπονομεύουν» το διαπραγματευτικό χέρι της εκτελεστικής εξουσίας μιλώντας δημόσια για να υπερασπιστούν τα ατομικά τους συμφέροντα.

«Το πρόβλημα είναι στην πραγματικότητα ο τρόπος με τον οποίο ο αυξανόμενος εθνικισμός εντός της Ευρώπης (και) η άνοδος της ακροδεξιάς έχουν ουσιαστικά εκσπλαχνίσει και υποβαθμίσει αυτό που θα μπορούσε να είναι μια ολοκληρωτική ατζέντα της ΕΕ - και πολύ ξεκάθαρα, σχεδόν εξ ορισμού, αυτός είναι ο σκοπός της Επιτροπής», δήλωσε ο Τότσι στο Euronews.

«Νομίζω ότι θα ήταν άδικο να κατηγορήσουμε (τη συμφωνία) αποκλειστικά την von der Leyen, επειδή από πολλές απόψεις είναι θύμα ενός ευρύτερου πολιτικού πλαισίου. Μπορεί κανείς να πει ότι δεν κάνει αρκετά για να το αντιμετωπίσει, αλλά υπάρχουν μόνο ορισμένα πράγματα που μπορεί να κάνει γι' αυτό».

Μετά από μέρες σιωπής, η von der Leyen παραδέχτηκε ότι η συμφωνία ήταν «σταθερή αλλά ατελής» και επέμεινε ότι θα παρείχε, τουλάχιστον, «σταθερότητα και προβλεψιμότητα» σε μια περίοδο αναταραχής. Λίγο αργότερα, ο ισχυρισμός κατέρρευσε όταν ο ίδιος ο Trump απείλησε να επιβάλει επιπλέον δασμούς σε αντίποινα για το πρόστιμο ύψους 2,95 δισεκατομμυρίων ευρώ που επέβαλε η Επιτροπή στην Google για λόγους αντιμονοπωλιακής νομοθεσίας.

Μέχρι να πάρει τον λόγο για να εκφωνήσει την ομιλία της στο Στρασβούργο, θα συναντήσει ένα κοινό που ίσως προτιμήσει τη μετάνοια από τις εξηγήσεις.

eueonews

Τις πολιτικές και νομοθετικές πρωτοβουλίες θα παρουσιάσει η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν στην Ολομέλεια του Ε.Κ. στις 10-13 Φεβρουαρίου

    H πρόεδρος Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν θα παρουσιάσει την Τετάρτη τις πολιτικές και νομοθετικές πρωτοβουλίες, που θα αναλάβει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή για το 2025...

Τις πολιτικές και νομοθετικές πρωτοβουλίες, που θα αναλάβει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή για το 2025, θα παρουσιάσει η πρόεδρος Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, την Τετάρτη, στο πλαίσιο της ολομέλειας του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, η οποία ξεκινά σήμερα, Δευτέρα, στο Στρασβούργο.

Επίσης, στην Ολομέλεια του Φεβρουαρίου (10-13) αναμένεται να πραγματοποιηθεί συζήτηση, μεταξύ άλλων, για την «ακλόνητη στήριξη από το ΕΚ προς την Ουκρανία», τρία χρόνια μετά την έναρξη του πολέμου, για την αντίδραση της ΕΕ στις «απειλές της κυβέρνησης Τραμπ» σχετικά με την επιβολή δασμών στα ευρωπαϊκά προϊόντα, για το «μέλλον της στρατηγικής της ΕΕ για τη Μέση Ανατολή», αλλά και για τις «απειλές στις επικοινωνιακές υποδομές κατά της κυριαρχίας της ΕΕ», με ξεχωριστή συζήτηση για το υπό δημιουργία δορυφορικό σύστημα της ΕΕ, το IRIS², έναν πολυτροχιακό σχηματισμό 290 δορυφόρων.

Ιδιαίτερο, επίσης, ενδιαφέρον αναμένεται να παρουσιάσει η συζήτηση για την ευρωπαϊκή και παγκόσμια οικονομία με την πρόεδρο της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας, Κριστίν Λαγκάρντ, η συζήτηση για τη συμφωνία ελεύθερων συναλλαγών ΕΕ - Mercosur και για τις ανησυχίες που έχουν εκφραστεί για τον αντίκτυπό της στην ευρωπαϊκή γεωργία και εκείνη που αφορά στους «ελέγχους εξαγωγών μικροτσίπ τεχνητής νοημοσύνης από τις ΗΠΑ». Όπως και οι συζητήσεις για την αντιμετώπιση των ελλείψεων προσωπικού και βελτίωση των συνθηκών εργασίας στον τομέα της Υγείας, και για τις απειλές κατά των δημοσιογράφων στην ΕΕ, επτά χρόνια από τιην δολοφονία του δημοσιογράφου Ján Kuciak και της αρραβωνιαστικιάς του Martina Kušnírová, στη Σλοβακία.

Επιπλέον, θα συζητηθεί η αύξηση της βίας των συμμοριών στη Σουηδία, ενώ η Ευρωπαϊκή Επιτροπή αναμένεται να κάνει δηλώσεις σχετικά με τη «διασυνοριακή αναγνώριση των εγγράφων οικογενειακής κατάστασης των ομόφυλων ζευγαριών και των παιδιών τους στην επικράτεια της ΕΕ».Συζήτηση για τις «απειλές της κυβέρνησης Τραμπ»

Την Τρίτη, το ΕΚ θα εξετάσει την κατάσταση των εμπορικών σχέσεων ΕΕ-ΗΠΑ, τις πολυμερείς διεθνείς σχέσεις και την αντίδραση της ΕΕ αν οι ΗΠΑ επιβάλουν δασμούς σε ευρωπαϊκά προϊόντα. Σύμφωνα με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, η ΕΕ έχει εμπορικό πλεόνασμα 154 δισ. ευρώ σε αγαθά με τις ΗΠΑ, ενώ οι ΗΠΑ διατηρούν πλεόνασμα 104 δισ. ευρώ στο ισοζύγιο υπηρεσιών, με αποτέλεσμα συνολικό εμπορικό πλεόνασμα της ΕΕ της τάξης του 3% επί της συνολικής αξίας των συναλλαγών ύψους 1,5 τρισ. ευρώ. Το 2023, οι ΗΠΑ ήταν ο μεγαλύτερος εταίρος για τις εξαγωγές αγαθών της ΕΕ και ο δεύτερος μεγαλύτερος εταίρος για τις εισαγωγές αγαθών από την ΕΕ.

Την Τετάρτη, οι ευρωβουλευτές θα συζητήσουν την πρόσφατη απόφαση της νέας κυβέρνησης των ΗΠΑ να αποσυρθεί από τον ΠΟΥ και τη Συμφωνία του Παρισιού για την κλιματική αλλαγή, αλλά και την αναστολή της αναπτυξιακής βοήθειας (με πολύ περιορισμένες εξαιρέσεις) για τρεις μήνες και τις κινήσεις σχετικά με τη Διεθνή Υπηρεσία Βοήθειας των ΗΠΑ (USAID). Παράλληλα με τους εκπροσώπους της Επιτροπής, οι ευρωβουλευτές θα συζητήσουν τον αντίκτυπο αυτών των αποφάσεων σε διεθνές επίπεδο και τη μελλοντική συμμετοχή της ΕΕ σε αυτές τις παγκόσμιες πρωτοβουλίες.

Επιπλέον, το ΕΚ θα συζητήσει «πώς αντιμετωπίζεται η απόφαση των ΗΠΑ να περιορίσουν την εξαγωγή μικροκυκλωμάτων που χρησιμοποιούνται για μοντέλα τεχνητής νοημοσύνης σε ορισμένα κράτη μέλη της ΕΕ». Σύμφωνα με τις επίσημες ενημερώσεις, οι ποσοστώσεις εξαγωγών, που εγκρίθηκαν από την απερχόμενη κυβέρνηση Μπάιντεν, τον Ιανουάριο του 2025, για «λόγους ασφαλείας», θα επηρεάσουν 120 χώρες σε ολόκληρο τον κόσμο, συμπεριλαμβανομένης της Κίνας, αλλά και 17 κρατών μελών της ΕΕ (Αυστρία, Βουλγαρία, Κροατία, Κύπρος, Τσεχία, Εσθονία, Ελλάδα, Ουγγαρία, Λετονία, Λιθουανία, Λουξεμβούργο, Μάλτα, Πολωνία, Πορτογαλία, Ρουμανία, Σλοβακία και Σλοβενία).

Σε προφορική ερώτηση προς την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, οι ευρωβουλευτές αναφέρουν ότι «η απόφαση αποτελεί σημαντική πρόκληση για τη λειτουργία της ενιαίας αγοράς της ΕΕ, καθώς χωρίζει τα κράτη μέλη σε διαφορετικές βαθμίδες και θέτει σε κίνδυνο την κοινή προσέγγιση της ΕΕ όσον αφορά την τεχνητή νοημοσύνη». Το 2023, το ΕΚ ενέκρινε νομοθεσία «για την ενίσχυση της εγχώριας βιομηχανίας μικροκυκλωμάτων της ΕΕ για την ενίσχυση της στρατηγικής αυτονομίας και ασφάλειας της Ευρώπης». Επισημαίνεται ότι «η τεχνητή νοημοσύνη και η μηχανική μάθηση απαιτούν μεγάλες ποσότητες υπολογιστικής ισχύος και ειδικό υλικό, όπως μονάδες επεξεργασίας γραφικών. Αυτά τα εξειδικευμένα τσιπ υπολογιστών είναι ταχύτερα από τους κανονικούς επεξεργαστές σε εργασίες μηχανικής μάθησης».

Πρόγραμμα εργασίας της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για το 2025

Την Τετάρτη, η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, θα παρουσιάσει το πρόγραμμα εργασίας της Επιτροπής για το 2025, δηλαδή, τις βασικές πολιτικές και νομοθετικές πρωτοβουλίες που έχουν προγραμματιστεί γι' αυτή τη χρονιά.

Σε ξεχωριστή συζήτηση την ίδια μέρα (Τετάρτη), οι ευρωβουλευτές θα συζητήσουν με εκπροσώπους του Συμβουλίου και της Ευρωπαϊκής Επιτροπής τη «στρατηγική της ΕΕ για την ανάκτηση της ανταγωνιστικότητας και τη διασφάλιση της βιώσιμης ευημερίας», που παρουσιάστηκε πρόσφατα. Η «Πυξίδα Ανταγωνιστικότητας», όπως αποκαλείται, περιλαμβάνει τρεις βασικούς τομείς δράσης: καινοτομία, απαλλαγή από τις ανθρακούχες εκπομπές και ασφάλεια. Προσδιορίζει επίσης πέντε οριζόντιους παράγοντες διευκόλυνσης της ανταγωνιστικότητας: απλούστευση κανονιστικού πλαισίου, μείωση των φραγμών στην ενιαία αγορά, χρηματοδότηση της ανταγωνιστικότητας, προώθηση δεξιοτήτων και ποιοτικών θέσεων εργασίας και καλύτερος συντονισμός των πολιτικών σε ενωσιακό και εθνικό επίπεδο.

Το πρόγραμμα εργασίας θα περιγράφει λεπτομερώς τον τρόπο με τον οποίο η Ευρωπαϊκή Επιτροπή προτίθεται να εφαρμόσει τις πολιτικές κατευθυντήριες γραμμές της, τις οποίες παρουσίασε η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο τον Ιούλιο του 2024. Αυτές εστιάζουν στη βιώσιμη ευημερία και ανταγωνιστικότητα, στην άμυνα και την ασφάλεια, στην ενίσχυση του κοινωνικού μοντέλου της ΕΕ, στην ποιότητα ζωής, στην προστασία της δημοκρατίας και στην προάσπιση των αξιών της ΕΕ, σε μια παγκόσμια Ευρώπη και στη μελλοντική θωράκιση της ΕΕ.

Συζήτηση για τη συμφωνία ελεύθερων συναλλαγών ΕΕ-Mercosur

Την Πέμπτη, το ΕΚ θα επανεξετάσει τη συμφωνία ΕΕ-Mercosur, «εν μέσω αυξανόμενου προστατευτισμού και στο πλαίσιο των ανησυχιών για τον αντίκτυπο της συμφωνίας στην ευρωπαϊκή γεωργία». Υπενθυμίζεται ότι στις 6 Δεκεμβρίου 2024, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή και οι ιδρυτικές χώρες της Mercosur (Αργεντινή, Βραζιλία, Παραγουάη και Ουρουγουάη) κατέληξαν σε πολιτική συμφωνία για εταιρική σχέση ΕΕ-Mercosur (ελεύθερων συναλλαγών). Οι αρμόδιοι ευρωβουλευτές χαιρέτισαν τη συμφωνία, η οποία ολοκληρώθηκε έπειτα από χρόνια διαπραγματεύσεων, ενώ άλλοι εξέφρασαν ανησυχίες. Η συμφωνία βρίσκεται σε φάση νομικού ελέγχου και μόλις μεταφραστεί σε όλες τις επίσημες γλώσσες της ΕΕ, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή θα την υποβάλει προς έγκριση στο ΕΚ και στις κυβερνήσεις των κρατών μελών της ΕΕ. Όπως συμβαίνει με κάθε εμπορική συμφωνία, το ΕΚ πρέπει να δώσει τη συγκατάθεσή του πριν από τη σύναψή της και την έναρξη ισχύος της.

Εάν τελικά επικυρωθεί, θα καταργήσει σταδιακά τους δασμούς στο 91% των εξαγωγών της ΕΕ προς τη Mercosur και στο 92% των εξαγωγών της Mercosur προς την ΕΕ. «Οι ευαίσθητες γεωργικές εισαγωγές θα ελέγχονται μέσω ποσοστώσεων, δασμών εντός ποσόστωσης, παρατεταμένων περιόδων σταδιακής εισαγωγής και διασφαλίσεων για την αντιμετώπιση πιθανών διαταραχών της αγοράς», αναφέρεται στις επίσημες ανακοινώσεις.

Συζητήσεις για την κατάσταση σε Ουκρανία, Μέση Ανατολή, Γεωργία και Σερβία

Σύμφωνα με ανάρτηση της προέδρου του ΕΚ, Ρομπέρτα Μέτσολα, ο πρόεδρος του Κοινοβουλίου της Ουκρανίας, Ρουσλάν Στέφαντσουκ, αποδέχτηκε την πρόκληση και θα απευθύνει ομιλία «προς το Σώμα και τον κόσμο», όπως σημειώνει η ίδια. Αμέσως μετά, στη συζήτηση με εκπροσώπους του Συμβουλίου (της ΕΕ) και της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, την Τρίτη, οι ευρωβουλευτές θα μνημονεύσουν τα τρία χρόνια από την έναρξη της «βάναυσης στρατιωτικής εισβολής της Μόσχας στην Ουκρανία», ενώ σχετικό ψήφισμα αναμένεται να υποβληθεί στη σύνοδο της ολομέλειας του Μαρτίου.

Σε ξεχωριστή συζήτηση, την Τετάρτη το πρωί, οι ευρωβουλευτές θα εξετάσουν τη «συνεχιζόμενη καταστολή από το Κρεμλίνο της ρωσικής αντιπολίτευσης», ένα χρόνο μετά τη δολοφονία του Αλεξέι Ναβάλνι, ενώ την ίδια ημέρα, το απόγευμα, θα συζητήσουν «την ανάγκη στοχευμένης στήριξης των περιφερειών της ΕΕ που συνορεύουν με τη Ρωσία, τη Λευκορωσία και την Ουκρανία με εκπροσώπους της Πολωνικής Προεδρίας του Συμβουλίου της ΕΕ και της Ευρωπαϊκής Επιτροπής». Υπενθυμίζεται ότι οι ευρωβουλευτές, σε παλιότερο ψήφισμά τους, είχαν εκφράσει, μεταξύ άλλων, την ακλόνητη στήριξή τους προς την Ουκρανία.

Την Τρίτη το απόγευμα, οι ευρωβουλευτές θα συζητήσουν την υπό διαμόρφωση στρατηγική της ΕΕ για τη Μέση Ανατολή με εκπροσώπους της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και της πολωνικής προεδρίας του Συμβουλίου της ΕΕ. Την Πέμπτη, το ΕΚ αναμένεται να συζητήσει την κατάσταση στη Γεωργία, και να καταδικάσει «τη βίαιη καταστολή από τις αρχές της Γεωργίας των αντικυβερνητικών διαδηλώσεων», ενώ οι ευρωβουλευτές θα συζητήσουν (την Τρίτη) τις εξελίξεις στη Σερβία μετά το «κίνημα κατά της διαφθοράς» που έχει δημιουργηθεί και τις διαμαρτυρίες φοιτητών και του κόσμου στους δρόμους της χώρας. Σε ανοικτή επιστολή που δημοσιεύθηκε στις 5 Φεβρουαρίου 2025, η επίτροπος Διεύρυνσης, Μάρτα Κος, ζήτησε πλήρη, αμερόληπτη και ταχεία διερεύνηση των περιστατικών βίας κατά διαδηλωτών.

Συζήτηση με Λαγκάρντ, οι επικοινωνιακές υποδομές κατά της κυριαρχίας της ΕΕ και οι ελλείψεις στον τομέα της Υγείας

Επιπλέον, κατά την ολομέλεια του Φεβρουαρίου αναμένεται να πραγματοποιηθούν συζητήσεις, με παρεμβάσεις και δηλώσεις του Συμβουλίου της ΕΕ και της Ευρωπαϊκής Επιτροπής:

Για την οικονομία της ΕΕ και τις δραστηριότητες της ΕΚΤ με την Κριστίν Λαγκάρντ: Τη Δευτέρα, η πρόεδρος της ΕΚΤ θα ενημερώσει τους ευρωβουλευτές σχετικά με την ευρωπαϊκή και παγκόσμια οικονομία και τις δραστηριότητες της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας, ενώ την Τρίτη, οι ευρωβουλευτές θα εγκρίνουν τις ετήσιες συστάσεις τους προς την ΕΚΤ σχετικά με τα ζητήματα, στα οποία θα πρέπει να δώσει προτεραιότητα (σ.σ: ανάγκη να καταπολεμηθεί ο πληθωρισμός και να αντιμετωπιστούν οι αυξανόμενες γεωοικονομικές εντάσεις), καθώς και οι δευτερεύοντες στόχοι, που θα πρέπει να επιδιώξει ενεργά η ΕΚΤ για τη διατήρηση της σταθερότητας των τιμών.

Για τις απειλές στις επικοινωνιακές υποδομές κατά της κυριαρχίας της ΕΕ: Την Πέμπτη, θα αξιολογηθεί η πρόοδος της ΕΕ για τη μείωση της στρατηγικής της εξάρτησης στον τομέα των υποδομών επικοινωνίας ζωτικής σημασίας. Οι ευρωβουλευτές αναμένεται να εκφράσουν «τις ανησυχίες τους ότι τα κράτη μέλη μπορούν να καταφύγουν σε εναλλακτικούς προμηθευτές κυβερνητικών υποδομών επικοινωνίας πριν το σύστημα της ΕΕ IRIS² τεθεί σε λειτουργία το 2030». Το ΕΚ είχε δηλώσει την υποστήριξή του για την ανάπτυξη του IRIS² τον Φεβρουάριο του 2023 και τον Δεκέμβριο του 2024, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή υπέγραψε σύμβαση για το IRIS², έναν πολυτροχιακό σχηματισμό 290 δορυφόρων, με την κοινοπραξία SpaceRISE. Με βάση αυτή την εταιρική σχέση θα αναπτυχθεί, εκτοξευθεί και θα τεθεί σε λειτουργία το νέο δορυφορικό σύστημα της ΕΕ, σηματοδοτώντας «ένα σημαντικό βήμα προόδου όσον αφορά στη διασφάλιση της κυριαρχίας επικοινωνίας και της ασφαλούς συνδεσιμότητας της Ευρώπης».

Για τις απειλές κατά δημοσιογράφων στην ΕΕ, επτά χρόνια από τις δολοφονίες Kuciak-Kušnírová: Την Τετάρτη, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, σε συζήτηση με το Συμβούλιο και την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, θα αξιολογήσει την κατάσταση της ελευθερίας των ΜΜΕ στην ΕΕ και θα συζητήσει τρόπους προστασίας των δημοσιογράφων, και την εξέλιξη όσον αφορά στα πρόσφατα νομοθετήματα της ΕΕ (σ.σ.: πράξη για την ελευθερία των ΜΜΕ, οδηγία κατά των SLAPP, νομοθεσία για τις ψηφιακές υπηρεσίες). Υπενθυμίζεται ότι ο Ján Kuciak και η αρραβωνιαστικιά του Martina Kušnírová δολοφονήθηκαν στις 21 Φεβρουαρίου 2018 στο σπίτι τους στη Σλοβακία. Την περίοδο εκείνη, ο Kuciak είχε δημοσιεύσει άρθρα για μεγάλης κλίμακας φοροδιαφυγή, φορολογική απάτη, διαφθορά και ξέπλυμα χρήματος, ενώ ερευνούσε αρκετούς επιχειρηματίες με διασυνδέσεις με πολιτικούς υψηλού επιπέδου. Οι έρευνες και οι δικαστικές υποθέσεις κατά των δραστών βρίσκονται ακόμη σε εξέλιξη.

Για την αντιμετώπιση των ελλείψεων προσωπικού και βελτίωση των συνθηκών εργασίας στον τομέα της Υγείας: Την Τρίτη, οι ευρωβουλευτές και η Ευρωπαϊκή Επιτροπή θα συζητήσουν τις εργασιακές ανάγκες της ΕΕ για τον τομέα της υγειονομικής περίθαλψης και τον τρόπο διασφάλισης της ποιοτικής απασχόλησης. Ο ΠΟΥ προβλέπει έλλειψη 4,1 εκατομμυρίων εργαζομένων στον τομέα της υγειονομικής περίθαλψης στην ΕΕ έως το 2030, παρά το γεγονός ότι «υπάρχουν περισσότεροι εργαζόμενοι στον τομέα αυτό από ποτέ». Δεδομένων των ελλείψεων προσωπικού που ενδέχεται να ενταθούν τα επόμενα χρόνια λόγω της γήρανσης του σημερινού εργατικού δυναμικού, οι ευρωβουλευτές αναμένεται να ζητήσουν τη λήψη μέτρων. Σύμφωνα με πρόσφατη μελέτη του Eurofound, η υγεία και η κοινωνική μέριμνα είναι ένας από τους τομείς της ΕΕ με τις πιο εμφανείς διαρθρωτικές ελλείψεις προσωπικού. Οι ελλείψεις είναι αποτέλεσμα της πανδημίας COVID-19, των αποκλίσεων προσφοράς και ζήτησης και της έλλειψης σχεδιασμού και πρόβλεψης. Σε ξεχωριστή συζήτηση την Τετάρτη το βράδυ, οι ευρωβουλευτές και η Κομισιόν θα συζητήσουν για την ψυχική υγεία των νέων της Ευρώπης.

Κατά τη διάρκεια της ολομέλειας θα συζητηθούν και άλλα θέματα, όπως η αύξηση της βίας των συμμοριών στη Σουηδία, η διασυνοριακή αναγνώριση των εγγράφων οικογενειακής κατάστασης των ομόφυλων ζευγαριών και των παιδιών τους στην επικράτεια της ΕΕ (δηλώσεις της Επιτροπής), η διοικητική συνεργασία στον τομέα της φορολογίας, η προστασία του συστήματος της διεθνούς δικαιοσύνης και των θεσμών της, ιδίως του Διεθνούς Ποινικού Δικαστηρίου και του Διεθνούς Δικαστηρίου (δηλώσεις Συμβουλίου και Επιτροπής), ενώ θα τεθούν στην ολομέλεια ψηφίσματα, μεταξύ άλλων, για τις πρόσφατες απολύσεις και συλλήψεις δημάρχων στην Τουρκία και για την καταστολή από το καθεστώς Ortega-Murillo στη Νικαράγουα, ιδίως των υπερασπιστών των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, των πολιτικών αντιπάλων και των θρησκευτικών κοινοτήτων.

Χρυσόστομος Μπίκατζικ / ΑΠΕ-ΜΠΕ