Κύριος στόχος μου είναι να διαπιστώσω εάν είναι δυνατόν να δημιουργηθούν συνθήκες στο Στενό του Ορμούζ παρόμοιες με αυτές που υπήρχαν στο παρελθόν...
Το Στενό του Ορμούζ αποτελεί ζωτική αρτηρία για την παγκόσμια οικονομία, καθώς περίπου 20 εκατ. βαρέλια πετρελαίου διέρχονται από αυτό καθημερινά, αντιπροσωπεύοντας ένα μεγάλο μερίδιο της παγκόσμιας κατανάλωσης. Η πρόσφατη ένταση έχει οδηγήσει σε αύξηση του κόστους ναυτιλίας και ασφάλισης, καθώς και σε σημαντική αύξηση των παγκόσμιων τιμών ενέργειας, απειλώντας με οικονομική ύφεση.
Ο Γενικός Γραμματέας των Ηνωμένων Εθνών, Αντόνιο Γκουτέρες, αποκάλυψε τις φιλοδοξίες του διεθνούς οργανισμού να διαδραματίσει καθοριστικό ρόλο στην εκτόνωση των κλιμακούμενων εντάσεων στην περιοχή του Κόλπου.
Ο Αντόνιο Γκουτέρες διευκρίνισε ότι ο ΟΗΕ εξετάζει το ενδεχόμενο να ξεκινήσει μια πρωτοβουλία με στόχο την προστασία της ελευθερίας της ναυσιπλοΐας στο Στενό του Ορμούζ, διασφαλίζοντας έτσι τη σταθερότητα του παγκόσμιου ενεργειακού εφοδιασμού και αποφεύγοντας άμεσες στρατιωτικές αντιπαραθέσεις.
Ο Γκουτέρες ανέφερε σε δηλώσεις του στον Τύπο ότι ο ΟΗΕ διεξάγει επί του παρόντος εντατικές επαφές με βασικά ενδιαφερόμενα μέρη, συμπεριλαμβανομένου του Συμβουλίου Συνεργασίας του Κόλπου και του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου. Αυτές οι κινήσεις στοχεύουν στην οικοδόμηση διεθνούς συναίνεσης που υποστηρίζει ένα ολοκληρωμένο σχέδιο για την αποκλιμάκωση των εντάσεων στην στρατηγική πλωτή οδό, η οποία βιώνει πρωτοφανείς εντάσεις.Ο Γενικός Γραμματέας αναφέρθηκε στην επιτυχία της προηγούμενης διαμεσολάβησης του ΟΗΕ στην «Πρωτοβουλία για τη Μαύρη Θάλασσα», η οποία επέτρεψε την εξαγωγή σιτηρών και λιπασμάτων κατά τη διάρκεια της ρωσοουκρανικής σύγκρουσης. Ο Γκουτέρες πιστεύει ότι η εφαρμογή ενός παρόμοιου μοντέλου στο Στενό του Ορμούζ μπορεί να είναι ο μόνος τρόπος για να διασφαλιστεί η διέλευση των εμπορικών πλοίων μακριά από πολιτικές και στρατιωτικές διελκυστίνδες.
Ο Γκουτέρες επιβεβαίωσε την ύπαρξη εξειδικευμένων ομάδων εργασίας που έχουν συσταθεί ειδικά για να μελετήσουν τους μηχανισμούς εφαρμογής αυτής της πρωτοβουλίας επί τόπου. Ωστόσο, τόνισε ότι ο οργανισμός προτιμά την άμεση εργασία και τον στενό συντονισμό με τις Ηνωμένες Πολιτείες και άλλες διεθνείς δυνάμεις για να διασφαλίσει την επιτυχία οποιασδήποτε μελλοντικής συμφωνίας σχετικά με την ασφάλεια της ναυσιπλοΐας.
Όσον αφορά την επικοινωνία με την αμερικανική κυβέρνηση, ο Γκουτέρες αρνήθηκε ότι είχε οποιεσδήποτε άμεσες συνομιλίες με τον Πρόεδρο Ντόναλντ Τραμπ από την έναρξη της στρατιωτικής αντιπαράθεσης με το Ιράν. Διευκρίνισε ότι προς το παρόν αρκείται στην επικοινωνία με άλλους αξιωματούχους της αμερικανικής κυβέρνησης, χωρίς να αποκαλύψει την ταυτότητά τους ή τη φύση των θεμάτων που συζητούνται.
Ο Γενικός Γραμματέας προειδοποίησε ότι οι πρόσφατες στρατιωτικές επιθέσεις των ΗΠΑ εναντίον ιρανικών στόχων συνάδουν με μια στρατηγική που επιδιώκει να εμπλέξει την Ουάσινγκτον σε έναν ευρύ περιφερειακό πόλεμο. Θεώρησε ότι αυτός ο στόχος έχει ήδη επιτευχθεί, οδηγώντας σε μια πολύπλοκη επικάλυψη περιφερειακών και διεθνών στρατηγικών στο συριακό, ιρακινό και ιρανικό πεδίο.
Ο Γκουτέρες πιστεύει ότι το κλειδί για τον τερματισμό της τρέχουσας κρίσης παραμένει στα χέρια του Λευκού Οίκου, όπου μια αμερικανική απόφαση να σταματήσει τις στρατιωτικές επιχειρήσεις θα μπορούσε να ανοίξει την πόρτα σε μια συνολική αποκλιμάκωση. Πρόσθεσε ότι ο Πρόεδρος Τραμπ έχει την ικανότητα να πείσει τα εμπλεκόμενα μέρη ότι έχουν επιτευχθεί οι στρατιωτικοί στόχοι, ανοίγοντας το δρόμο για μια διπλωματική οδό.
Αυτές οι κινήσεις του ΟΗΕ έρχονται μετά την απόφαση της Τεχεράνης στις αρχές Μαρτίου να περιορίσει την ναυσιπλοΐα στο Στενό του Ορμούζ, σε απάντηση σε αυτό που χαρακτήρισε ως αμερικανο-ισραηλινή επιθετικότητα. Οι ιρανικές αρχές απείλησαν να στοχοποιήσουν οποιοδήποτε πλοίο επιχειρήσει να διασχίσει το στενό χωρίς προηγούμενο συντονισμό, προκαλώντας εκτεταμένη διεθνή ανησυχία για το μέλλον του εμπορίου πετρελαίου.
Το Στενό του Ορμούζ αποτελεί ζωτική αρτηρία για την παγκόσμια οικονομία, καθώς περίπου 20 εκατομμύρια βαρέλια πετρελαίου διέρχονται από αυτό καθημερινά, αντιπροσωπεύοντας ένα μεγάλο μερίδιο της παγκόσμιας κατανάλωσης. Η πρόσφατη ένταση έχει οδηγήσει σε αύξηση του κόστους ναυτιλίας και ασφάλισης, καθώς και σε σημαντική αύξηση των παγκόσμιων τιμών ενέργειας, απειλώντας με οικονομική ύφεση.
Σε ξεχωριστό πλαίσιο, ο Γκουτέρες αναφέρθηκε στο «Συμβούλιο Ειρήνης» που συγκρότησε πρόσφατα ο Πρόεδρος Τραμπ, χαιρετίζοντας τον δεδηλωμένο στόχο του για χρηματοδότηση της ανοικοδόμησης της Λωρίδας της Γάζας. Επιβεβαίωσε ότι ο ΟΗΕ συνεργάζεται ενεργά με τις συνδεδεμένες με το Συμβούλιο δομές σε θέματα που σχετίζονται με την κατασκευή κατοικιών και παλαιστινιακών υποδομών που καταστράφηκαν από τον πόλεμο.
Παρά τη συνεργασία αυτή, ο Γκουτέρες χαρακτήρισε το «Συμβούλιο Ειρήνης» ως «προσωπικό έργο» του Αμερικανού Προέδρου, στο οποίο ασκεί τον πλήρη έλεγχο όλων των αποφάσεων. Εξέφρασε επιφυλάξεις σχετικά με αυτήν την προσέγγιση, θεωρώντας ότι μπορεί να μην είναι ο πιο αποτελεσματικός τρόπος αντιμετώπισης σοβαρών διεθνών κρίσεων που απαιτούν θεσμική δράση.
Ο Γκουτέρες ολοκλήρωσε την ομιλία του τονίζοντας την ανάγκη τήρησης του διεθνούς δικαίου και των αρχών του Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών σε κάθε ειρηνευτική πρωτοβουλία που υποβάλλεται. Επιβεβαίωσε ότι αυτές οι αξίες παραμένουν η βάση για κάθε βιώσιμη λύση, σημειώνοντας ότι ο ΟΗΕ θα παραμείνει προσηλωμένος στον ρόλο του ως εγγυητής της διεθνούς νομιμότητας, παρά τις προκλήσεις που θέτουν οι μεμονωμένες πρωτοβουλίες.
Κύριος στόχος μου είναι να διαπιστώσω εάν είναι δυνατόν να δημιουργηθούν συνθήκες στο Στενό του Ορμούζ παρόμοιες με αυτές που υπήρχαν στο παρελθόν, μέσω μιας διεθνούς πρωτοβουλίας.
