Χιλιάδες Τσέχοι συμμετείχαν σε συγκέντρωση διαμαρτυρίας υπέρ των δημόσιων μέσων ενημέρωσης, καθώς η τσεχική κυβέρνηση σχεδιάζει να μειώσει τη χρηματοδότηση και να μεταφέρει τη χρηματοδότηση στον κρατικό προϋπολογισμό...
Δεκάδες χιλιάδες Τσέχοι διαδήλωσαν στην Πράγα την Κυριακή κατά ενός κυβερνητικού σχεδίου για μείωση του τέλους των δημόσιων μέσων ενημέρωσης και μεταφορά της χρηματοδότησης στον κρατικό προϋπολογισμό — μια πολιτική που οι επικριτές λένε ότι θα θίξει την ανεξαρτησία και τη βιωσιμότητα των ραδιοτηλεοπτικών φορέων.
Χιλιάδες Τσέχοι συγκεντρώθηκαν στο κέντρο της Πράγας για να διαμαρτυρηθούν κατά των σχεδίων της τσεχικής κυβέρνησης να καταργήσει το τέλος αδειοδότησης και να χρησιμοποιήσει τον κρατικό προϋπολογισμό για τη χρηματοδότηση των δημόσιων μέσων ενημέρωσης.
Οι επικριτές, σύμφωνα με δημοδίευμα του BBC, λένε ότι τα σχέδια θα επιτρέψουν στους πολιτικούς να καταπνίξουν την ελευθερία των μέσων ενημέρωσης.Η κυβέρνηση συνασπισμού - η οποία αποτελείται από το λαϊκιστικό κόμμα ANO και δύο δεξιά ευρωσκεπτικιστικά κόμματα - επιμένει ότι η αλλαγή δεν θα επηρεάσει την συντακτική ανεξαρτησία, αλλά θέλει οι ραδιοτηλεοπτικοί φορείς να μειώσουν το κόστος.
Το κοινοβούλιο ενέκρινε το πρώτο προσχέδιο της πρότασης στα τέλη του περασμένου μήνα. Έκτοτε, χιλιάδες Τσέχοι έχουν συμμετάσχει σε διαμαρτυρίες.
Τα τσεχικά νοικοκυριά πληρώνουν σήμερα 205 κορώνες (9,44 δολάρια· 7,06 λίρες) το μήνα για τηλεόραση και ραδιόφωνο.
Η διαμαρτυρία της Κυριακής διοργανώθηκε από τον σύλλογο «Εκατομμύρια Στιγμές για τη Δημοκρατία», ο οποίος δήλωσε ότι συμμετείχαν «περίπου 400.000» άνθρωποι.
«Γνωρίζω ότι ολόκληρη η τσεχική τηλεόραση αποτελεί εγγύηση αλήθειας και αντικειμενικότητας», δήλωσε στο πρακτορείο ειδήσεων Reuters η συνταξιούχος Μιλάνα Ρουντόλφοβα, 72 ετών.
«Αν δεν έχουμε δημόσια τηλεόραση και ραδιόφωνο, τότε δυστυχώς δεν θα μπορούμε πλέον να πιστέψουμε τίποτα».
Ο πρωθυπουργός Αντρέι Μπάμπις επέμεινε ότι η κυβέρνηση δεν θέλει να ελέγχει τα δημόσια μέσα ενημέρωσης.
«Το σύστημα χρηματοδότησης αλλάζει, κανείς δεν θέλει να ελέγχει τα δημόσια μέσα ενημέρωσης, κανείς δεν θέλει να τους υπαγορεύει τι πρέπει να λένε και να κάνουν, κανείς δεν θέλει να τα εθνικοποιήσει», δήλωσε ο Μπάμπις στο Τσεχικό Πρακτορείο Ειδήσεων.
«Το κάνουμε αυτό επειδή το σύστημα είναι ήδη ξεπερασμένο και το μεγαλύτερο μέρος της Ευρώπης ακολουθεί τον ίδιο δρόμο σήμερα και άλλοι συμμετέχουν», πρόσθεσε.
Ορισμένες ευρωπαϊκές χώρες, συμπεριλαμβανομένης της Γαλλίας και της Νορβηγίας, έχουν εγκαταλείψει το μοντέλο των τελών για τις δημόσιες άδειες τα τελευταία χρόνια.
Η Γαλλία το αφαίρεσε το 2022 και τα δημόσια μέσα ενημέρωσης, τα οποία προβάλλουν επίσης διαφημίσεις, χρηματοδοτούνται πλέον από ένα μέρος των εσόδων από τον ΦΠΑ.
Η Νορβηγία κατάργησε το τέλος αδειοδότησης το 2020 και μετέφερε τη χρηματοδότηση του δημόσιου ραδιοτηλεοπτικού φορέα στον εθνικό προϋπολογισμό.
Μερικοί διαδηλωτές φορούσαν μυτερά καπέλα διπλωμένα από εφημερίδες ως φόρο τιμής σε έναν χαρακτήρα κινουμένων σχεδίων, τον Βέτσερνιτσεκ, ο οποίος εδώ και δεκαετίες παρουσιάζει παιδικές ιστορίες πριν τον ύπνο στην Τσεχική Τηλεόραση.
Οι επικριτές έχουν συγκρίνει το νομοσχέδιο της κυβέρνησης για τα μέσα ενημέρωσης με τις αλλαγές στην Ουγγαρία υπό τον πρώην πρωθυπουργό Βίκτορ Όρμπαν, ο οποίος έλεγχε αυστηρά τα κρατικά μέσα ενημέρωσης όταν ήταν στην εξουσία.
Ο πρωθυπουργός Αντρέι Μπάμπις διορίστηκε τον Δεκέμβριο του 2025 και έχει δεχθεί κριτική για τις επιθέσεις του συνασπισμού του στα τσεχικά μέσα ενημέρωσης.
«Οι πολιτικές επιθέσεις εναντίον ιδιωτικών και δημόσιων μέσων ενημέρωσης έχουν γίνει ένα από τα χαρακτηριστικά γνωρίσματα της πρωθυπουργίας του Αντρέι Μπάμπις», δήλωσε τον Ιούνιο ο Πάβολ Σαλάι, διευθυντής του Γραφείου Πράγας του διεθνούς οργανισμού για την ελευθερία του Τύπου Δημοσιογράφοι Χωρίς Σύνορα.
«Το σύστημα χρηματοδότησης αλλάζει, κανείς δεν θέλει να ελέγχει τα δημόσια μέσα ενημέρωσης, κανείς δεν θέλει να τους υπαγορεύει τι πρέπει να λένε και να κάνουν, κανείς δεν θέλει να τα εθνικοποιήσει», δήλωσε ο Μπάμπις στο Τσεχικό Πρακτορείο Ειδήσεων.
«Το κάνουμε αυτό επειδή το σύστημα είναι ήδη ξεπερασμένο και το μεγαλύτερο μέρος της Ευρώπης ακολουθεί τον ίδιο δρόμο σήμερα και άλλοι συμμετέχουν», πρόσθεσε.
Ορισμένες ευρωπαϊκές χώρες, συμπεριλαμβανομένης της Γαλλίας και της Νορβηγίας, έχουν εγκαταλείψει το μοντέλο των τελών για τις δημόσιες άδειες τα τελευταία χρόνια.
Η Γαλλία το αφαίρεσε το 2022 και τα δημόσια μέσα ενημέρωσης, τα οποία προβάλλουν επίσης διαφημίσεις, χρηματοδοτούνται πλέον από ένα μέρος των εσόδων από τον ΦΠΑ.
Η Νορβηγία κατάργησε το τέλος αδειοδότησης το 2020 και μετέφερε τη χρηματοδότηση του δημόσιου ραδιοτηλεοπτικού φορέα στον εθνικό προϋπολογισμό.
Μερικοί διαδηλωτές φορούσαν μυτερά καπέλα διπλωμένα από εφημερίδες ως φόρο τιμής σε έναν χαρακτήρα κινουμένων σχεδίων, τον Βέτσερνιτσεκ, ο οποίος εδώ και δεκαετίες παρουσιάζει παιδικές ιστορίες πριν τον ύπνο στην Τσεχική Τηλεόραση.
Οι επικριτές έχουν συγκρίνει το νομοσχέδιο της κυβέρνησης για τα μέσα ενημέρωσης με τις αλλαγές στην Ουγγαρία υπό τον πρώην πρωθυπουργό Βίκτορ Όρμπαν, ο οποίος έλεγχε αυστηρά τα κρατικά μέσα ενημέρωσης όταν ήταν στην εξουσία.
Ο πρωθυπουργός Αντρέι Μπάμπις διορίστηκε τον Δεκέμβριο του 2025 και έχει δεχθεί κριτική για τις επιθέσεις του συνασπισμού του στα τσεχικά μέσα ενημέρωσης.
«Οι πολιτικές επιθέσεις εναντίον ιδιωτικών και δημόσιων μέσων ενημέρωσης έχουν γίνει ένα από τα χαρακτηριστικά γνωρίσματα της πρωθυπουργίας του Αντρέι Μπάμπις», δήλωσε τον Ιούνιο ο Πάβολ Σαλάι, διευθυντής του Γραφείου Πράγας του διεθνούς οργανισμού για την ελευθερία του Τύπου Δημοσιογράφοι Χωρίς Σύνορα.
επιμέλεια: Σπύρος Γκανής
