Ψηφοφορία για τα νέα χαρτονομίσματα ευρώ - Λεονάρντο, Κάλλας και Κιουρί ή τα πουλιά της Ευρώπης

Η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα (ΕΚΤ) παρουσίασε τις δέκα επικρατέστερες προτάσεις για τη νέα σειρά τραπεζογραμματίων του ευρώ...

   Μπορείτε να ψηφίσετε εδώ, διαδικτυακά, για καθεμία από τις δύο θεματικές ενότητες δημιουργήθηκαν πέντε διαφορετικά σχέδια, με ξεχωριστά γραφικά στυλ: ορισμένα πιο σύγχρονα και μινιμαλιστικά, άλλα πιο πιστά στα εικονιζόμενα θέματα. Μέσα από μια έρευνα που έχει αναρτηθεί στην ιστοσελίδα της ΕΚΤ, οι πολίτες της ΕΕ μπορούν να εκφράσουν την προτίμησή τους και να συμβάλουν στην τελική απόφαση.

Η ΕΚΤ αποκαλύπτει τα δέκα τελικά σχέδια για τα νέα χαρτονομίσματα του ευρώ. Στην κούρσα πολιτισμός και φύση: Λεονάρντο, Μαρία Κάλλας, Μπετόβεν, Μαρί Κιουρί και τα πουλιά σύμβολα της ευρωπαϊκής βιοποικιλότητας.

Τα μελλοντικά τραπεζογραμμάτια σε ευρώ αρχίζουν να παίρνουν μορφή και, αυτή τη φορά, τον τελευταίο λόγο θα τον έχουν οι ίδιοι οι Ευρωπαίοι πολίτες. Η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα παρουσίασε την Πέμπτη τα δέκα τελικά προσχέδια από τα οποία θα επιλεγούν οι νέες ονομαστικές αξίες των χαρτονομισμάτων που προορίζονται να τεθούν σε κυκλοφορία από τα τέλη του 2026.

Περισσότερες από 1.200 προτάσεις εξετάστηκαν, αλλά τελικά αναδείχθηκαν δύο μεγάλες θεματικές ενότητες ικανές να αποτυπώσουν την ταυτότητα της ηπείρου: ο ευρωπαϊκός πολιτισμός και ο πλούτος της φύσης.

Από τη μία πλευρά υπάρχουν οι προσωπικότητες που άφησαν το στίγμα τους στην ιστορία της τέχνης, της μουσικής, της επιστήμης και της λογοτεχνίας. Από την άλλη, ποτάμια και πουλιά που διασχίζουν τα σύνορα της ηπείρου, σύμβολα της ευρωπαϊκής βιοποικιλότητας και της ανάγκης προστασίας της.

Η ΕΚΤ ανοίγει τη διαδικασία ψηφοφορίας στους πολίτες για την επιλογή της νέας όψης του ευρώ

Την παρουσίαση των δέκα τελικών σχεδίων έκανε η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας, Κριστίν Λαγκάρντ (πηγή στα Ιταλικά), η οποία κάλεσε τους Ευρωπαίους να συμμετάσχουν στην επιλογή της νέας όψης του ευρώ.

Μπορείτε να ψηφίσετε εδώ, για καθεμία από τις δύο θεματικές ενότητες δημιουργήθηκαν πέντε διαφορετικά σχέδια, με ξεχωριστά γραφικά στυλ: ορισμένα πιο σύγχρονα και μινιμαλιστικά, άλλα πιο πιστά στα εικονιζόμενα θέματα. Μέσα από μια έρευνα που έχει αναρτηθεί στην ιστοσελίδα της ΕΚΤ, οι πολίτες μπορούν να εκφράσουν την προτίμησή τους και να συμβάλουν στην τελική απόφαση.

Ten selected design proposals for the next series of euro banknotes have been unveiled.

Explore the proposals and tell us which ones you prefer.

Have your say https://t.co/VvcczFFxX3 pic.twitter.com/mZGWAdaz62

— European Central Bank (@ecb) July 23, 2026

Το θέμα «Ευρωπαϊκός πολιτισμός»: έξι μεγάλες μορφές της ιστορίας

Αν επικρατήσει η θεματική του πολιτισμού, στα νέα τραπεζογραμμάτια θα εμφανιστούν ορισμένες από τις πιο επιδραστικές μορφές της ευρωπαϊκής ιστορίας.

.

Το προτεινόμενο 5ευρω με την Μαρία Κάλλας

Στο χαρτονόμισμα των 5 ευρώ θα υπάρχει η Μαρία Κάλλας, η διάσημη ελληνοαμερικανίδα σοπράνο που άλλαξε τον κόσμο της όπερας.

Το χαρτονόμισμα των 10 ευρώ θα είναι αφιερωμένο στον Γερμανό συνθέτη Λούντβιχ βαν Μπετόβεν, ενώ εκείνο των 20 ευρώ στην επιστήμονα Μαρί Κιουρί, βραβευμένη με Νόμπελ και πρωτοπόρο της επιστημονικής έρευνας.

Στο χαρτονόμισμα των 50 ευρώ θα εικονίζεται ο Μιγκέλ ντε Θερβάντες, συγγραφέας του Δον Κιχώτη, ενός από τα σημαντικότερα μυθιστορήματα της παγκόσμιας λογοτεχνίας.

Τα υψηλότερης αξίας χαρτονομίσματα θα τιμούν δύο εμβληματικές μορφές της ευρωπαϊκής σκέψης: τον Λεονάρντο ντα Βίντσι, για το χαρτονόμισμα των 100 ευρώ, και την Μπέρτα φον Ζούτνερ, βραβευμένη με Νόμπελ Ειρήνης, για το χαρτονόμισμα των 200 ευρώ.

Η φυσιολατρική πρόταση για το χαρτονόμισμα των 10 ευρώ, που παρουσιάστηκε την Πέμπτη 23 Ιουλίου 2026 στη Φρανκφούρτη, στη Γερμανία AP Photo.

Η άλλη πρόταση: τα πουλιά-σύμβολα της Ευρώπης

Η εναλλακτική επιλογή εστιάζει στη φύση. Κάθε χαρτονόμισμα απεικονίζει ένα διαφορετικό είδος ευρωπαϊκού πτηνού μέσα σε ένα ποτάμιο τοπίο, ενώ στην πίσω πλευρά απεικονίζονται τα βασικά θεσμικά όργανα της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Η σειρά περιλαμβάνει τον τοίχο δρόμο σε συνδυασμό με το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, την αλκυόνα με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, τον μελισσοφάγο μαζί με την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα, τον λευκό πελαργό με το Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης, την αβοκέτα με το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο και το Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης και, τέλος, τη σούλα μπασάνα δίπλα στο Ευρωπαϊκό Ελεγκτικό Συνέδριο.

Πότε θα κυκλοφορήσουν τα νέα χαρτονομίσματα

Η ψήφος των πολιτών αποτελεί ένα από τα στάδια της διαδικασίας που θα οδηγήσει στην οριστική επιλογή του νέου σχεδιασμού του ευρώ. Μόλις ολοκληρωθεί η διαβούλευση και αναδειχθεί το νικητήριο σχέδιο, η ΕΚΤ θα προχωρήσει στα τεχνικά στάδια που απαιτούνται για την παραγωγή των νέων τραπεζογραμματίων, η έκδοση των οποίων προβλέπεται να ξεκινήσει στα τέλη του 2026.

Στόχος είναι να ανανεωθεί η εικόνα του κοινού νομίσματος, διατηρώντας όμως έναν ισχυρό δεσμό με τις κοινές αξίες της Ευρώπης: την εξαιρετική πολιτιστική της κληρονομιά και τον φυσικό πλούτο που μοιράζονται όλα τα κράτη μέλη.

euronews

επιμέλεια: Σπύρος Γκανής

Ψηφιακό ευρώ / Η ΕΚΤ επέλεξε 36 παρόχους πληρωμών για το πιλοτικό ψηφιακό ευρώ καθώς το σχέδιο προχωρά

Στόχος του πιλοτικού προγράμματος είναι να αξιολογήσει την τεχνική υποδομή, τις λειτουργικές διαδικασίες και την εμπειρία χρήστη του ψηφιακού ευρώ, επιτρέποντας τη δοκιμή πληρωμών μεταξύ ιδιωτών και μεταξύ ιδιωτών και επιχειρήσεων...

Στους επιλεγμένους από την ΕΚΤ παρόχους περιλαμβάνονται παραδοσιακές τράπεζες, ψηφιακές τράπεζες και εταιρείες πληρωμών, με ορισμένους από τους μεγαλύτερους χρηματοπιστωτικούς οργανισμούς της Ευρώπης ανάμεσα στους συμμετέχοντες, όπως οι Deutsche Bank, UniCredit, Revolut, Adyen και Stripe.

Η ΕΚΤ επέλεξε 36 παρόχους πληρωμών για πιλοτική δοκιμή του ψηφιακού ευρώ από το 2027, στο πλαίσιο προσπάθειας της ΕΕ για μείωση της εξάρτησης από ξένα δίκτυα πληρωμών.

Η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα (ΕΚΤ), σύμφωνα μe το euronews, πέρασε την πρωτοβουλία για το ψηφιακό ευρώ στην επόμενη φάση υλοποίησης την Τρίτη, ορίζοντας 36 παρόχους υπηρεσιών πληρωμών για να συμβάλουν στη δοκιμή του μελλοντικού νομίσματος σε ένα πιλοτικό πρόγραμμα μεγάλης κλίμακας που θα ξεκινήσει στο δεύτερο εξάμηνο του 2027.

Σύμφωνα με την ΕΚΤ, οι συμμετέχοντες επελέγησαν ανάμεσα σε περισσότερους από 50 υποψήφιους από όλη τη ζώνη του ευρώ και θα συνεργαστούν με την ΕΚΤ και 19 από τις εθνικές κεντρικές τράπεζες της ζώνης, με εξαίρεση τη Βουλγαρία και τη Μάλτα, σε μια δοκιμή διάρκειας 12 μηνών.

Στόχος του πιλοτικού προγράμματος είναι να αξιολογήσει την τεχνική υποδομή, τις λειτουργικές διαδικασίες και την εμπειρία χρήστη του ψηφιακού ευρώ, επιτρέποντας τη δοκιμή πληρωμών μεταξύ ιδιωτών και μεταξύ ιδιωτών και επιχειρήσεων, τόσο σε διαδικτυακό όσο και σε περιβάλλον εκτός σύνδεσης, πριν ληφθεί οποιαδήποτε απόφαση για την έκδοση του νομίσματος.

Η ανακοίνωση φέρνει το ψηφιακό ευρώ πιο κοντά σε πρακτικές δοκιμές με καταναλωτές, εμπόρους και παρόχους πληρωμών, καθιστώντας την ένα από τα σημαντικότερα ορόσημα του έργου από τότε που η ΕΚΤ ξεκίνησε τη φάση προετοιμασίας στα τέλη του 2023.

Στους επιλεγμένους παρόχους περιλαμβάνονται παραδοσιακές τράπεζες, ψηφιακές τράπεζες και εταιρείες πληρωμών, με ορισμένους από τους μεγαλύτερους χρηματοπιστωτικούς οργανισμούς της Ευρώπης ανάμεσα στους συμμετέχοντες, όπως οι Deutsche Bank, UniCredit, Revolut, Adyen και Stripe.

Ο Πιέρο Τσιπολόνι, μέλος του Εκτελεστικού Συμβουλίου της ΕΚΤ, δήλωσε ότι το επίπεδο ενδιαφέροντος δείχνει πως ο κλάδος πληρωμών είναι έτοιμος να συμβάλει στη διαμόρφωση της επόμενης φάσης του έργου.

«Το έντονο ενδιαφέρον της αγοράς για το πιλοτικό πρόγραμμα δείχνει την ετοιμότητα του ιδιωτικού τομέα να συμμετάσχει ενεργά και να προχωρήσει γρήγορα με το έργο του ψηφιακού ευρώ, ώστε να ενισχυθεί το ευρωπαϊκό τοπίο πληρωμών», ανέφερε ο Τσιπολόνι.

Ο Πιέρο Τσιπολόνι, μέλος του Εκτελεστικού Συμβουλίου της ΕΚΤ, σε προηγούμενη ομιλία του.

«Προσβλέπουμε σε ακόμη στενότερη συνεργασία, καθώς θα δουλεύουμε και θα μαθαίνουμε μαζί με τους ευρωπαίους παρόχους υπηρεσιών πληρωμών για την ανάπτυξη ενός ασφαλούς, αποδοτικού και χωρίς αποκλεισμούς ψηφιακού ευρώ», κατέληξε ο Τσιπολόνι.

Η νομοθετική έγκριση παραμένει το καθοριστικό ορόσημο

Το πιλοτικό πρόγραμμα ξεκινά ενώ συνεχίζονται οι διαπραγματεύσεις μεταξύ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, του Συμβουλίου και της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για τη νομοθεσία που θα θεσπίσει τη νομική βάση για ένα ψηφιακό ευρώ.

Η ΕΚΤ έχει επανειλημμένα τονίσει ότι δεν μπορεί να εκδώσει το νόμισμα εάν η νομοθεσία δεν εγκριθεί από τους νομοθέτες της ΕΕ.

Με βάση τον τρέχοντα σχεδιασμό, η επίσημη έγκριση προβλέπεται για το 2027, ακολουθούμενη από την ολοκλήρωση του πιλοτικού προγράμματος και μια πιθανή δημόσια κυκλοφορία το 2029, αν και αυτά τα χρονοδιαγράμματα εξακολουθούν να εξαρτώνται από τη νομοθετική διαδικασία.

Το ψηφιακό ευρώ θα είναι διαθέσιμο δωρεάν στους καταναλωτές μέσω εποπτευόμενων παρόχων πληρωμών, και η ΕΚΤ έχει επανειλημμένα επιχειρήσει να αντικρούσει ανησυχίες ότι θα μπορούσε να οδηγήσει στην εξαφάνιση των μετρητών ή στην αποδυνάμωση της προστασίας της ιδιωτικότητας.

Σύμφωνα με το ισχύον σχέδιο για την κυκλοφορία, το ψηφιακό ευρώ δεν θα αποφέρει τόκους και τα υπόλοιπα θα πιθανότατα περιορίζονται με όρια, ώστε να αποφεύγονται σημαντικές εκροές από τις καταθέσεις στις εμπορικές τράπεζες.

Τι είναι ψηφιακό ευρώ

Το ψηφιακό ευρώ θα είναι ένα ηλεκτρονικό μέσο πληρωμής, διαθέσιμο προς χρήση σε όλους χωρίς χρέωση. Όπως ακριβώς χρησιμοποιούνται τα μετρητά σήμερα..

Το ψηφιακό ευρώ είναι ένα νέο ψηφιακό νόμισμα που εκδίδεται από την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα και θα λειτουργεί συμπληρωματικά με τα μετρητά, προσφέροντας ασφαλείς και δωρεάν συναλλαγές παντού στη ζώνη του ευρώ.

Το έργο βρίσκεται σε φάση προετοιμασίας με ορίζοντα κυκλοφορίας το 2029. ΤΑ ΝΕΑ Έρχεται το ψηφιακό ευρώ - tanea, έχοντας εξασφαλίσει πολιτική στήριξη και επιλέγοντας ήδη 36 παρόχους πληρωμών για το επερχόμενο πιλοτικό πρόγραμμα Ψηφιακό ευρώ: Η ΕΚΤ επέλεξε 36 παρόχους για το πιλοτικό πρόγραμμα του 2027.

Βασικά χαρακτηριστικά:

• Δωρεάν και Καθολικό: Θα είναι διαθέσιμο σε όλους τους πολίτες και τις επιχειρήσεις χωρίς καμία χρέωση Το ψηφιακό ευρώ - European Central Bank.
• Ιδιωτικότητα: Θα επιτρέπει συναλλαγές τόσο online όσο και offline (χωρίς σύνδεση στο διαδίκτυο), προσφέροντας επίπεδο ιδιωτικότητας αντίστοιχο με τα παραδοσιακά μετρητά Ψηφιακό ευρώ: Τι είναι και τι ζητούν οι καταναλωτές | Ένωση Καταναλωτών.
• Όχι προγραμματιζόμενο χρήμα: Δεν θα είναι "προγραμματισμένο" χρήμα, δηλαδή τα χρήματά σας δεν θα έχουν περιορισμούς στη διάρκεια ή στον σκοπό χρήσης τους (όπως συμβαίνει με τα vouchers ή τις δωροεπιταγές) Πώς θα λειτουργεί το ψηφιακό ευρώ; - European Central Bank.

Μπορείτε να ενημερώνεστε αναλυτικά για την πορεία της εξέλιξής του απευθείας από τον επίσημο κόμβο της Τράπεζας της Ελλάδος.

επιμέλεια: Σπύρος Γκανής

Το ψηφιακό ευρώ ξεπερνά το βασικό εμπόδιο για την εφαρμογή του στο Ευρωκοινοβούλιο

Επιτροπή του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου ενέκρινε την Τρίτη σχέδιο για τη δημιουργία διαδικτυακών και μη διαδικτυακών εκδόσεων του νομίσματος.

Σε μια 12μηνη πιλοτική φάση του ψηφιακού ευρώ, η ΕΚΤ θα αξιολογήσει μια δοκιμαστική έκδοση για την επικύρωση υποδομών σε πραγματικές συνθήκες. Στους συμμετέχοντες θα περιλαμβάνονται επιλεγμένοι πάροχοι υπηρεσιών πληρωμών με άδεια στη ζώνη του ευρώ και επιλεγμένοι έμποροι.

Το ψηφιακό νόμισμα αναμένεται να κυκλοφορήσει έως το 2029, σε μια προσπάθεια ενίσχυσης της ευρωπαϊκής αυτονομίας στις πληρωμές μακριά από την κυριαρχία του αμερικανικού δολαρίου.

Η Επιτροπή Οικονομικών του Κοινοβουλίου στις Βρυξέλλες την Τρίτη υποστήριξε ένα σχέδιο για τη δημιουργία τόσο διαδικτυακών όσο και μη διαδικτυακών εκδόσεων του νομίσματος, το οποίο η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα σκοπεύει να θέσει σε κυκλοφορία έως το 2029. Η κίνηση αυτή ανοίγει το δρόμο για την έναρξη των τελικών διαπραγματεύσεων μεταξύ της νομοθετικής εξουσίας και των κυβερνήσεων και της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.

«Χαιρετίζουμε το γεγονός ότι η Επιτροπή Οικονομικών του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου συμφώνησε στη θέση της σχετικά με το πακέτο για το ενιαίο νόμισμα, το οποίο θα διαφυλάξει τα μετρητά σε ευρώ ως νόμιμο χρήμα, διαμορφώνοντας παράλληλα το ψηφιακό ευρώ», ανέφερε η ΕΚΤ σε ανακοίνωσή της.

Οι φόβοι για υπερβολική εξάρτηση από τους αμερικανικούς παρόχους πληρωμών, όπως η Visa και η Mastercard, έχουν προσθέσει νέα ώθηση σε μια πρωτοβουλία που ξεκίνησε το 2021, αλλά κολλησε λόγω των διαφωνιών μεταξύ των εθνικών κυβερνήσεων και εντός της νομοθετικής εξουσίας.

Η εξάπλωση των σταθερών κρυπτονομισμάτων που βασίζονται κυρίως σε δολάριο, την οποία υποστηρίζει ο Ντόναλντ Τραμπ, έχει επίσης προκαλέσει ανησυχία στις κυβερνήσεις της ΕΕ.

Από την υποβολή πρότασης της Επιτροπής το 2023, χρειάστηκαν περισσότερα από δύο χρόνια για να συμφωνήσουν τα κράτη μέλη σε μια κοινή προσέγγιση, και μέχρι σήμερα για να το πράξει και το κοινοβούλιο. Ένα σημαντικό εμπόδιο ήταν ότι ορισμένοι εντός της Βουλής τάχθηκαν υπέρ μιας λύσης από τον ιδιωτικό τομέα.

Στις συζητήσεις του κοινοβουλίου, ένα από τα πιο αμφιλεγόμενα ζητήματα ήταν το εάν θα λανσαριστούν τόσο οι ηλεκτρονικές όσο και οι μη ηλεκτρονικές εκδόσεις του ψηφιακού ευρώ.

Ο εισηγητής Φερνάντο Ναβαρέτε, μέλος του κεντροδεξιού Ευρωπαϊκού Λαϊκού Κόμματος, είχε προτείνει μια offline παραλλαγή, με μια online αντίστοιχη να έρχεται σε δεύτερο στάδιο μόνο εάν ο ιδιωτικός τομέας δεν παρείχε μια εναλλακτική λύση εγκαίρως.

Η ΕΚΤ αντέδρασε στην ιδέα αυτή, λέγοντας ότι και οι δύο εκδοχές θα ήταν απαραίτητες για να αξιοποιηθούν πλήρως τα οφέλη του ψηφιακού χρήματος. Το Κοινοβούλιο υποστήριξε αυτή την ιδέα τον Φεβρουάριο.

Σε δήλωσή του μετά την ψηφοφορία, ο Φερνάντο Ναβαρέτε επέμεινε ότι η κίνηση για τη δημιουργία ενός ψηφιακού ευρώ δεν θα εμποδίσει τη χρήση φυσικού χρήματος.

«Ο στόχος δεν είναι να ωθήσουμε κανέναν προς μια συγκεκριμένη μορφή πληρωμής, αλλά να προσφέρουμε περισσότερες επιλογές και να διατηρήσουμε την ελευθερία επιλογής», είπε. «Θέλουμε όσοι επιθυμούν να συνεχίσουν να χρησιμοποιούν μετρητά να μπορούν να το κάνουν, και όσοι προτιμούν τα ψηφιακά μέσα να έχουν επίσης μια ασφαλή ευρωπαϊκή εναλλακτική λύση που παρέχεται από την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα».

Σε μια 12μηνη πιλοτική φάση του ψηφιακού ευρώ, η ΕΚΤ θα αξιολογήσει μια δοκιμαστική έκδοση για την επικύρωση υποδομών σε πραγματικές συνθήκες. Στους συμμετέχοντες θα περιλαμβάνονται επιλεγμένοι πάροχοι υπηρεσιών πληρωμών με άδεια στη ζώνη του ευρώ και επιλεγμένοι έμποροι.

Παράλληλα με την έκδοση λιανικής του ψηφιακού ευρώ, η ΕΚΤ έχει εντείνει τις εργασίες της για ένα ψηφιακό νόμισμα κεντρικής τράπεζας χονδρικής. Τον Μάρτιο, παρουσίασε έναν οδικό χάρτη που θα επιτρέπει την εκκαθάριση συναλλαγών με τεχνολογία κατανεμημένου καθολικού χρησιμοποιώντας χρήμα κεντρικής τράπεζας και δήλωσε ότι στοχεύει να έχει ένα σχέδιο για την λεγόμενη πρωτοβουλία Appia το 2028.

Εν τω μεταξύ, θα λανσάρει μια βραχυπρόθεσμη λύση – την Pontes – που θα συνδέει τις πλατφόρμες DLT και τις υπάρχουσες υπηρεσίες Target το τρίτο τρίμηνο του 2026.

Η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα αυξάνει τα επιτόκια κατά 25 μονάδες βάσης για πρώτη φορά από το 2023. (vid)

Η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας - ΕΚΤ, Κριστίν Λαγκάρντ υποστηρίζει ότι η αύξηση των επιτοκίων «είναι απαραίτητη δεδομένης της οικονομικής κατάστασης».

Η απόφαση για αύξηση του επιτοκίου κατά 25 μονάδες βάσης «αποτελεί σαφώς ένα σημάδι και είναι απαραίτητη δεδομένης της τρέχουσας οικονομικής κατάστασης, της αβεβαιότητας που αντιμετωπίζουμε και της πρόβλεψης για τον πληθωρισμό», διαβεβαίωσε η Κριστίν Λαγκάρντ...

 

 ____________________________________________

Η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα (ΕΚΤ) αποφάσισε αυτή την Πέμπτη να αυξήσει τα επιτόκια κατά 25 μονάδες βάσης, στο 2,25%, στην πρώτη αύξηση των βασικών επιτοκίων εδώ και σχεδόν τρία χρόνια, από τον Σεπτέμβριο του 2023.

Το Διοικητικό Συμβούλιο της ΕΚΤ «αποφάσισε σήμερα να αυξήσει τα τρία βασικά επιτόκια της ΕΚΤ κατά 25 μονάδες βάσης», καθώς «ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή δημιουργεί πληθωριστικές πιέσεις και η απόφαση για αύξηση των επιτοκίων φαίνεται ισχυρή ενόψει μιας σειράς σεναρίων που σκιαγραφούν πώς θα μπορούσε να εξελιχθεί το σοκ και να επηρεάσει τις μεσοπρόθεσμες προοπτικές για την ευρωζώνη», αναφέρει η απόφαση που δημοσιεύθηκε σήμερα το απόγευμα.

Από τον Μάρτιο, οι αγορές ανέμεναν αύξηση των επιτοκίων. Η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα ανέβαλε την απόφαση και στις δύο τελευταίες συνεδριάσεις δεν άλλαξε τα επιτόκια, αλλά φαινόταν αναπόφευκτο η αύξηση να συμβεί τον Ιούνιο, είτε επειδή ο πληθωρισμός αυξάνεται και η ΕΚΤ πιστεύει ότι η αύξηση των επιτοκίων μπορεί να λύσει αυτό το πρόβλημα, είτε για να μην μπορεί να ειπωθεί ότι η Κεντρική Τράπεζα δεν προσπάθησε.

«Η ΕΚΤ αυξάνει τα επιτόκια κυρίως για να αμυνθεί και για να αποφύγει να κατηγορηθεί στο μέλλον, εάν ο πληθωρισμός συνεχίσει να αυξάνεται, ότι δεν έχει κάνει τίποτα», εξηγεί ο οικονομολόγος και αναλυτής αγοράς Φιλίπε Γκαρσία.

«Σε κάθε περίπτωση, είναι εξαιρετικά αμφιλεγόμενο εάν η νομισματική πολιτική θα πρέπει να αντιδράσει με αυτόν τον τρόπο αυτή τη στιγμή. Δεν αναμένεται ότι αυτή η αύξηση των επιτοκίων θα αλλάξει οτιδήποτε, διότι εάν η αύξηση των τιμών οφείλεται ουσιαστικά στις τιμές της ενέργειας, τα υψηλότερα επιτόκια δεν θα αλλάξουν την κατάσταση».

Η αύξηση κατά 25 μονάδες βάσης τοποθετεί το βασικό επιτόκιο στο 2,25%. Πρόκειται για την πρώτη αύξηση εδώ και τρία χρόνια . Απέχει ακόμηπολύαπό αυτήν την τιμή(τότε, αυξήθηκε στο4,5%), αλλά σηματοδοτεί το τέλοςενόςέτους χωρίς αλλαγές, καθώςη κεντρική τράπεζα είχε διατηρήσει τα επιτόκια αμετάβλητα από τον Ιούλιο του 2025.

Για όσους έχουν στεγαστικό δάνειο, η αύξηση των βασικών επιτοκίων επηρεάζει πάντα τη μηνιαία πληρωμή προς την τράπεζα , ειδικά για όσους έχουν κυμαινόμενα επιτόκια τιμαριθμοποιημένα με βάση το Euribor .

Αλλά η αύξηση έχει ήδη αρχίσει να γίνεται αισθητή τους τελευταίους μήνες, ακριβώς επειδή τα επιτόκια Euribor 3 , 6 και 12 μηνών ανέμεναν αυτήν την απόφαση της ΕΚΤ. Για παράδειγμα, όσοι υποβλήθηκαν σε αναθεώρηση των συμβολαίων τους αυτόν τον μήνα είδαν τις πληρωμές τους να αυξάνονται κατά 30 έως 60 ευρώ στις περισσότερες περιπτώσεις, αν μιλάμε για δάνειο 150.000 ευρώ με περιθώριο 1%.

Μια δεύτερη αύξηση των επιτοκίων πριν από το τέλος του έτους δεν αναμένεται να συμβεί στα τέλη Ιουλίου, στην επόμενη συνεδρίαση, αλλά πιθανώς τον Σεπτέμβριο. Και δεν θα πρέπει να σταματήσει εκεί: το πρώτο τρίμηνο του επόμενου έτους, τα επιτόκια θα μπορούσαν να αυξηθούν ξανά.

Οι περισσότεροι αναλυτές πιστεύουν ότι η αύξηση της Πέμπτης είναι μόνο η πρώτη από τις τρεις, και αν συμβεί αυτό, η πληρωμή του στεγαστικού δανείου στην τράπεζα θα γίνει ακόμη πιο ακριβή.

Η Κριστίν Λαγκάρντ υποστηρίζει ότι η αύξηση των επιτοκίων «είναι απαραίτητη δεδομένης της οικονομικής κατάστασης».

Σύμφωνα με τις προβλέψεις της ΕΚΤ, ο πληθωρισμός θα πρέπει να φτάσει το 3% φέτος και να παραμείνει σε αυτό το επίπεδο στις αρχές του επόμενου έτους.

Η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας (ΕΚΤ), Κριστίν Λαγκάρντ, δήλωσε την Πέμπτη ότι η αύξηση των επιτοκίων κατά 25 μονάδες βάσης αποτελεί «ένδειξη και είναι απαραίτητη», διαβεβαιώνοντας ότι η απόφαση ήταν ομόφωνη και ότι δεν συζητήθηκαν άλλες εναλλακτικές λύσεις.

Η απόφαση για αύξηση του επιτοκίου κατά 25 μονάδες βάσης «αποτελεί σαφώς ένα σημάδι και είναι απαραίτητη δεδομένης της τρέχουσας οικονομικής κατάστασης, της αβεβαιότητας που αντιμετωπίζουμε και της πρόβλεψης για τον πληθωρισμό» που έκανε η ομάδα της ΕΚΤ, διαβεβαίωσε η Λαγκάρντ στη συνέντευξη Τύπου στη Φρανκφούρτη μετά τη διήμερη συνάντηση.

Ο αξιωματούχος δήλωσε περαιτέρω ότι η απόφαση «ήταν ομόφωνη, χωρίς επιφυλάξεις », σημειώνοντας ότι άλλες εναλλακτικές λύσεις, όπως μια μεγαλύτερη περικοπή ή μια παύση, δεν συζητήθηκαν ούτε συζητήθηκαν.

Σύμφωνα με τον πρόεδρο της ΕΚΤ, η συζήτηση βασίστηκε στο ενεργειακό σοκ που παρατηρείται από τις αρχές Μαρτίου και το οποίο «έχει διαρκέσει περισσότερο από ό,τι αναμενόταν από τους γεωπολιτικούς ειδικούς και το οποίο βλέπουμε να επεκτείνεται σε όλη την οικονομία με άμεσο και έμμεσο κόστος».

Η Λαγκάρντ τόνισε επίσης ότι, σύμφωνα με τις προβλέψεις της ομάδας του Ευρωσυστήματος, ο πληθωρισμός θα πρέπει να φτάσει το 3% φέτος και να παραμείνει έτσι στις αρχές του επόμενου έτους , επιστρέφοντας στον στόχο του 2% μόνο στο δεύτερο εξάμηνο του 2027.

Μετά από ερώτηση σχετικά με το αν τα σχόλια επηρέασαν την απόφαση, η Λαγκάρντ επανέλαβε ότι η ΕΚΤ δεν εφησυχάζει. «Έχουμε κάνει τη δουλειά μας και θα συνεχίσουμε να το κάνουμε», διαβεβαίωσε.

επιμέλεια: Σπύρος Γκανής

Κριστίν Λαγκάρντ: «Ο κόσμος αντιμετωπίζει το "χείλος του γκρεμού" στον ενεργειακό εφοδιασμό»

Τα σχόλιά της έρχονται εν μέσω αυξανόμενων φόβων για τον αντίκτυπο του πολέμου στην παγκόσμια οικονομία...

Εκδίδοντας μια αυστηρή προειδοποίηση, η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας έκρουσε τον κώδωνα του κινδύνου για την πιθανότητα ο πόλεμος ΗΠΑ-Ισραήλ στο Ιράν να προκαλέσει ταχύτερη αύξηση του πληθωρισμού στην ευρωζώνη από την πλήρη εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία το 2022.

Η παγκόσμια οικονομία αντιμετωπίζει ένα «χείλος γκρεμού» όσον αφορά τον ενεργειακό εφοδιασμό, δήλωσε σήμερα η Κριστίν Λαγκάρντ.

Εκδίδοντας μια αυστηρή προειδοποίηση, η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας έκρουσε τον κώδωνα του κινδύνου για την πιθανότητα ο πόλεμος ΗΠΑ-Ισραήλ στο Ιράν να προκαλέσει ταχύτερη αύξηση του πληθωρισμού στην ευρωζώνη από την πλήρη εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία το 2022.

Σε ομιλία της στη Φρανκφούρτη την Τετάρτη, δήλωσε ότι οι πρόσφατες επιθέσεις του Ισραήλ και του Ιράν στις κρίσιμες ενεργειακές υποδομές της Μέσης Ανατολής δείχνουν ότι η «πιθανότητα μιας γρήγορης ομαλοποίησης» της σύγκρουσης που διαρκεί σχεδόν ένα μήνα «μειώνεται».

«Πλησιάζει επίσης ένα ακόμη όριο: τα παγκόσμια αποθέματα πετρελαίου μειώνονται και τα τελευταία δεξαμενόπλοια LNG [υγροποιημένου φυσικού αερίου] που φορτώθηκαν στον Κόλπο πριν από τον πόλεμο φτάνουν τώρα στους προορισμούς τους, πράγμα που σημαίνει ότι ο πλήρης αντίκτυπος της απώλειας εφοδιασμού πρόκειται να γίνει αισθητός μόνο σύντομα», δήλωσε η Λαγκάρντ.

Τα σχόλιά της έρχονται εν μέσω αυξανόμενων φόβων για τον αντίκτυπο του πολέμου στην παγκόσμια οικονομία. Ο Φατίχ Μπιρόλ , επικεφαλής του Διεθνούς Οργανισμού Ενέργειας - ο οποίος ανακοίνωσε τη μεγαλύτερη απελευθέρωση αποθεμάτων πετρελαίου που έχει σημειωθεί ποτέ στις αρχές αυτού του μήνα - δήλωσε την περασμένη εβδομάδα ότι ο πόλεμος αποτελεί «τη μεγαλύτερη παγκόσμια απειλή για την ενεργειακή ασφάλεια στην ιστορία».

Μια έρευνα που δημοσιεύθηκε χθες, η οποία παρακολουθείται στενά , έδειξε επίσης ότι το κλίμα στον ιδιωτικό τομέα της ζώνης του ευρώ έχει καταρρεύσει και οι καθυστερήσεις στους προμηθευτές έχουν εκτοξευθεί σε επίπεδα που δεν έχουν παρατηρηθεί από το 2022.

Η Λαγκάρντ προειδοποίησε επίσης ότι η «πρόσφατη ανάμνηση» των Ευρωπαίων από την απότομη αύξηση των τιμών που προκλήθηκε από την ολοκληρωτική εισβολή της Μόσχας θα μπορούσε να προκαλέσει ταχύτερη αύξηση των τιμών από ό,τι πριν από τέσσερα χρόνια, όταν ο πληθωρισμός κορυφώθηκε στο 10,6% - περισσότερο από πέντε φορές το επιτόκιο-στόχο του 2% της ΕΚΤ.

Οι εταιρείες, δήλωσε η Λαγκάρντ, έχουν πλέον «επιχειρησιακή εμπειρία ταχείας ανατιμολόγησης», ενώ οι εργαζόμενοι «δίνουν μεγαλύτερη προσοχή» στον αντίκτυπο των αλλαγών στις τιμές στους μισθούς τους.

«Παρόλο που το σοκ του 2022 τέθηκε υπό έλεγχο, αυτή η εμπειρία άφησε το στίγμα της», δήλωσε η Λαγκάρντ. «Μια ολόκληρη γενιά έχει πλέον ζήσει το πρώτο της επεισόδιο υψηλού πληθωρισμού - και μπορεί να μην είναι τόσο αργή στην αντίδραση για δεύτερη φορά».

Ακούγοντας μια πιο αισιόδοξη νότα, η Λαγκάρντ τόνισε ότι η τρέχουσα οικονομική κατάσταση της Ευρώπης είναι από ορισμένες απόψεις λιγότερο σοβαρή από ό,τι πριν από τέσσερα χρόνια. Ο πληθωρισμός βρίσκεται τώρα κοντά στον στόχο του 2% της ΕΚΤ, ενώ τα επιτόκια και οι κρατικές δαπάνες είναι λιγότερο «προσαρμοστικά» στις αυξήσεις των τιμών από ό,τι πριν από τέσσερα χρόνια.

«Δεν βρισκόμαστε στην ίδια θέση που ήμασταν πριν από τέσσερα χρόνια», είπε. «Αλλά δεν θα παραλύσουμε από δισταγμό».

Η ομιλία της Κριστίν Λαγκάρντ στο Συνέδριο της Φρανκφούρτης (1/4/2026)

«Πλοηγούμενοι σε ενεργειακά σοκ: κίνδυνοι και πολιτικές απαντήσεις

Κεντρική ομιλία της Christine Lagarde, Προέδρου της ΕΚΤ, στο συνέδριο «Η ΕΚΤ και οι παρατηρητές της» που διοργανώθηκε από το Ινστιτούτο Νομισματικής και Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας στο Πανεπιστήμιο Goethe της Φρανκφούρτης

Είναι χαρά μου που βρίσκομαι ξανά στο Συνέδριο Παρατηρητών της ΕΚΤ.

Αν αυτή η εκδήλωση είχε πραγματοποιηθεί πριν από μερικές εβδομάδες, η ομιλία μου θα ήταν πολύ διαφορετική. Η οικονομία της ζώνης του ευρώ έκλεισε το έτος με ισχυρή αναπτυξιακή δυναμική. Ο πληθωρισμός διαμορφώθηκε στο 1,9% τον Φεβρουάριο. Και οι εγχώριες μηχανές ανάπτυξης φαινόταν να ενισχύονται, ιδίως η ιδιωτική κατανάλωση, οι επενδύσεις στην ψηφιοποίηση και οι αμυντικές δαπάνες.

Κατά πάσα πιθανότητα, θα είχαμε αναθεωρήσει προς τα πάνω τις προβλέψεις μας για την ανάπτυξη του Μαρτίου και προς τα κάτω για τον πληθωρισμό.

Αλλά βρισκόμαστε για άλλη μια φορά σε έναν διαφορετικό κόσμο, του οποίου τα περιγράμματα δεν είναι ακόμη σαφή. Αντιμετωπίζουμε βαθιά αβεβαιότητα σχετικά με την πορεία της οικονομίας.

Κανείς μας δεν μπορεί να λύσει την αβεβαιότητα σχετικά με το πώς θα εξελιχθεί ο πόλεμος στο Ιράν. Αλλά αυτό που μπορώ να κάνω είναι να καθορίσω πώς θα προσεγγίσουμε αυτό το σοκ.

Το κύριο μήνυμα που θέλω να μεταφέρω είναι ότι η αντίδρασή μας θα βασίζεται στη στρατηγική μας για τη νομισματική πολιτική, η οποία είναι άρτια εξοπλισμένη για να μας βοηθήσει να την διαχειριστούμε.

Η στρατηγική μας καθορίζει τρεις αρχές που θα μας καθοδηγήσουν.

Καταρχάς, απαιτεί να αξιολογήσουμε τη φύση, το μέγεθος και την επιμονή του σοκ προτού λάβουμε αποφάσεις σχετικά με την πολιτική.

Η νομισματική πολιτική δεν μπορεί να μειώσει τις τιμές της ενέργειας. Πρέπει όμως να εντοπίσουμε πότε το υψηλότερο κόστος ενέργειας κινδυνεύει να επηρεάσει τον πληθωρισμό σε ευρεία βάση – είτε μέσω έμμεσων επιδράσεων είτε μέσω δευτερογενών επιδράσεων μέσω των μισθών και των πληθωριστικών προσδοκιών.

Δεύτερον, απαιτεί να επικεντρωθούμε στους κινδύνους, όχι μόνο στο βασικό σενάριο.

Επειδή οι επιπτώσεις σημαντικών τιμολογιακών διαταραχών στον πληθωρισμό μπορεί να είναι μη γραμμικές, πρέπει να εργαστούμε με σενάρια και να δώσουμε ιδιαίτερη προσοχή στα πρώιμα προειδοποιητικά σημάδια ότι το σοκ ενσωματώνεται σε ευρύτερη δυναμική του πληθωρισμού.

Τρίτον, μας δίνει ένα διαβαθμισμένο σύνολο επιλογών για το πώς να αντιδράσουμε, οι οποίες εξαρτώνται από την ένταση και τη διάρκεια του σοκ και τον τρόπο διάδοσής του.

Μπορούν να εξεταστούν μικρές, μεμονωμένες και βραχύβιες διαταραχές στην προσφορά. Αλλά καθώς οι αναμενόμενες αποκλίσεις από τον στόχο μας για τον πληθωρισμό γίνονται μεγαλύτερες και πιο επίμονες, τα επιχειρήματα για δράση γίνονται ισχυρότερα.

Αξιολόγηση του σοκ

Οι κεντρικές τράπεζες έχουν μακρά ιστορία στην αντιμετώπιση πληθωριστικών ενεργειακών σοκ και, κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου, έχουμε συγκεντρώσει ένα σημαντικό σύνολο στοιχείων σχετικά με το πότε αυτά κινδυνεύουν να μετατραπούν σε γενικευμένο πληθωρισμό.

Στη ζώνη του ευρώ, τα ιστορικά στοιχεία υποδηλώνουν ότι ο κίνδυνος ευρείας μετακύλισης από τις τιμές της ενέργειας αποτελεί την εξαίρεση και όχι τον κανόνα. Όταν οι κραδασμοί είναι μικρού μεγέθους και βραχείας διάρκειας – όπως συμβαίνει συχνότερα – ο πληθωριστικός τους αντίκτυπος τείνει να παραμένει σε μεγάλο βαθμό εντός της ίδιας της ενεργειακής συνιστώσας.[1]

Αλλά δύο παράγοντες μπορούν να αλλάξουν αυτή την εικόνα.

Το πρώτο είναι η ένταση και η διάρκεια του σοκ.

Η έρευνα της ΕΚΤ δείχνει ότι η σχέση μεταξύ των διαταραχών στις τιμές της ενέργειας και του πληθωρισμού μπορεί να είναι μη γραμμική: ενώ οι μικρές αυξήσεις δεν προκαλούν σημαντική αντίδραση στις τιμές, οι μεγαλύτερες διαταραχές έχουν δυσανάλογα ισχυρότερες επιπτώσεις.[2]

Το δεύτερο είναι η διάδοση του σοκ, η οποία εξαρτάται από το μακροοικονομικό περιβάλλον στο οποίο εκδηλώνεται.

Οι επιχειρήσεις είναι πιο πιθανό να αυξήσουν τις τιμές όταν η ζήτηση είναι ισχυρότερη, οι εργαζόμενοι είναι πιο πιθανό να διαπραγματευτούν υψηλότερους μισθούς όταν οι αγορές εργασίας είναι πιο περιορισμένες και και τα δύο είναι πιο πιθανό όταν ο πληθωρισμός είναι ήδη υψηλός.

Η έρευνα της ΕΚΤ επιβεβαιώνει ότι η μετακύλιση είναι μετρήσιμα ισχυρότερη όταν η αξιοποίηση του παραγωγικού δυναμικού είναι υψηλή και η ανεργία χαμηλή.[3]– και ότι οι μισθοί επηρεάζουν τις τιμές πιο δυναμικά όταν ο πληθωρισμός είναι ήδη υψηλός.[4]

Ο τρόπος με τον οποίο οι άνθρωποι έχουν βιώσει τον πληθωρισμό στο πρόσφατο παρελθόν έχει επίσης σημασία. Η έρευνα δείχνει ότι οι εμπειρίες πληθωρισμού που βιώνουν οι άνθρωποι μπορούν να έχουν μακροχρόνιες επιπτώσεις στον τρόπο με τον οποίο οι άνθρωποι διαμορφώνουν τις προσδοκίες τους, με τα πρόσφατα σημαντικά επεισόδια να έχουν δυσανάλογο βάρος.[5]

Όταν χτύπησε το ενεργειακό σοκ το 2021-22, πολλά από αυτά τα κανάλια λειτουργούσαν ταυτόχρονα. Υπάρχουν όμως παράγοντες σήμερα που υποδηλώνουν μικρότερη διέλευση.

Καταρχάς, το αρχικό σοκ μέχρι στιγμής είναι μικρότερο.

Το 2022, το σοκ ήταν εξαιρετικά μεγάλο και επίμονο. Ακόμη και πριν ξεκινήσει η ρωσική εισβολή, οι τιμές του πετρελαίου είχαν τριπλασιαστεί μεταξύ Οκτωβρίου 2020 και Μαρτίου 2022 - και οι τιμές του φυσικού αερίου ακόμη περισσότερο, καθώς η Ρωσία σταδιακά περιόριζε τις προμήθειες.

Στη συνέχεια, η Ευρώπη ουσιαστικά αποκόπηκε από έναν προμηθευτή που είχε προμηθεύσει περίπου το 45% των εισαγωγών φυσικού αερίου της και αναγκάστηκε να βρει νέους προμηθευτές, να ανταγωνιστεί στην παγκόσμια αγορά LNG και να κατασκευάσει νέες υποδομές εισαγωγών.

Οι τιμές του πετρελαίου κορυφώθηκαν στα περίπου 130 δολάρια ανά βαρέλι τον Μάρτιο του 2022, ένα συγκρίσιμο επίπεδο με σήμερα. Ωστόσο, οι τιμές του φυσικού αερίου εκτοξεύτηκαν σε πολύ υψηλότερα επίπεδα από ό,τι έχουμε δει μέχρι στιγμής: 340 ευρώ ανά μεγαβατώρα τον Αύγουστο του 2022 έναντι περίπου 60 ευρώ σήμερα.

Δεύτερον, το μακροοικονομικό υπόβαθρο σήμερα είναι πιο ευνοϊκό.

Το 2022, η οικονομία ήταν έτοιμη για μετακύλιση. Η Ευρώπη βίωνε ισχυρή συσσωρευμένη ζήτηση μετά το άνοιγμα της οικονομίας μετά την πανδημία. Οι αλυσίδες εφοδιασμού εξακολουθούσαν να είναι διαταραγμένες μετά την πανδημία. Υπήρχαν σημαντικές ελλείψεις εργατικού δυναμικού. Ο συνολικός πληθωρισμός στην αρχή του σοκ ήταν πάνω από 5%.

Η ανάλυση της ΕΚΤ επιβεβαιώνει ότι αυτός ο συνδυασμός παραγόντων επιδείνωσε τις πληθωριστικές επιπτώσεις.[6]Συγκεκριμένα, ελλείψει πιέσεων από την πλευρά της ζήτησης, ο αντίκτυπος των διαταραχών από την πλευρά της προσφοράς στον πληθωρισμό θα ήταν σημαντικά μικρότερος.

Σήμερα, η οικονομία της ζώνης του ευρώ βρίσκεται σε μέτρια ανάκαμψη, χωρίς τις έντονες ανισορροπίες ζήτησης-προσφοράς που χαρακτήριζαν το 2022. Ο γενικός πληθωρισμός βρίσκεται κοντά στον στόχο μας εδώ και σχεδόν ένα χρόνο. Το ποσοστό ανεργίας είναι χαμηλό με βάση τα ιστορικά δεδομένα, αλλά δεν αντιμετωπίζουμε πλέον οξείες ελλείψεις εργατικού δυναμικού.

Τρίτον, οι μακροοικονομικές πολιτικές είναι λιγότερο υποστηρικτικές.

Όταν ξεκίνησε η εισβολή το 2022, η νομισματική πολιτική ήταν ιδιαίτερα χαλαρή, με τα επιτόκια στο -0,5% και την ΕΚΤ να εξακολουθεί να προβαίνει σε καθαρές αγορές περιουσιακών στοιχείων. Η δημοσιονομική πολιτική ήταν επίσης επεκτατική, με συνολικό έλλειμμα άνω του 5%.

Τα επιτόκια σήμερα βρίσκονται σε γενικές γραμμές στο ουδέτερο επίπεδό τους και η δημοσιονομική κατεύθυνση είναι επίσης ουδέτερη, με συνολικό δημοσιονομικό έλλειμμα περίπου 3%.

Ταυτόχρονα, υπάρχουν λόγοι για επαγρύπνηση.

Ο Διεθνής Οργανισμός Ενέργειας χαρακτήρισε αυτή την κατάσταση ως τη μεγαλύτερη διαταραχή εφοδιασμού στην ιστορία της παγκόσμιας αγοράς πετρελαίου.[7]και με τις επιθέσεις σε ενεργειακές υποδομές -ιδίως στις εγκαταστάσεις Ras Laffan στο Κατάρ την περασμένη εβδομάδα- η πιθανότητα μιας γρήγορης ομαλοποίησης μειώνεται.

Πλησιάζει επίσης ένα ακόμη κρίσιμο σημείο: τα παγκόσμια αποθέματα πετρελαίου μειώνονται και τα τελευταία δεξαμενόπλοια LNG που φόρτωναν στον Κόλπο πριν από τον πόλεμο φτάνουν τώρα στους προορισμούς τους, πράγμα που σημαίνει ότι ο πλήρης αντίκτυπος της απώλειας εφοδιασμού μόλις τώρα θα γίνει αισθητός.

Και αν το σοκ ενταθεί, η αντίδραση των επιχειρήσεων και των εργαζομένων μπορεί να είναι ταχύτερη από την προηγούμενη φορά. Έχουμε μια πιο πρόσφατη ανάμνηση υψηλού πληθωρισμού, η οποία θα μπορούσε να επηρεάσει την ταχύτητα με την οποία μετακυλίεται το κόστος και αναζητούνται αποζημιώσεις.

Κατά τη διάρκεια της απότομης αύξησης του πληθωρισμού, οι επιχειρήσεις στράφηκαν στην προσαρμογή των τιμών σημαντικά πιο συχνά: το μερίδιο των τιμών καταναλωτή που μεταβλήθηκαν σε οποιονδήποτε δεδομένο μήνα αυξήθηκε από περίπου 8% σε 12%.[8]Καθώς ο πληθωρισμός μειώθηκε, η συχνότητα αυτή επέστρεψε σε σχεδόν κανονικά επίπεδα. Ωστόσο, η λειτουργική εμπειρία της ταχείας ανατιμολόγησης παραμένει.

Από την πλευρά των εργαζομένων, η αρχική αντίδραση ήταν σχετικά αργή: μετά από μια μακρά περίοδο σταθερότητας των τιμών, χρειάστηκε χρόνος για να ζητήσουν οι εργαζόμενοι αποζημίωση για τον πληθωρισμό. Ωστόσο, η έρευνα δείχνει ότι καθώς ο πληθωρισμός αυξανόταν, οι άνθρωποι άρχισαν να δίνουν μεγαλύτερη προσοχή στις εξελίξεις των τιμών, ιδίως όταν ο πληθωρισμός απείχε πολύ από τον στόχο.[9]

Παρόλο που το σοκ του 2022 τέθηκε υπό έλεγχο, αυτή η εμπειρία άφησε το στίγμα της. Μια ολόκληρη γενιά έχει πλέον βιώσει το πρώτο της επεισόδιο υψηλού πληθωρισμού - και μπορεί να μην είναι τόσο αργή στην αντίδραση για δεύτερη φορά.
Διαχείριση αβεβαιότητας

Επομένως, αντιμετωπίζουμε μια κατάσταση όπου, εάν το τρέχον σοκ παραμείνει περιορισμένο στις αγορές ενέργειας, μπορεί να έχει περιορισμένη επίδραση στον ευρύτερο πληθωρισμό. Αλλά εάν ενταθεί ή επιμείνει, η μετακύλιση θα μπορούσε να επιταχυνθεί.

Πώς μπορούμε να βαθμονομήσουμε την πολιτική υπό αυτή την αβεβαιότητα;

Υπάρχουν δύο βασικά στοιχεία.

Το πρώτο είναι η ευελιξία. Ακολουθούμε εδώ και αρκετό καιρό μια προσέγγιση που εξαρτάται από τα δεδομένα σε κάθε συνάντηση, χωρίς να δεσμευόμαστε εκ των προτέρων σε μια συγκεκριμένη πορεία τιμών. Αυτό συνέβαινε ακριβώς επειδή δεν θέλαμε να έχουμε τα χέρια μας δεμένα σε ένα περιβάλλον όπου οι προοπτικές θα μπορούσαν να αλλάξουν ραγδαία.

Το 2022, όταν ξέσπασε το ενεργειακό σοκ, εξακολουθούσαμε να δεσμευόμαστε από τις μελλοντικές προβλέψεις για τις αγορές περιουσιακών στοιχείων και τα επιτόκια. Αυτή η προ-δέσμευση περιόρισε την ευελιξία μας να δράσουμε. Τώρα, είμαστε έτοιμοι, εάν κριθεί σκόπιμο, να κάνουμε αλλαγές στην πολιτική μας σε οποιαδήποτε συνεδρίαση.

Το δεύτερο στοιχείο είναι η εστίαση στους κινδύνους.

Πέρυσι, ενημερώσαμε τη στρατηγική μας για τη νομισματική πολιτική έχοντας κατά νου ακριβώς το είδος της πρόκλησης που αντιμετωπίζουμε σήμερα. Κρίσαμε ότι μπαίναμε σε έναν κόσμο συχνότερων κρίσεων στην προσφορά - έχουμε αντιμετωπίσει τουλάχιστον τέσσερις μεγάλες από το 2020 - και διαρθρωτικά υψηλότερης αβεβαιότητας.

Αποφασίσαμε ότι, σε αυτό το περιβάλλον, έπρεπε να λάβουμε υπόψη όχι μόνο την πιο πιθανή πορεία του πληθωρισμού, αλλά και τους κινδύνους και την αβεβαιότητα που περιβάλλουν το βασικό σενάριο. Αυτή η έμφαση στους κινδύνους ενσωματώθηκε στη συνάρτηση αντίδρασής μας τον Ιούλιο του 2025.

Δεδομένου του εύρους των πιθανών αποτελεσμάτων που αντιμετωπίζουμε σήμερα, τα σενάρια αποτελούν έναν ιδιαίτερα πολύτιμο τρόπο για την αποτύπωση των κινδύνων. Μας επιτρέπουν να διερευνήσουμε τι θα μπορούσε να συμβεί εάν αλλάξουν βασικές μεταβλητές - ιδίως, εάν η ένταση, η διάρκεια και η διάδοση του σοκ διαφέρουν από τις βασικές μας υποθέσεις.

Το προσωπικό της ΕΚΤ δημοσίευσε δύο τέτοια σενάρια την περασμένη εβδομάδα. Δεν πρόκειται για προβλέψεις: είναι παραδείγματα, κατασκευασμένα μεταξύ άλλων με βάση την υπόθεση της αμετάβλητης πολιτικής. Και θα επανεξετάζουμε και θα ενημερώνουμε την ανάλυση των σεναρίων μας τακτικά.

Το δυσμενές σενάριο υποθέτει ότι το σοκ εντείνεται αλλά η διάρκειά του είναι σχετικά σύντομη, περιορίζοντας τη διάδοσή του σε όλη την οικονομία.

Σε σχέση με το βασικό σενάριο, ο ετήσιος πληθωρισμός κινείται σχεδόν κατά μία ποσοστιαία μονάδα υψηλότερα φέτος, αλλά υποχωρεί απότομα έως το 2028, καθώς οι έμμεσες και δευτερογενείς επιπτώσεις αντισταθμίζονται από ένα μεγάλο βασικό φαινόμενο που σχετίζεται με την ενέργεια. Η ανάπτυξη θα είναι κάπως χαμηλότερη το 2026 και το 2027, πριν ανακάμψει το 2028.

Το σοβαρό σενάριο προϋποθέτει μεγαλύτερη ένταση, μεγαλύτερη διάρκεια και ευρύτερη, πιο επίμονη διάδοση.

Σε σχέση με το βασικό σενάριο, ο ετήσιος πληθωρισμός θα είναι σημαντικά υψηλότερος σε όλο τον χρονικό ορίζοντα – κατά σχεδόν τρεις ποσοστιαίες μονάδες το 2027 – και δεν θα επιστρέψει στον στόχο εντός της περιόδου προβολής.

Η ανάπτυξη θα είναι σημαντικά ασθενέστερη το 2026 και το 2027, σχεδόν κατά μία ποσοστιαία μονάδα σωρευτικά, πριν ανακάμψει το 2028.

Αυτά τα σενάρια αναδεικνύουν ένα κρίσιμο χαρακτηριστικό του τρέχοντος περιβάλλοντος: τη μη γραμμικότητα των κινδύνων για τον πληθωρισμό. Καθώς το σοκ αυξάνεται σε μέγεθος και επιμονή, η αντίδραση των τιμών και των μισθών επιταχύνεται. Η απόκλιση από τον στόχο διευρύνεται δυσανάλογα, εκτός εάν παρέμβει η νομισματική πολιτική.

Λόγω αυτών των μη γραμμικών διακυμάνσεων, είναι απαραίτητο να εντοπίζεται το συντομότερο δυνατό πότε το σοκ κινδυνεύει να διευρυνθεί. Αυτό σημαίνει στενή παρακολούθηση των δεικτών που μπορούν να σηματοδοτήσουν εκ των προτέρων το μέγεθος και το χρονοδιάγραμμα των έμμεσων και δευτερογενών επιδράσεων.

Αυτό θα εξαρτηθεί, φυσικά, από τις εξελίξεις στις αγορές βασικών προϊόντων, επειδή ένα αρκετά μεγάλο σοκ θα εξαπλώνεται πάντα πέρα ​​από την ενεργειακή συνιστώσα.

Αλλά θα εξαρτηθεί επίσης από το πώς θα κατανεμηθεί το βάρος του σοκ. Ως καθαρός εισαγωγέας ενέργειας, μια απότομη αύξηση των τιμών της ενέργειας δημιουργεί έναν φόρο όρων εμπορίου για την ευρωζώνη, ο οποίος πρέπει να απορροφηθεί από κάποιο συνδυασμό εργαζομένων, επιχειρήσεων και κυβερνήσεων.

Εάν οι εταιρείες αυξήσουν δυσανάλογα τις τιμές πώλησής τους - όπως είδαμε το 2022 - αυτό θα μπορούσε να προκαλέσει μια ισοδύναμη αντίδραση από τους εργαζόμενους, αυτό που στο παρελθόν έχω ονομάσει πληθωρισμό «οφθαλμός αντί οφθαλμού».[10]Συνεπώς, θα παρακολουθούμε προσεκτικά τις προσδοκίες των εταιρειών για τις τιμές πώλησης και τα μικροστοιχεία σχετικά με τις μεταβολές των τιμών, δίνοντας παράλληλα ιδιαίτερη προσοχή στους δείκτες παρακολούθησης των μισθών.

Θα παρακολουθούμε επίσης την πλευρά της ζήτησης, καθώς οι κίνδυνοι για την ανάπτυξη είναι καθοδικοί. Ένα αρνητικό σοκ προσφοράς επηρεάζει αρνητικά τη ζήτηση, γεγονός που μπορεί να μειώσει την ικανότητα των επιχειρήσεων να μετακυλίσουν το κόστος και των εργαζομένων να διαπραγματευτούν υψηλότερους μισθούς.

Μέχρι στιγμής, η καταναλωτική εμπιστοσύνη έχει μειωθεί πιο απότομα στην Ευρώπη από ό,τι μετά τις επιθέσεις της 11ης Σεπτεμβρίου και τον πόλεμο στο Κουβέιτ το 1990, αλλά όχι τόσο απότομα όσο μετά τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία. Εάν τα νοικοκυριά αυξήσουν τις προληπτικές αποταμιεύσεις καθώς προϋπολογίζουν υψηλότερους λογαριασμούς ενέργειας, αυτό θα μπορούσε να υποδηλώνει μια πιο περιορισμένη μετακύλιση.

Η δημοσιονομική αντίδραση θα έχει σημασία. Οι στοχευμένες κυβερνητικές πολιτικές μπορούν να βοηθήσουν στην εξομάλυνση του σοκ μειώνοντας τη ζήτηση ενέργειας και αποζημιώνοντας τα νοικοκυριά με χαμηλότερο εισόδημα. Ωστόσο, τα μέτρα ευρείας βάσης και αορίστου χρόνου ενδέχεται να αυξήσουν υπερβολικά τη ζήτηση και να ενισχύσουν τη μετακύλιση.
Σχετικά με την κατάλληλη πολιτική απάντηση στις κρίσεις της προσφοράς

Η στρατηγική μας μάς βοηθά επίσης να καθορίσουμε πώς να χαράξουμε κατάλληλα τη νομισματική πολιτική.

Οι κρίσεις εφοδιασμού συχνά παρουσιάζονται ως προσφορά στις κεντρικές τράπεζες μιας δυαδικής επιλογής: είτε να εξετάσουν το ενδεχόμενο να διαχειριστούν τις προσδοκίες για τον πληθωρισμό είτε να αντιδράσουν όταν υπάρχει κίνδυνος να αποσταθεροποιηθούν. Στην πραγματικότητα, όμως, μπορούμε να αντιδράσουμε με πιο σταδιακό τρόπο.

Σύμφωνα με τον μεσοπρόθεσμο προσανατολισμό της στρατηγικής μας, η κατάλληλη αντίδραση σε μια απόκλιση του πληθωρισμού από τον στόχο εξαρτάται από το εκάστοτε πλαίσιο και δεν εξαρτάται μόνο από την προέλευσή της – εν προκειμένω, από ένα σοκ προσφοράς – αλλά και από το μέγεθος και την επιμονή της.

Αυτό υποδεικνύει τρεις γενικές περιπτώσεις.

Καταρχάς, εάν το ενεργειακό σοκ κριθεί περιορισμένο σε μέγεθος και βραχύβιο, θα πρέπει να εφαρμοστεί η κλασική συνταγή της εξέτασης εκ των υστέρων. Οι υστερήσεις μετάδοσης σημαίνουν ότι μια αντίδραση νομισματικής πολιτικής θα έφτανε πολύ αργά και κινδυνεύει να είναι αντιπαραγωγική.

Δεύτερον, εάν το σοκ οδηγήσει σε μια μεγάλη, αν και όχι πολύ επίμονη, υπέρβαση του στόχου μας, θα μπορούσε να δικαιολογηθεί κάποια μετρημένη προσαρμογή της πολιτικής. Η βέλτιστη αντίδραση σε μια τέτοια απόκλιση είναι μικρότερη όταν η αιτία είναι εξωγενείς διαταραχές της προσφοράς και όχι η ισχυρή ζήτηση, αλλά δεν είναι απαραίτητα μηδενική.[11]

Επιπλέον, το να μην αντιμετωπιστεί εντελώς μια τέτοια υπέρβαση θα μπορούσε να θέσει σε κίνδυνο την επικοινωνία: το κοινό μπορεί να δυσκολευτεί να κατανοήσει μια λειτουργία αντίδρασης που δεν αντιδρά.

Τρίτον, εάν αναμένουμε ότι ο πληθωρισμός θα αποκλίνει σημαντικά και επίμονα από τον στόχο, η αντίδραση πρέπει να είναι κατάλληλα ισχυρή ή επίμονη. Διαφορετικά, θα ενεργοποιηθούν αυτοενισχυόμενοι μηχανισμοί και ο κίνδυνος αποσταθεροποίησης θα γίνει οξύς.

Η ενημερωμένη στρατηγική μας είναι σαφής σε αυτό το σημείο: οι μεγάλες, παρατεταμένες αποκλίσεις απαιτούν δυναμική δράση νομισματικής πολιτικής, με μετατόπιση σε επιμονή καθώς ωριμάζει ο κύκλος σύσφιξης, για να αποτραπεί η εδραίωση αυτών των αποκλίσεων.

Είναι πολύ νωρίς για να πούμε πού σε αυτό το φάσμα θα πρέπει να βρισκόμαστε. Ευτυχώς, μπορούμε να αξιολογήσουμε προσεκτικά την κατάσταση, επειδή εισερχόμαστε σε αυτό το σοκ από ένα καλό σημείο εκκίνησης. Η πολιτική κατεύθυνση είναι σε γενικές γραμμές ουδέτερη, ο πληθωρισμός βρίσκεται εντός του στόχου εδώ και περίπου ένα χρόνο και οι μακροπρόθεσμες προσδοκίες για τον πληθωρισμό είναι καλά σταθερές.

Στο επόμενο διάστημα, οι εισερχόμενες πληροφορίες θα μας δώσουν μεγαλύτερη σαφήνεια σχετικά με το πώς είναι πιθανό να εξελιχθεί η σύγκρουση και πώς αντιδρά η οικονομία. Θα παρακολουθούμε στενά τις εξελίξεις και θα χαράξουμε τη νομισματική πολιτική όπως αρμόζει για την επίτευξη του στόχου μας.
Σύναψη

Επιτρέψτε μου να καταλήξω.

Πριν από τέσσερα χρόνια, σε αυτό το συνέδριο, καθώς εκτυλισσόταν το ενεργειακό σοκ από την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία, δανείστηκα μια φράση από τον Μπέρτραντ Ράσελ: ότι η πρόκληση που αντιμετωπίζουμε είναι να μάθουμε «πώς να ζούμε χωρίς βεβαιότητα, και όμως χωρίς να παραλύουμε από δισταγμό».

Αυτά τα λόγια αποτυπώνουν την πρόκληση που αντιμετωπίζουμε σήμερα με την ίδια ακρίβεια. Αλλά δεν βρισκόμαστε στην ίδια θέση που ήμασταν πριν από τέσσερα χρόνια.

Έχουμε μια στρατηγική που έχει σχεδιαστεί για έναν κόσμο υψηλότερης αβεβαιότητας, με τους κινδύνους και τα σενάρια στον πυρήνα της. Έχουμε ένα διαβαθμισμένο σύνολο επιλογών για την αντιμετώπιση. Και ξεκινάμε από ένα καλύτερο σημείο σε περίπτωση που χρειαστεί να δράσουμε.

Δεν θα δράσουμε πριν έχουμε επαρκείς πληροφορίες σχετικά με το μέγεθος και την επιμονή του σοκ και την εξάπλωσή του. Αλλά δεν θα παραλύσουμε από δισταγμό: η δέσμευσή μας να επιτύχουμε πληθωρισμό 2% μεσοπρόθεσμα είναι άνευ όρων.» 

ΕΚΤ: Σε τεστ αντοχής στις κυβερνοεπιθέσεις θα υποβάλει τις τράπεζες που έχει υπό την εποπτεία της

    Όπως ανακοίνωσε σήμερα η ΕΚΤ το 2024 θα θα υποβάλει 109 τράπεζες υπό την άμεση εποπτεία της σε άσκηση προσομοίωσης ακραίων καταστάσεων, τα λεγόμενα στρες τεστ, σχετικά με την ανθεκτικότητά τους έναντι κυβερνοαπειλών.

 

Την αντοχή των συστημικών τραπεζών της Ευρωζώνης προκειμένου να αντεπεξέλθουν σε κυβερνοεπιθέσεις θα αξιολογήσει η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα (ΕΚΤ).

Όπως ανακοίνωσε σήμερα η ΕΚΤ το 2024 θα θα υποβάλει 109 τράπεζες υπό την άμεση εποπτεία της σε άσκηση προσομοίωσης ακραίων καταστάσεων, τα λεγόμενα στρες τεστ, σχετικά με την ανθεκτικότητά τους έναντι κυβερνοαπειλών. Η άσκηση αυτή θα αξιολογήσει τον τρόπο με τον οποίο οι τράπεζες αντιμετωπίζουν κυβερνοεπίθεση και αποκαθιστούν τη λειτουργία τους και όχι την ικανότητά τους να την αποτρέψουν.

Σύμφωνα με το σενάριο αυτής της άσκησης, η κυβερνοεπίθεση θα καταφέρει να διαταράξει τις καθημερινές εργασίες των τραπεζών. Οι τράπεζες θα υποβάλουν σε δοκιμή τα μέτρα που εφαρμόζουν για την αντιμετώπιση κυβερνοεπίθεσης και για την αποκατάσταση της λειτουργίας τους, μεταξύ άλλων ενεργοποιώντας διαδικασίες κατεπείγοντος και σχέδια έκτακτης ανάγκης και αποκαθιστώντας τις κανονικές συνθήκες εργασίας τους. Οι εποπτικές αρχές θα αξιολογήσουν στη συνέχεια τον βαθμό στον οποίο οι τράπεζες μπορούν να αντεπεξέλθουν σε ένα τέτοιο σενάριο.

Στο πλαίσιο της άσκησης, 28 τράπεζες θα υποβληθούν σε ενισχυμένη αξιολόγηση για την οποία θα παράσχουν πρόσθετες πληροφορίες σχετικά με το πώς αντιμετώπισαν την κυβερνοεπίθεση. Το δείγμα αυτό καλύπτει διαφορετικά επιχειρηματικά μοντέλα και γεωγραφικές περιοχές ώστε να αποτυπώνει με ουσιαστικό τρόπο το τραπεζικό σύστημα της ζώνης του ευρώ και να διασφαλίζει τον αποτελεσματικό συντονισμό με άλλες εποπτικές δραστηριότητες.

Τα στοιχεία που θα αντληθούν θα χρησιμοποιηθούν για την εποπτική αξιολόγηση ευρείας κλίμακας που θα διενεργηθεί το 2024. Οι εποπτικές αρχές θα συζητήσουν τα ευρήματα και τα σχετικά διδάγματα με κάθε τράπεζα στο πλαίσιο της Διαδικασίας Εποπτικού Ελέγχου και Αξιολόγησης (Supervisory Review and Evaluation Process - SREP) του 2024, η οποία αξιολογεί το προφίλ κινδύνου κάθε τράπεζας. Τα κύρια ευρήματα της άσκησης θα ανακοινωθούν το καλοκαίρι του 2024.